Van Nevel brengt vergeten tak Engelse koortraditie tot leven

Muziek..

Turend tussen de lange Hollanders door, kon je de kleine kwieke man welontwaren, zwaaiend met zijn stemvork in de rechterhand, de zangers in eenkring om hem heen. Het was even omschakelen voor het Nederlands Kamerkoor.Torende begin deze maand hun vaste gastdirigent Peter Dijkstra nog bovenze uit met zijn 2 meter, nu is het de beurt aan Paul Van Nevel, met 32jaarringen meer vanaf dit seizoen de eregastdirigent van het ensemble.

Bracht Dijkstra begin deze maand Britse en Amerikaanse koormuziek uitde 20ste eeuw, Van Nevel legt nu een vergeten wortel aan de voet van deAngelsaksische koortraditie bloot: de 16de-eeuwse polyfonie van AlfonsoFerrabosco Il Padre (niet te verwarren met diens gelijknamige zoon,Ferrabosco junior).

In een beknopt maar gaaf concert bewijst Van Nevel opnieuw dat deschatkamer van de polyfonie uit de Renaissance nog niet is leeggeroofd.

De Italiaan Ferrabosco injecteerde de Engelse koorcultuur met een flinkedosis helder gestructureerde polyfonie, geïnspireerd door groten alsOrlandus Lassus. Engelse componisten als Byrd en Tallis trokken er gretiglering uit.

De sopranen Barbara Borden, Mariët Kaasschieter en Margriet Stokdrapeerden in het motet Posuisti tenebras glansrijk een stralenkrans bovennachtelijk leeuwengebrul. Met de dames op de bank bleek in klaagzangen vanJeremias hoe Ferrabosco de lettergrepen van Jerusalem tot bladgoud wist opte poetsen. Zelfs van de Hebreeuwse letters waarmee elke strofe begint,maakt hij een feest. De meerstemmige zang op de letter Ghimel klinkt hetmooist, vol van mededogen, Zain is het vurigst, Nun en Res zetten deterugkerende hoop kracht bij, met verrassend korte noten.

Opgeleid rond de Sixtijnse kapel in Rome, zong Ferrabosco als 16-jarigeal voor een chic vriendje van de schrijvers Rabelais en De Ronsard inFrankrijk; 19 jaar oud werd hij weggekaapt door Queen Elisabeth I, totgrote ergernis van het Vaticaan.

Wanneer een artiest uit de eigen stal goede sier maakte in Engeland,dat het katholieke Rome afvallig was, zat de paus zich te verbijten op zijnzetel. Nu eens verdwijnend uit Londen, dan weer opduikend in Bologna kreegFerrabosco ongewild de reputatie een dubbelspion te zijn.

Vervang het woord 'Vaticaan' door Kremlin, 'inquisitie' door KGB en Johnle Carré heeft er met de levensbeschrijving van Ferrabosco weer eenromannetje bij.

Huib Ramaer

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden