Filmrecensie The Wild Pear Tree

The Wild Pear Tree is majestueus en toch sereen gefilmd: zo fraai zie je het zelden ★★★★☆

Door de zachtheid die filmmaker Nuri Bilge Ceylan onder de gemankeerde gezinsrelaties legt, weet hij op momenten plots te ontroeren.

Filmstill uit The Wild Pear Tree. Beeld RV

Wat bezielt Sinan? De jonge Turk, die na het afleggen van z’n lerarenexamen terugkeert in z’n woonplaats aan de Anatolische westkust, is nukkig. Onzeker over z’n toekomst en vooralsnog werkloos, leurt hij met het manuscript voor zijn beoogde literaire debuut De wilde perenboom, een uit losse verhalen en essays bestaande ‘meta-roman’ over zijn geboortestreek

Maar in alle gesprekken met personen en partijen die iets voor een beginnende lokale schrijver zouden kunnen betekenen, als weldoener of literair contact, wenst Sinan (acteur Aydin Dogu Demirkol) zich maar heel even gedwee op te stellen, om vervolgens de ander de les te lezen.

Ook in de achtste speelfilm van Nuri Bilge Ceylan (Gouden Palm voor Winter Sleep) zitten de fotografische meesterstukjes waar de Turkse cineast om bekendstaat. Zie het schijnsel van de koplampen van een auto, afdalend langs een mistige kronkelweg in de verte áchter het panoramische uitzicht over de besneeuwde stad. Majestueus en toch sereen gefilmd: zo fraai zie je dat zelden. Tegelijk is The Wild Pear Tree Ceylans meest talige werk tot nog toe, vol gesprekken waarin Sinan telkens weer z’n gesprekspartners ondermijnt, hun zwakten tracht te benoemen. Het is geen fijne jongen: miskend, tikje arrogant en dommig, ontevreden over zijn eenvoudige komaf en heimelijk onzeker over z’n eigen (literaire) kwaliteiten. Heel moderne ideeën over vrouwen bezit hij ook al niet. Maar Ceylan laat Sinan in z’n contramine soms ook even zijn gelijk halen: hij prikt door de theoretische discussie van twee plaatselijke imams over moraal, of de pretentie van een lokale schrijver.

Sinans frustratie wordt gevoed door de omstandigheden van zijn ouders. Vader ruïneert het gezin met gokschulden, trekt zich steeds vaker terug op het lapje droge familiegrond in de heuvels. Moeder heeft de hoop op verandering al opgegeven en slikt haar verdriet in. Ceylan legt een zachtheid onder de gemankeerde gezinsrelaties, waardoor The Wild Pear Tree op momenten plots ontroert.

Veel komen we niet te weten over Sinans manuscript van de wilde perenboom, maar de film schuift gaandeweg óver het boek. Ceylan rijgt gesprekken, ontmoetingen en metaforen (de put die maar geen water geeft) tot iets groters. Een portret van een vroeg verslagen man.

Drama
★★★★☆
Regie: Nuri Bilge Ceylan
Met: Aydin Dogu Demirkol, Murat Cemcir, Bennu Yilderimlar, Hazar Ergüclü.
188 min. In 31 zalen.

Interview

In zijn nieuwe film The Wild Pear Tree overheerst de dialoog, maar in het Turkije van nu wacht een schrijver vooral stilte, vertelt filmmaker Nuri Bilge Ceylan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden