Tv-recensieFrank Heinen

Traag formulerend naderde minister Schouten in Zomergasten de kern

null Beeld

Misschien ligt het aan mij (vermoedelijk wel), maar zodra zittende bewindslieden aanschuiven bij Zomergasten raak ik altijd een beetje in de war. Kijk ik naar een minister, een partijprominent of naar een privépersoon? En die keuze, hoeveel strategische ogen hebben daar eigenlijk bij mee gekeken? Is er vooraf onderhandeld over hoe diepgravend de persoonlijke kwesties behandeld mogen worden? En ook dat die onderhandelingen dan weer niet ter sprake mogen komen?

Ook tijdens de ‘ideale tv-avond’ van minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Carola Schouten, zondagavond, duurde het even voor ik die verwarring de baas was. Het hielp niet mee dat presentator Janine Abbring begon met het opsommen van alle thema’s waarover zij haar gast volgens briefschrijvers en bij voorbaat al boze Twitteraars ‘moest’ ondervragen. Daar zaten, logischerwijs, weinig niet-politieke onderwerpen bij.

‘Het is geen drie uur durende roast’, stelde ze vast, waarna een fragment van Gert-Jan Theunisse op Alpe d’Huez werd ingestart. Een persoonlijke jeugdherinnering die de aanloop bleek van een nogal politiek geladen eerste helft, met fragmenten uit een documentaire over kringlooplandbouw en een fragment over oud-landbouwminister Sicco Mansholt. De minister bleef minister: aangenaam sprekend, met net genoeg tekenen van persoonlijke betrokkenheid, maar ook met totale controle over het verloop van de avond. Bij een reportage over Rem Koolhaas met een kas in New York dwarrelden mijn gedachten onweerstaanbaar richting andere, minder hoogstaande zaken.

Juist op het moment dat ik definitief dreigde af te haken bij het ministersportret dat vakkundig maar ook wat zielloos werd geschilderd, werd de politieke boodschap wat schoorvoetend verruild voor wat je een politiek fundament zou kunnen noemen: nadat ze eerst professioneel om de persoonlijke klippen (het overlijden van haar vader en haar moederschap) had gelaveerd, trof het fragment met Primo Levi, in een trein op weg naar Auschwitz, de minister zichtbaar. Schouten vertelde dat ze Levi’s Is dit een mens? ‘elke twee, drie jaar’ herlas. En terwijl ze trachtte uit te leggen waarom ze dat deed, haperde de woordenstroom voor het eerst. Het beeld van de schrijver, kalm formulerend op weg naar de plek waar ze hem hadden trachten te ontmenselijken, liet de minister plots zoeken naar de juiste woorden, evenals Levi. Traag formulerend stelde ze vast dat ze dankzij Levi altijd de mens wilde blijven zien. Een volgend fragment, een scène uit de film The Two Popes, was al net zo indringend: voor Schouten ging het over vergeving, over zelfacceptatie, over gezien worden en over de kern van haar geloof. Het emotioneerde haar zichtbaar.

Het bleef tot het einde toe ingewikkeld dat diverse wezenlijke vragen niet gesteld werden, en dat thema’s als natuurbehoud en dierenwelzijn in Schoutens ideale tv-avond met een bijrol werden afgescheept. Buiten op het Mediapark ronkten de trekkers van Farmers Defense Force in een vergeefse intimidatiepoging. Binnen deed de minister een oprechte poging tot het overstijgen van de actualiteit, en voor één keer dieper te graven dan een functieomschrijving alleen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden