Vier vrouwen in deathmetalband: lekker grunten over dood en verderf

Sisters of Suffocation

Sisters of Suffocation is de enige geheel uit vrouwen bestaande deathmetalband in Nederland. Snoeiharde herrie maken ze. Maar lang niet iedereen in de metalscene blijkt klaar voor een vrouwengezelschap. 'Dan lees ik dat het enige leuke aan ons is dat we tieten hebben. Niet eerlijk.'

Sisters of Suffocation. Foto Sanne De Wilde

Sisters of Suffocation-zanger Els Prins heeft een hondje. Dat hondje heet Beppie en is 9 jaar oud. Ze wilde per se een oud hondje, een hondje dat geen makkelijk leven heeft gehad. Van de week heeft ze Beppie opgehaald bij een gastgezin, anders zou-ie een spuitje krijgen. Els vond dat zielig, zo'n verwaarloosd hondje.

Voor een metalhead als Els, is Beppie nou niet het soort naam dat je aan je hond zou geven. Puck, de bassist, heeft een poes, een halve Perzische. Die poes heet Skye, vernoemd naar een nummer van metalband Mastodon, Crack the Skye. Dat is logisch. Maar Beppie, de jack russell die nu in zijn mandje ligt in de Tilburgse flat van Els, heette al Beppie.

Dan kun je 'm toch moeilijk opeens Morbid Angel noemen.

Stoer van buiten, zacht van binnen

Veel metalheads houden van dieren, zegt Els (22). Dat is ook net waar het om gaat, zegt ze: stoer van buiten, zacht van binnen; aan een dier kun je dat laten zien. Daar is Puck Wildschut (30), eveneens in de flat, het roerend mee eens en ze begint te grinniken. Andere bandleden, drummer Amber de Buijzer (25) en gitarist Simone van Straten (21) zijn niet in de flat, die vertellen later telefonisch hun verhaal.

Els aait Beppie nog maar eens.

Je moet even niet denken aan wat ze doorgaans vocaal voordraagt als frontvrouw van Sisters of Suffocation (vrij vertaald: zussen van de verstikking), de enige geheel uit vrouwen bestaande deathmetalband in Nederland. Neem nou nummer negen van de nieuwe cd, Psychosurgery, hersenoperatie. Daarin wordt met veel boosaardige explosies in de hersenpan iemand bezongen die niet precies weet wat-ie allemaal heeft uitgevreten. Hij vermoordde zijn broers, zijn moeder en, en nu komt het: hij vermoordde zijn eigen hond.

Maar goed dat Beppie dat niet hoort, dat zoiets afkomstig is van het nieuwe baasje.

Het hoort bij deathmetal, zeggen de gezusters dan, het genre dat in Nederland vele duizenden liefhebbers kent en zich verzamelt op een groot tweedaags festival, Netherlands Deathfest. De muziek moet snoeihard en ratelend snel zijn, de teksten zo goor mogelijk. We spreken hier van een muzieksoort in het zeer luidruchtige segment, ontstaan in de jaren tachtig; virtuoos gespeelde takkeherrie voorbij de geluidsoverlast.

Je wenst een bedrijfsfeest voor graaiende zorgmanagers een deathmetal-band toe.

Necrofilie, zombies, martelen, grafschennis en rondvliegende organen is de tekstuele thematiek - zo misselijkmakend en ongezellig tref je het zelden. Advies: niet zwaar tafelen voordat je de lyrics leest, want voor je het weet liggen de witte bonen in tomatensaus op je net gepoetste schoenen.

De Sisters of Suffocation bewandelen in de lyriek hun eigen bloederige pad. Zij zingen over medische horror, want het afhakken van ledematen is simpelweg te afgezaagd. De titel van het debuut van de vier vrouwen heet Anthology of Curiosities: een bonte verzameling onappetijtelijke aandoeningen, zoals het zomaar rottende lichaam. Wat helpt, is dat Amber pathologie heeft gestudeerd.

Els: 'Als ik over een vrouwenonderwerp moet schrijven, weet ik niet waarover ik het moet hebben. In metal kan alles, alles met een naar randje.'

Simone: 'We zijn echt geen duistere types. Ik hou van roze, van shoppen en make-up. We zijn gewoon vrolijke vrouwen, die van brute muziek houden.'

Puck: 'En braveriken en vriendelijk. Altijd op tijd in de zaal, maken het graag gezellig en eten het liefst groenten voor een concert.'

Els: 'Ik hoef niet stoer te doen - ik ben het gewoon, door wat ik doe.'

Foto Sanne De Wilde
Foto Sanne de Wilde

Pauselijke metalzegen

Na een optreden twee jaar geleden in Little Devil, het rockcafé van Tilburg, was hij naar de zussen toegekomen. Hij was 'gelijk fan'. En dat wil wat zeggen, want als Danny 'Bidi' van Drongelen een band waardeerde en van enthousiasme zijn weelderige blonde krullenbos bewoog, de vuist omhoog, dan kreeg je daarmee niets minder dan de pauselijke metalzegen. De Tilburger was in de internationale heavy metal- en hardrockscene een inspirerend scharnierpunt, als manager en regelaar van optredens.

'Hij zag toekomst in ons', vertelt Els. 'Hij gaf ons tips, hij vertelde hoe we onze optredens moesten verbeteren. Stoere vrouwen vond-ie sowieso cool.'

Het debuut van de Sisters of Suffocation moest een hoogtepunt worden in het deathmetaljaar 2017, meende hij, en Bidi regelde een topproducer. Dit jaar, op 1 juni, waren de negen nummers klaar en Bidi kreeg ze als eerste voor z'n kiezen.

'Whaaaaaa.... dit is fantastisch', kreeg Els te horen, door de telefoon. 'He-le-maal te gek!!!', vond Bibi. Hij was op weg naar Duitsland voor het Rock Hard Festival, en zei dat het nu al 'de beste deathmetal' was die hij dit jaar had gehoord. Dit gaat héél groot worden, dat wist hij zeker, de internationale pr-machine kon worden aangezwengeld. Als hij terugkwam, ging hij 'een groots plan' uitwerken.

Twee dagen later overleed de 47-jarige Bidi op een hotelkamer in Gelsen-kirchen aan een hartstilstand - de metalscene, inclusief zijn Sisters of Suffocation, in verbijstering achterlatend.

'Een week daarvoor waren we met elkaar in de Little Devil nog dronken geworden', vertelt Els. 'Ik werd echt hysterisch emotioneel toen ik het hoorde. Bidi was zo'n bijzondere man, zo intens, zo gepassioneerd.'

Twee weken lang sloot Els zich ontredderd op in haar flat. Vrienden van Bidi zochten contact met haar, die waren al even geëmotioneerd. Ter nagedachtenis aan hem wilden zijn oude maten voor de Sisters of Suffocation zorgen. Want de vraag was: hoe moest het verder met die flitsende meidenband waar-ie zo dol op was? Waar was het plan om de Sisters of Suffocation wereldwijd te laten doorbreken? Nergens, hij moest nog beginnen.

Vast stond dat de cd moest uitkomen, geen denken aan de boel te skippen. Het moest juist een eerbetoon worden aan Bidi, de manager die zo in hen geloofde.

Els: 'We hebben twee intensieve jaren gehad. Dat moest je terughoren.'

Puck: 'Nog vetter!'

Simone: 'Nog harder.'

Amber: 'Nog meer lading.'

Op de herdenkingsbijeenkomst voor Bidi, waar de internationale hardrock- en metalscene drie weken na zijn dood afscheid van hem nam, speelden de Sisters of Suffocation I Swear. Verwacht nu niet een tragische tranentrekker of beladen aanstekerballade, in I Swear takelt iemand langzaam en pijnlijk af als gevolg van slapeloosheid, tot de dood erop volgt. Fatale insomnia als eerbetoon aan Bidi.

Get me out of this godforsaken place

I will endlessly stay awake

I will lay here

Until I break

Els zit op een krukje op het balkon van haar Tilburgse flat, ze zet zich schrap. Op haar shirt staat 'Stonehenge', en op haar badslippers 'Grl' en 'Pwr'. En dan! Dan stijgt er een diep grommend geluid uit haar op, een zogeheten grunt. Haar felrood geverfde lokken en neuspiercing deinen mee op dit imposante en onverstaanbare gerommel uit haar innerlijk gangenstelsel.

Ggggwwrrrrrrraaahhhhhhh!

Wat zullen de buren, of hond Beppie!, hier wel niet van denken?

Beppie geeft geen sjoege en Puck legt uit dat metal over diepe en extreme emoties gaat, en dat grunten daarbij als uitingsvorm hoort.

Els: 'Ik kreeg ooit de tip om op mijn hurken te gaan, en dan te doen alsof je moet poepen maar niet kan, en dat je daar dan gefrustreerd over bent. De grunt moet uit je schouderbladen komen, met lucht en spierkracht maak je de grom, en grunt is de tekst.'

Foto Sanne De Wilde
Foto Sanne de Wilde

Grunt

Als student aan de Eindhovense metalopleiding Metal Factory wilde ze aanvankelijk nog wel zingen, al was het met een rauw randje of vervormd. Maar toen de deathmetal steeds meer de overhand kreeg in haar leven, werd het grunten en niks anders. Dat gaf de muziek en teksten net die extra duistere lading. Twee minuten per dag oefenen werd het, totdat de grunt als vanzelf 'uit haar stuitje kwam'.

Els' specialisme is de lage grunt, ook wel de 'putgrunt' geheten, waarmee ze zich kan meten met de laagste mannelijke grunters. In de grunt kan ze haar ei kwijt, zegt de voormalige psychologiestudent. 'Ik brul alles eruit en daarna ben ik helemaal zen.'

Els groeide op in een atheïstisch gezin in een gereformeerd dorp, Nieuwerkerk aan den IJssel. Vader werkte als geluidstechnicus voor muzikant-kunstenaar Herman Brood en hield van hardrock. Lang voelde ze zich een buitenbeentje en allesbehalve een happy tiener. Pas in muziek en de subcultuur van de metalscene vond ze haar draai, alles was hier mogelijk, in het extreme vond ze troost. Kon je tenminste je haren in alle kleuren verven, een piercing nemen en overal schijt aan hebben. En veel tattoos natuurlijk, van uitspraken van The Joker uit de film Batman en kersenbloemen.

Keimooi, zegt Els dan ook.

Puck heeft een tatoeage van een vosje op haar arm, en een eekhoorn en vlinders; dat is links, haar vrolijke kant. De rechterarm is duister, met een tatoeage van Arch Enemy, een Zweedse metalband. Als literatuurwetenschapper hoopt ze eerdaags te promoveren op het effect van teksten op mensen, aan de hand van twee romans van de Amerikaans-Russische schrijver Vladimir Nabokov, Lolita en Pale Fire.

Puck: 'Zowel bij Nabokov als in de metal gaat het over intense verbeelding. Je ziet vaak dat metalheads iets met literatuur hebben.'

Eerst waren er Els en Simone, die kenden elkaar van de Metal Factory, toen kwam Amber erbij en nadien Puck. En toen bestonden ze dus, in het extreemste muziekgenre, een band van louter vrouwen. Je zou zeggen: in een scene waarin niet gek wordt opgekeken van seks met een hoofdloos lichaam, zou zoiets alledaags als een vrouwengezelschap toch geen enkele rimpeling veroorzaken. Maar op website Blabbermouth, de 'CNN van de hardrock en metal', kregen ze de wind van voren, om gek van te worden, dus. Simone: 'Dan lees ik dat het enige leuke aan ons is dat we tieten hebben. Dat is niet eerlijk. We staan toch niet naakt op het podium!'

Puck: 'Er zijn er die ons een gimmick noemen, met alleen vrouwen.'

Els: 'Dat zijn zielige mannetjes. Er zijn ook veel mensen die ons tof vinden. Maar die opmerkingen over je uiterlijk, je gaat er toch over nadenken.'

Puck: 'Als je te vrouwelijk bent, ben je een barbie. Als niet vrouwelijk genoeg bent, is het ook niet goed. Of te stoer. Of te veel tattoos. Je moet een soort standaardtype zijn.'

Els: 'Als ouwe mannen met baarden deathmetal maken, gaat het over de muziek en bij een vrouw is het opeens van: hoe zien ze eruit. Ik klink als een man! Ook weer niet goed, dat ik zo zit te brullen als vrouw.'

Simone: 'We willen niet sexy overkomen. Dus geen korte rokjes, te lage shirtjes. Stel dat je headbangt en er is wat te zien, dan is er gelijk ophef.'

Els: 'Een band van alleen maar vrouwen, daar moeten ze in de metalscene echt aan wennen.'

Foto Sanne De Wilde

Els staat in haar kamer, Beppie kijkt even op. Op de bank ligt een roze knuffel, aan de muur een hindoeïstische afbeelding. In het begeleidende boekje bij de cd staat een foto van Bidi. En bij elk optreden wordt voor het nummer over fatale slapeloosheid, zijn naam genoemd. Behalve de Sisters of Suffocation hebben andere bands, zoals de IJslanders van Sólstafir en de Amerikanen van Volbeat en Destruction hun muziek opgedragen aan de rockende Tilburger. 'Het laat zien hoe ver hij reikte', zegt Els. 'En hoe gevoelig deze scene toch is.'

Behalve met muziek, zeggen de Sisters vooral in hun gedrag hun voormalig manager te eren. Muziek en teksten mogen dan allejezus macaber klinken, dat wil niet zeggen dat zij niet hoog willen scoren op de olijke meetlat. 'Bidi hield ervan alles in zijn leven met een glimlach te doen', zegt Els. 'Zo willen wij het ook, wij houden van gezelligheid. Daarom dragen we shirts met roze logootjes. En laten we promotiefoto's maken bij de pisbakken. Leuk mag, ook in de deathmetal.'

Sisters of Suffocation, Anthology of Curiosities (Suburban).

Foto Sanne de Wilde