Theater

The Nether is een ingenieus rollenspel over toevluchtsoord voor pedofielen en pedoseksuelen ★★★☆☆

Regisseur Nina Spijkers heeft het toneelstuk stilistisch ingetogen geregisseerd.

Shelley Bos in The Nether. Beeld
Shelley Bos in The Nether.

Ze willen een plek creëren waar ze zichzelf kunnen zijn, de mannen die we in het toneelstuk The Nether ontmoeten. En dat is de plek waar ze kunnen doen wat in het echte leven verboden is: jonge kinderen liefhebben op een manier die voorbijgaat aan alle morele voorwaarden van de liefde tussen volwassenen en kinderen. In een toekomstige wereld hebben ze hun eigen clubhuis gemaakt: De Toevlucht, onderdeel van The Nether, de verzamelnaam van een virtuele wereld die naast de gewone wereld bestaat.

De Engelse schrijver Jennifer Haley realiseerde zo’n toevluchtsoord in haar toneelstuk The Nether (2013), dat nu door Het Nationale Theater wordt gespeeld in regie van Nina Spijkers. Voorlopig als streaming te zien, maar in augustus en ook volgend jaar live in de theaters. Een gewaagde onderneming, want het gaat over hoe pedofielen een manier zoeken om voor hun verlangens en soms ook lusten een uitweg te vinden. Vandaag de dag is pedofiel, en zeker pedoseksueel zijn, zo ongeveer het ergste wat er is. Het begrip pedojager is niet voor niets de laatste jaren als geuzennaam in zwang geraakt.

Haley situeert haar stuk in een dystopische wereld waarin het virtuele leven belangrijker is dan het gewone. De mens is zelfs in staat een andere verschijningsvorm en identiteit aan te nemen, en daardoor te verdwijnen in een nieuw universum waar andere wetten gelden. In dit schimmenrijk kunnen de mannen in De Toevlucht stoeien, lachen, spelen en vrijen met de 11-jarige Iris (Shelley Bos), een kruising tussen Lolita en Betty Boop. Meneer Sims (Rick Paul van Mulligen) is leider van De Toevlucht; Iris noemt hem pappa.

The Nether heeft de dramatische structuur van een ondervraging: inspecteur Morris (Yela de Koning) is op zoek naar de juiste code om het domein waarin De Toevlucht opereert te ontmantelen. Wat volgt is een ingenieus en soms ook hermetisch rollenspel vol ethisch-maatschappelijke en vooral naargeestige discussies.

Het begin is nogal taai, met lange dialogen over ingewikkelde technische onderwerpen, maar gaandeweg intrigeert The Nether steeds meer, omdat het inzicht geeft in de ontstellende eenzaamheid en verwarring in de hoofden van mannen die verboden verlangens koesteren. Los daarvan is het een ook een pleidooi niet te vergeten hoe mooi een echte populier kan zijn.

Nina Spijkers heeft The Nether stilistisch ingetogen geregisseerd, in een draaiende cilinder die de binnen- en buitenwereld symboliseert. De valkuilen in de lastige scènes tussen het meisje en de mannen heeft ze knap weten te omzeilen. Rick Paul van Mulligen wil vooral in mimiek en stemgebruik iets te nadrukkelijk een engerd zijn, Yela de Koning is als de onderzoeker op de juiste manier doortastend, en Jaap Spijkers met zijn stille spel aandoenlijk als een van de getormenteerde mannen.

Als De Toevlucht aan het eind is ontmanteld, rest er nog maar één conclusie: ‘De wereld is nog steeds de plek waar we moeten leren te zijn.’

The Nether

Theater

★★★☆☆

Door Het Nationale Theater, tekst Jennifer Haley, regie Nina Spijkers.

27/5 online, HNT, t/m 10/6. Live te zien t/m 30/8.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden