Toch weer discussie over zondagsschilder Hitler

Het is een bekend fenomeen: dictators die als jongeman of in hun vrije tijd aan kunst doen. Saddam Hoessein schreef gedichten, net als Stalin en Pol Pot....

Adolf Hitler doet het nog steeds het best op de hedendaagse kunstmarkt. Hij werd als 18-jarige afgewezen voor de kunstacademie in Wenen. Het oordeel: onvoldoende. De aspirant-kunstenaar was ‘zonder twijfel ongeschikt’ voor de academie. De kritiek van latere generaties was al even resoluut.

Toch duikt zijn kunst om de zoveel tijd weer op. Eind vorige week maakte het Britse veilinghuis Mullock’s bekend dat het op 23 april dertien schilderijen van Hitler gaat veilen. De werken zouden in 1945 in Essen zijn gevonden door een Amerikaanse sergeant. Die verkocht ze door aan een onbekende, en nu, 64 jaar later, zijn ze naar het veilinghuis gebracht.

Het werk omvat landschapjes en een bos rozen, maar de meeste aandacht gaat vooral naar een vermeend ‘zelfportret’. Het toont een rustiek bruggetje, met een jongeman erop, wiens benen over de rand boven het water bungelen. Er staat een kruis boven zijn hoofd. Ernaast staat: A.H.

Als kunst stelt het weinig voor, vindt veilingmeester Richard Westwood-Brookes. Hij ziet de waarde vooral als ‘historisch document’.

Maar hoe zeker kun je zijn? Twee jaar geleden veilde Mullock’s al 21 ‘Hitler-kunstwerken’, voor ongeveer 127 duizend euro. Later rees twijfel over de echtheid. De veilingmeester beroept zich nu op het oordeel van kunsthistoricus Peter Jahn uit Wenen, en zegt: ‘Ik heb heel wat Hitlerkunst gezien en de onderwerpen lijken hetzelfde te zijn.’

De belangen zijn dus groot, nu de historische waarde op het spel staat. Een Brits boulevardblad meent inmiddels al ‘het gezicht van een monster’ in het jochie op de brug te herkennen. Niet vreemd dus dat de Duitse krant Die Welt deze week het aanbod van deze zondagsschilder toch maar langs de kunstkritische lat legde, en gedetailleerd de stijl van de dictator onderzocht.

Een van de conclusies: gezien andere schilderijen die wél met zekerheid aan Hitler kunnen worden toegeschreven, kunnen deze werken eigenlijk niet echt door hem zijn geschilderd. De mensfiguren zijn er net iets te goed voor, terwijl Hitler eigenlijk alleen geschikt was voor het schilderen van gebouwen.

Meer over