U2 klinkt weer als U2

Soms lijkt het of Bono van U2 alleen maar naast wereldleiders staat, maar hij maakt nog steeds muziek. Sterker nog:..

'Can Bono Save The World?', kopte het Amerikaanse weekblad Time in maart 2002 het omslagverhaal. Op de cover stond de 'globe's biggest rock star' die de binnenkant van zijn jasje liet zien, een voering met de Stars & Stripes van de Amerikaanse vlag. De Ierse popster was zojuist medeverantwoordelijk geweest voor het kwijtschelden van Afrikaanse schulden door de Amerikaanse overheid, en dat het hier geen incidentele bemoeienis van Bono betrof met de wereldpolitiek maakte het blad binnenin duidelijk.

Foto's van Bono met, om er maar een paar te noemen, de paus, Bill Clinton, Bill Gates en Kofi Annan toonden de voorman van U2 als een van hen. Het leek wel alsof de hoogste VNbaas bij hém op bezoek kwam in plaats van andersom.

Maar dat was vier jaar eerder en de Timecover is al weer tweeënhalf jaar oud. Daarna was het een tijd lang stil rond Bono, die zich van het politieke wereldtoneel had teruggetrokken om zich te wijden aan waar hij toch vooral zijn populariteit aan te danken heeft: U2.

Vier jaar zitten er tussen U2's vorige album All That You Can't Leave Behind en het deze week verschenen How To Dismantle An Atomic Bomb. Een periode waarin we Bono weinig zagen, maar kijk, daar is ie ineens weer. Een paar maanden geleden sprak hij de Britse Labourpartij toe tijdens een congres, en vorige week zong hij samen met U2's gitarist The Edge een liedje bij de opening van de presidentiële bibliotheek van Bill Clinton in Little Rock, Arkansas. Bono die Rain van The Beatles zingt voor een gehoor met naast Clinton onder meer vader en zoon Bush.

Hoe oprecht ongetwijfeld ook (twijfelen aan Bono's goede bedoelingen doet nauwelijks iemand), een beetje toevallig is het wel dat hij net nu er weer een nieuwe U2 plaat uitkomt, overal weer opduikt.

Nog even los van de vraag of het Labour werkelijk goed zal doen dat een Ierse rockster dingen komt vertellen die de partijleden zelf ook wel kunnen bedenken, kun je je afvragen of het de muziek geloofwaardiger maakt wanneer de maker ervan zo graag op de foto gaat met wereldleiders. Welke boodschap geeft hij daarmee eigenlijk aan zijn fans? Kijk eens hoe dik ik ben met Blair en Bush? Moeten we een plaat kopen van zo'n man?

Ja, eigenlijk wel, want alle bedenkingen ten spijt, uiteindelijk moet Bono en zijn U2 gewoon worden afgerekend op de muziek en die is wederom opmerkelijk goed.

Opmerkelijk, want het is tot nu toe nog geen band van hun status gelukt om een kwarteeuw in dezelfde bezetting te blijven spelen, en al die tijd nauwelijks aan relevantie in te boeten. U2 is al jaren de grootste, meest populaire rockband ter wereld, op dit moment hooguit op de hielen gezeten door Coldplay. En nog altijd is er van een creatieve inzinking geen sprake. Waar de plaatproductie van de Rolling Stones na vijftien jaar al sleetse plekken begon te vertonen, kent de discografie van U2 na vijfentwintig jaar nog altijd geen mislukkingen. Artistiek niet, commercieel evenmin.

Natuurlijk, Pop uit 1996 was geen hoogvlieger. Maar het was ook geen miskleun, zoals de meeste platen die de Stones in een vergelijkbare fase van hun carrière maakten.

En dan hebben we het nog over de enige band wiens staat van dienst ook maar enigszins in de buurt komt van die van U2. De Ierse rockgroep is hors categorie, zelfs in die buitencategorie van de rock 'n' roll. En ook How To Dismantle An Atomic Bomb biedt genoeg aanknopingspunten te veronderstellen dat dit nog wel even zo zal blijven. Maar de plaat is, zo kan ook worden geconstateerd, niet zo sterk als de vorige, All That You Can't Leave Behind. Evenmin is het de onstuimige compromisloos harde rock 'n' rollplaat geworden die ons toch een beetje was beloofd.

Drie van de twaalf liedjes voldoen aan die laatste verwachting, vooral de ijzersterke opener, de single Vertigo. Meesterlijke gitaarriff van The Edge, vurig beukende ritmesectie en Bono die zingt met de passie van een debutant. Dat kunstje herhaalt U2 nog in het Motownachtige dansnummer All Because Of You en in mindere mate in Fast Cars, slotnummer van de plaat waarin tevens de toch tamelijk onmogelijke titel van het album opduikt. De andere nummers zijn betrekkelijk rustig, en een enkele keer, zoals One Step Closer zelfs een beetje saai.

Muzikaal is de nieuwe U2 een logisch vervolg op weg die de groep insloeg op All You Can't Leave Behind: terug naar het elementaire groepsgeluid uit hun beginjaren. Dat is niet alleen goed nieuws voor de fans van weleer die U2's flirt met nieuwe danceinvloeden toch al beu waren, maar voor iedereen. Want alle meer en minder geslaagde uitstapjes naar blues, country en house ten spijt blijkt U2 gewoon het beste wanneer de band klinkt als U2.

En dat doet de groep op hun nieuwe plaat, waarop geen echt slecht nummer te vinden is maar ook geen uitschieter zoals op de vorige. How To Dismantle An Atomic Bomb ontbeert een Beuatiful Day, Walk On of Stuck In A Moment You Can't Get Out Of. Miracle Drug en Original Of The Species komen het meest in de buurt van die echte stadionmeezingers, waar de groep patent op heeft. Bono zingt het hele album voortreffelijk, zonder een spoor van gezapigheid, maar ook hij geeft net niet dat beetje extra wat van een goede plaat een uitstekende maakt.

Ook niet in zijn teksten die een stuk persoonlijker zijn dan je van een wereldverbeteraar als Bono mocht verwachten, maar die de poëtische zeggingskracht van de vorige U2plaat missen.

How To Dismantle An Atomic Bomb is gewoon een goede U2. Al zal Bono de wereld er niet mee redden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden