Taalgebruik!Woord van de week

Vogelaarsjargon gaat uw voorjaar nog veel leuker maken

Dialect, jargon, straattaal of neologisme – elke week ontwaart de Volkskrant een opvallend woord.

Soms gebeurt er iets waardoor je merkt dat je waarneming een niveau hoger is gekomen. Alsof je leert spiegelen tijdens rijlessen, alsof je het baslijntje van James Jamerson uit Ain’t No Mountain High Enough geïsoleerd hoort, alsof je een moeilijk slot weet te openen.

Zo'n gevoel kreeg ik door de Vogelspotcast van vogelkijker Arjan Dwarshuis en beginneling Gisbert van Baalen. Niet voor niets gaf Jean-Pierre Geelen in de Volkskrant de podcast vijf sterren. Hun zoektocht naar vogels in stad en land werkt aanstekelijk.

Omdat je alleen je oren kunt gebruiken, is de beschrijving van de vogels een heerlijke hersenoefening. ‘Een grijze mantel.’ Check. ‘Zwarte kop met wittige wangen en een grijsgele washuid.’ Oké. ‘Gele klauwen.’ Juist. ‘Gebandeerde flanken.’

Net als met de spiegels, de baslijn of het slot leer je je waarneming te verfijnen. Wat zie, hoor of voel ik nu precies – en hoe verwerk ik het? Nu is mijn vogelaarsjargon nog zeer beperkt, maar ik voel al hoe de taalkundige thermiek mij omhoogstuwt.

In parken tetterde ik altijd harder dan de vogels om me heen en tijdens wielrennen keek ik meer naar asfalt dan naar akkerranden. Hoe een mens kan veranderen. Ik zie vleugel- en staartpunten, banden, strepen, vlekjes, mantels in combinatie met zeer specifieke kleuren: Albert Heijnblauw, hummusgeel, krantenpapiergrijs. Ik doe maar wat, maar het klinkt goed.

Wie inspiratie zoekt, kan naar de site van de Vogelbescherming. Daar staat het betere werk: ‘Lijkt qua uiterlijk erg op jonge kemphaan door blonde uiterlijk, maar heeft een lichte oogring en ronde vlekjes op de zijborst.’ De blonde ruiter natuurlijk.

Nu denkt u vast: leuk voor je, maar wat kan ík hiermee? Nou, vogelaarsjargon lijkt me ook uitermate geschikt voor een dagje op het terras. Leest u die beschrijving van de blonde ruiter nog eens... U ziet hem al langs uw tafeltje flaneren, hè?

Lees hier alle afleveringen van alle rubrieken van de pagina Taalgebruik! uit de Volkskrant.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden