THEATERRECENSIELiefdesziek

Twee acteurs zitten gedurende de voorstelling anderhalve meter uit elkaar, maar intussen zindert de ruimte van hunkering ★★★★☆

In het nieuwe, ingenieuze stuk van schrijver Bart van den Donker wordt een complete verhouding, van verlegen ontmoeting tot dramatische breuk, in taal opgetrokken. 

Jesse Mensah in Liefdesziek.Beeld Foto Bas de Brouwer

Je zou het een ‘pre-enactment’ van een relatie kunnen noemen, de voorstelling Liefdesziek van Toneelgroep Oostpool. Twee personages, Dag en Nacht, fantaseren hardop over een toekomstige ontmoeting, en spelen voor hoe de liefde zal verlopen. Ook het einde wordt alvast ingecalculeerd. In dit nieuwe, ingenieuze stuk van schrijver Bart van den Donker wordt de complete verhouding, van verlegen ontmoeting tot dramatische breuk, opgetrokken uit taal – want dat is het enige instrument dat potentieel geliefden momenteel hebben. In de vlotte regie van Charli Chung zitten de twee acteurs, Jesse Mensah (Nacht) en Daniël Cornelissen (Dag) gedurende vrijwel de hele voorstelling keurig anderhalve meter uit elkaar. En ondertussen zindert de ruimte van hunkering.

De acteurs zijn perfect gecast. Mensah kan, met glanzende ogen en een verlegen grijns, betoverend verliefd kijken. Hij kan onmogelijk stil zitten, is wiebelig, wriemelig, nerveus. Deze Nacht barst bijkans uit elkaar van romantisch verlangen, is een en al bereidheid en potentiële overgave. Op zeker moment springt hij op, armen gespreid, en roept: ‘Ik heb gewoon AL DIT GEVOEL!’

En hoewel het verlangen wederzijds is, zit het personage van Cornelissen zichzelf meer in de weg. Dag ziet risico’s, obstakels, toekomstige problemen, zit vol zelfhaat en neurosen. Hij is bang en sceptisch, en vervuld van boze wanhoop. Terwijl Mensah hem verliefd aankijkt, schieten zijn ogen angstig alle kanten op.

Daniël Cornelissen (l.) en Jesse Mensah in Liefdesziek.Beeld Foto Bas de Brouwer

Nacht symboliseert het gevoel, het verlangen, de romantiek, en Dag is de ontnuchtering, de helderheid, de desillusie – al is de onderlinge verhouding in de voorstelling minder schematisch dan dat. Van den Donker contrasteert hier razend slim het apollinische met het dionysische, maar laat ze soms ook even versmelten. Er is zelfs subtiel de suggestie dat Dag en Nacht twee stemmen zijn in één hoofd.

De jonge, talentvolle regisseur Charli Chung, deel van de artistieke kern van Oostpool, regisseert de tekst in de eerste plaats als een taalcompositie. De voorstelling is een duet, met Cornelissen als de baslijn, waar Mensah losjes omheen improviseert. Zijn lenige, muzikale tekstbehandeling wekt ontzag, maar Cornelissen is minstens even innemend. Beiden blinken uit in vaart, energie en komisch talent.

Ondertussen dirigeert Chung hun dialoog van verlangen en aarzeling met vaste hand naar een vernuftig crescendo, resulterend in een grimmige apotheose: knallende ruzie. Want ja, zo gaat dat, onvermijdelijk. Hartverscheurend, en herkenbaar, hoe je alleen al met je gedachten een toekomstige liefde voorbarig kan ondermijnen.

Maar is het inderdaad onmogelijk? Hun namen lijken dat te suggereren. De verschillen zijn te groot. Nooit komen ze samen, dag en nacht. Of wel? Misschien een kort moment, in de schemering. Na al het taalgeweld is er aan het slot eindelijk fysieke toenadering, in de vorm van een weemoedige tango in het halfdonker. Dat ene, ontroerende moment overstijgt alles. Maar het blijft meestal buiten bereik. Zeker nu.

Liefdesziek

Theater

★★★★☆

Van Bart van den Donker, door Toneelgroep Oostpool. Met Jesse Mensah en Daniël Cornelissen. Regie: Charli Chung.

24/10, Huis Oostpool, Arnhem. Tournee t/m 5/11. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden