Review

Vergeten volken onder een vergrootglas

De serie Van Nablus naar Nineve richt zich op kleine, vergeten volken. Waarom geen uitzending over soennieten en sjiieten?

Screenshot uit Van Nablus naar Nineve Beeld
Screenshot uit Van Nablus naar NineveBeeld

Denk ik aan het Midden-Oosten, dan zie ik de kaart van Syrië voor me: het land verdeeld in paarse vlakken die aangeven wie waar vandaag aan de macht is. Misschien denk ik ook aan de omtrek van Irak of de Westerlijke Jordaanoever: oranje bolletjes op de plekken waar de bommen gisteren vielen. Maar: rondom die bolletjes wonen mensen. Wie dat zijn, wil de nieuwe reisserie Van Nablus naar Nineve laten zien.

Presentator Kefah Allush, geboren in Nablus maar opgegroeid in Nederland, bezoekt elke afleveringen 'een vergeten volk van het Midden-Oosten'. In de praktijk lijken de bezochte volken niet zozeer vergeten als wel gemarginaliseerd: de yezidi's in Irak, de mandeeërs in Iran, de kopten in Egtypte. De eerste aflevering (maandag 25 juli, NPO 2) draaide om de Samaritanen aan de westelijke Jordaanoever. Honderd jaar geleden waren ze nog maar met honderdtachtig, inmiddels wonen er zo'n zevenhonderd Samaritanen in en rond Israël.

Het volk hangt de Tora aanen is nogal streng in de belijdenis. Vrouwen moeten binnen de gemeenschap trouwen, voor mannen zijn de regels versoepeld: om het voortbestaan van de Samaritanen veilig te stellen huwen zij soms buiten eigen kring, vertelt Allush in een voice-over. Buitengewoon boeiend vond ik het verhaal van Tania. Met tussenkomst van een speciaal huwelijksbedrijfje liet haar Samaritaanse man haar uit Oekraïne komen. Tania bekeerde zich en samen hebben ze twee Samartiaanse kinderen - globalisatie de onverwachte remedie tegen marginalisatie.

Prettige presentator

Kefah Allush is een prettige presentator; rustig, geïnteresseerd en niet bang lastige vragen te stellen. 'Blijf jij contact houden met je zus wanneer ze buiten de gemeenschap trouwt?', vraagt hij een puberjongen waar zijn zus naast staat. Ook bezoekt hij een Pesach-viering, spreekt hij een priester en een verstoten jonge vrouw.

Wel vraag ik me af of de nadruk op juist de kleinere religieuze volken niet wat beperkt is; waarom geen uitzending over soennieten en sjiieten? Misschien leek het de makers veiliger partijen te tonen die binnen de Midden-Oostenconflicten als neutraal worden gezien. Daarbij moet een deel van de volken vluchten wegens onderdrukking: dit zijn dus de mensen die we in nieuwsbeelden langs het spoor richting Europa zien lopen.

Die vluchtelingen komen terug in de 'interactieve webdocumentaire' Blind Date, speciaal bij Van Nablus naar Nineve gemaakt. Op blinddate.eo.nl staan filmpjes waarin een gevluchte yezidi, mandeeër en Assyriër met autochtone Nederlanders in gesprek gaan. Naïsa en Hans zitten tegenover elkaar en trekken kaartjes met vragen over seks, god, de dood. Goedbedoeld, maar de terminologie van de site is ongelukkig. De vluchtelingen heten 'vreemdelingen', hun gesprekspartners 'Nederlanders'. Dat terwijl Naïsa al sinds haar zevende in Nederland woont en bouwkunde in Delft studeert - niet bepaald een vreemdeling meer. Na twintig jaar Nederland zou haar visie bovendien nogal kunnen verschillen van die van haar achterbleven familie; immigratie vormt en verandert. Daarover zou ik de nieuwe Nederlanders wel eens door Kefah Allush geïnterviewd willen zien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden