PostuumVera Lynn

Vera Lynn (103), zangeres van het volkslied van de hoop

Ze gold als de sweetheart of the forces en ook wel van de thuisblijvers. Met liedjes als We’ll meet again en White cliffs of Dover  bood Vera Lynn tijdens de Tweede Wereldoorlog de Britten troost. Donderdag overleed ze op 103-jarige leeftijd.  

Vera Lynn was de nachtegaal van de Britse natie. Haar beroemde We’ll meet again, waarmee ze in de Tweede Wereldoorlog de Britse troepen en hun achterblijvende familieleden moed in zong, werd door de jaren een volkslied van hoop, nostalgie en vastberadenheid. Het was geen toeval dat koningin Elizabeth deze woorden liet vallen in haar toespraak aan het begin van de coronacrisis. Lynn zong het nummer voor het laatst twee maanden geleden, in een virtueel duet met operazangeres Katherine Jenkins.

Vera Lynn.Beeld EPA

De term National Treasure wordt tegenwoordig te lichtzinnig gegeven, maar dat Vera Lynn er een was, lijdt geen twijfel. Waar Winston Churchill de natie moed in sprak met zijn bombastistche retoriek, deed de “Forces’ Sweetheart” dat met een fluwelen stem en eenvoudige woorden. Ze is zeker zo iconisch als Florence Nightingale, de verpleegster die een eeuw eerder de schat van de strijdkrachten was. ‘Haar charme en magische stem bracht het land in vervoering, gaf de natie moed, in onze donkerste uren,’ zo reageerde Boris Johnson op de dood van Lynn.

We’ll meet again was haar klassieker, maar de meeste Britten, zeker de ouderen, zullen The white cliffs of Dover, There’ll always be an England en A nightingale sang in Berkeley Square kunnen meezingen of neuriën. Haar Greatest Hits bereikten in mei de top-40, dit rondom de 75ste verjaardag van VE Day. In een videoboodschap vroeg de hoogbejaarde zangeres om aandacht voor de strijdkrachten van toen. ‘Ze verlieten hun gezinnen en huizen om voor onze vrijheid te vechten. Velen verloren hun leven bij het verdedigen van ons en onze vrijheden.’

Vera Lynn in december 1964. Beeld SSPL via Getty Images

Carry on-geest

Vera Margaret Welch werd op 20 maart 1917 in het Londense East End, dicht genoeg bij de fameuze klokken van de kerk St Mary-le-Bow om zich een echte Cockney te kunnen noemen. Haar vader was een loodgieter; haar moeder een kleermaakster. Op haar tweede overleed de kleine Vera bijna aan difterie. Zingen was van jongs af aan haar passie, niet ongebruikelijk in het volkse oosten van Londen. Zeven jaar jong trad ze voor het eerst op in een arbeidersclub van haar pa en vier jaar later nam ze de achternaam van haar oma, Margaret Lynn.

De ster van de knappe zangeres rees snel en reeds voor haar twintigste was ze, begeleid door een bigband, op de radio te horen. Haar debuut was Up the Wooden Hill to Bedfordshire, over de nostalgie van een dorpje nabij Londen. Ze onderhield zichzelf door op de administratie aan een rederij te werken. Eind jaren dertig organiseerde ze een show om geld in te zamelen waarmee Joodse kinderen vanuit Duitsland naar het veilige Engeland konden worden gebracht. De goochelaar David Berglas was een van hen en zou haar eeuwig dankbaar blijven.

In 1939 verscheen het warme, nostalgische nummer dat haar eeuwige faam zou brengen: We’ll meet again. Tijdens de Blitz zong ze onder meer in Londense metrostations die dienst deden als schuilkelders, in munitiefabrieken waar vrouwen hun bijdrage leverden aan de strijd en in veldziekenhuizen, waar ze gewonde soldaten zingend op trachtte te beuren. Lynn reisde zelfs naar de Bengalen om het moraal van Britse soldaten te verhogen voor de strijd tegen de Japanse bezetter in Birma. Ze belichaamde de Keep Calm, Carry On-geest.

Tot haar dood bleef ze zingen, met name bij evenementen die gerelateerd waren aan de oorlog, een tijd waar de Britten betere herinneringen aan koesteren dan menig bewoner van het vasteland. Haar We’ll meet again dook onder meer op in Stanley Kubrick’s speelfilm Dr. Strangelove en op Pink Floyds The Wall, werd het nummer Vera aan haar gewijd, een nummer dat een droeve ondertoon heeft omdat de vader van zanger Roger Waters, op wiens leven de rockopera losjes gebaseerd was, nooit zou terugkeren van het front.

Lynn, sinds 1998 een weduwe, had een dochter: Virginia. Moeder en dochter waren buren in Blitching, het dorpje in het Zuid-Engelse Sussex waar deze bijzondere vrouw overleed.

Vera Lynn met Petula Clark en Bruce Forsyth tijdens de 'Recollections of World War II Commemoration Show' in 2005. Beeld WireImage
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden