BoekenOmslag

Vlagschennis is not done in de VS, maar ontwerpers kunnen alles maken

Straffeloos sollen met de Amerikaanse vlag.

Don Delillo: Americana. Penguin Street Art Edition, 2013.

Vlagschennis heet het officieel: het bekladden of anderszins schenden van de nationale vlag. Angelsaksische landen kennen de term flag desecration, een begrip dat reikt van verbale belediging tot het over de grond slepen van het doek. Tekenend voor de status van ‘Old Glory’ in de VS: schoolkinderen zweren er trouw aan, The Star-Spangled Banner is het nationale volkslied en jaarlijks op 14 juni wordt National Flag Day gevierd.

Als ultieme krenking geldt het in brand steken van de vlag, een ritueel dat opkwam in demonstraties tegen de oorlog in Vietnam. Nauwelijks minder controversieel is het op z’n kop zetten van de Stars and Stripes. Onlangs nog verklaarde Donald Trump dat wie met een omgekeerde vlag protesteert tegen politiegeweld een jaar cel verdient.

Grappig genoeg: in afbeeldingen mag je met de vlag doen wat je wilt. Dat weten ontwerpers ook. Straffeloos slaan ze met het rood, wit en blauw aan het goochelen, vaak in weinig patriottische zin.

Op recente omslagen figureren de sterren en strepen als ingestort bouwpakket (The Washington Post Magazine, 29 oktober 2017), als staafdiagram in dalende lijn (Michael Moran: The Reckoning, 2012) of – hoe kom je erop – een roeier die afstevent op een waterval (Edward Luce: Time to Start Thinking, 2012).

The Washington Post Magazine, 29 oktober 2017.
Michael Moran: The Reckoning. St. Martin’s Press, 2012.

Van ander kaliber is de vlag op Deze waarheden, de vertaling van These Truths van Harvard-historicus Jill Lepore, een geschiedenis van de VS die vorig jaar van Volkskrant-recensent Hans Wansink vijf sterren kreeg. Op het omslag staat een detail van de D-Day-vlag die 6 juni 1944 wapperde bij de Amerikaanse landing op Utah Beach in Normandië.

Jill Lepore: Deze waarheden. Omslag Studio Jan de Boer. De Arbeiderspers, 2020.

In 2016 kwam het historische exemplaar in het bezit van de Nederlandse verzamelaar Bert Kreuk, die het samen met president Rutte vorig jaar juli in het Witte Huis overhandigde aan president Trump. Ook deze vlag is beschadigd: tussen de 48 sterren in het blauwe veld zit een gat, afkomstig van een kogel uit een Duitse mitrailleur. Geen ontering in dit geval, maar een ereteken.

Edward Luce: Time to Start Thinking. Illustratie Daniel Horowitz. Grove Press, 2012.
Wright Morris: The Territory Ahead. Omslag Milton Glaser. Atheneum, 1973.
Joost Zwagerman: Americana. Omslag Ron van Roon. De Arbeiderspers, 2013.

Jill Lepore: Deze waarheden – Een geschiedenis van de Verenigde Staten

Omslag Studio Jan de Boer. De Arbeiderspers; € 49,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden