Review

Verhelst laat zien dat verdichtingen van de werkelijkheid niet zonder gevolgen zijn

Boek (poëzie) - Wat ons had kunnen zijn

In Wat ons had kunnen zijn beschrijft Peter Verhelst (1962) - dichter, romanschrijver en regisseur bij theaterhuis NTGent - ervaringen bij theaterstukken.

Foto de Volkskrant

Het openingsgedicht 'Wachten op Godot 1 (Samuel Beckett)' geeft de binnenwereld weer van een acteur: Ik was nooit voorheen zo naakt, dat denk ik/ als ik achterover buig, zakdoek klevend op mijn lippen. Nooit zo wijd./ Tot mijn hoofd tussen mijn knieën opduikt/en we elkaar eindelijk aankijken.

Weelderige beschrijvingen van gebeurtenissen in het theater gebruikt Verhelst om vervreemdende associaties tegen af te zetten, zoals wanneer lichamen van acteurs meegedragen worden in de verbeelding van de bezoeker. In het ene gedicht wordt er over lichamen uit het toneelstuk geklommen, in het andere kruipt de bezoeker almaar hoger over schouders, buiken, een gezicht. Het plafond zweet roodbehaarde dieren uit. Indrukken worden lichamelijk.

Een onvergetelijk beeld is van een wolk, die eerst de vorm van een stad aanneemt en dan van een piano. Het gedicht 'Man met piano, Kiev, Oekraïne, 2014' laat de gevolgen zien van de performance van Markiyan Matsekh, die door piano te spelen voor de oproerpolitie geweld wist te ontregelen. We duwen de piano voor ons uit. Ze bromt. Overal// bloeden mensen als een veld vol tulpen - er zijn veel soorten/ rood, maar nog veel meer vormen/ van verdriet. We wachten tot de piano ervan druipt. En weer stolt.// Leeuwen met laaiende manen op de daken.

Wat ons had kunnen zijn

Poëzie
Peter Verhelst
CPNB; 14 pagina's; gratis bij aankoop van €12,50 aan poëzie, gedurende de Poëzieweek, 24-31 januari.

Verhelst laat zien dat interpretaties en verdichtingen van de werkelijkheid niet zonder gevolgen zijn. De piano krijgt niet alleen een wolk in zijn greep, maar veroorzaakt een revolutie: We slepen de piano achter ons aan onder een wolk/ in de vorm van een piano. Eén hartslag vormen we. Dreunend.

Meer over