Analyse Beeldvormers: de vrije trap van Toni Kroos

Toni Kroos: tóch niet de sportfoto van het jaar

De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid bepaalt. Deze week: het WK voetbal.

Toni Kroos krult een vrije trap in de kruising en beslist de wedstrijd tegen Zweden. Foto Getty Images

In 2015 won de Chinese fotograaf Bao Tai­liang de categorie ‘sport’ van World Press Photo met een foto van ­Lionel Messi die na de verloren finale tegen Duitsland (het lijkt zo lang geleden) in trance naar de FIFA World Cup staart. Hij is op weg naar de verliezersmedaille. Het is de cup die hij niet zal heffen. ‘Op een dag ben je van mij’ – die gedachte zou door het hoofd van Messi kunnen schieten. Of hij ziet zichzelf in de weerspiegeling van de bol, wereld en bal in één, bovenop de cup.

In Nederland werd toen de Zilveren Camera in de sportcategorie gewonnen door Pim Ras die een foto maakte van Robin van Persie in volle vlucht: de gelijkmaker tegen Spanje in de eerste, met 5-1 gewonnen, poulewedstrijd (het lijkt zo lang geleden). Volgens Ras vloog Van Persie ‘als een havik’ en landde ‘als een dolfijn’. Los van de verwijzingen naar het dierenrijk; het was een knap staaltje om die vlucht in beeld te hebben, aangezien het een krankzinnige ingeving was na een diagonale pass die ook nog eens minutenlang onderweg leek.

Het is niet zo vreemd dat de prijswinnaars van 2015 uit het toernooi van 2014 kwamen; het WK voetbal is samen met de Olympische Zomerspelen het grootste toernooi op aarde. Hoe zit het dit jaar? Zijn er al prijswinnaars voorbijgekomen?

Met gevaar voor eigen leven vliegt Ronaldo naar de bal en kopt de 1-0 binnen voor Portugal tegen Marokko. Foto Getty Images

Op 23 juni nam de Duitse speler Toni Kroos aan de rand van het strafschopgebied van Zweden een vrije trap. De stand was 1-1, op een avond in het Fisht-stadion in Sotsji, waar getwijfeld kon worden aan het lot van de Weltmeister. Hoog op de tribune zat Getty-fotograaf Michael Steele. Andere wedstrijden had hij vanaf de rand van het veld verslagen, maar misschien was het zijn beurt om te zorgen voor het vogelperspectief (zie ook de foto van Stu Forster van Cristiano Ronaldo’s doelpunt tegen ­Marokko).

De foto van Steele die op maandag 25 juni op de voorpagina, en nog eens groot in de sportkrant stond, was onderdeel van een reeks foto’s die Steele maakte. Hij hield waarschijnlijk vanaf het moment dat Kroos schoot de sluiterknop ingedrukt.

De fotoredactie van de Volkskrant heeft na elke WK-wedstrijd de keuze uit duizenden foto’s. Waarbij de grote bureaus als Reuters, Getty en AP vele fotografen op elke positie in het stadion hebben. Voorbij zijn de dagen dat je als fotograaf aan de verkeerde kant van het veld kon zitten, en het is duidelijk dat de concurrentie om hét beeld van de wedstrijd overweldigend is.

Een roedel fotografen, dromend van een foto waar niemand meer omheen kan. Foto FreeGreatPicture

De staande foto bovenaan dit stuk is een aangesneden liggende foto. Het aansnijden aan beide zijden benadrukt de beweging van een bal; het is het moment dat de bal in de bovenhoek verdwijnt. Sensatie in de 96ste minuut. ‘Duitsland ontsnapt: Kroosartig!’, stond er in de kop.

De foto van Steele leek alles te hebben om kandidaat te zijn voor foto van het toernooi. De houding van Kroos, de positie van de bal, acht verslagen Zweden. Had Duitsland de titel gehaald, dan was dit het exacte moment geweest dat de zegetocht begon. Maar Toni Kroos zit alweer thuis. De Zweden zijn door. En die wonderbaarlijke vrije trap maakte uiteindelijk het verschil niet.

Het wachten is dus nog op de foto van het jaar. Misschien komt deze weer van Steele, maar wellicht heeft hij zijn kans gehad. Het werk van voetbalfotografen is er niet makkelijker op geworden. Het blokkeren van de reclameborden kan bijvoorbeeld al tot een stadionverbod leiden.

Online circuleert een filmpje waarin te zien is hoe fotografen naar hun toegewezen vak worden gedirigeerd: met een groot lint om zich heen, in een soort roedel van vijftig, worden ze over het veld gedreven. Dromend van die foto waar niemand meer omheen kan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.