The Kinks: inspiratiebron voor alle latere Britse bands

Eigenlijk zijn alle latere Britse bands schatplichtig aan The Kinks. Nieuwe uitgaven zetten de schijnwerper op hun beste jaren. Heel plezierig en volkomen terecht.

The Kinks na een optreden in 1973 in het Concertgebouw. Ray Davies toont de Edison die de band net heeft gekregen. Beeld Ton Schultz/ANP
The Kinks na een optreden in 1973 in het Concertgebouw. Ray Davies toont de Edison die de band net heeft gekregen.Beeld Ton Schultz/ANP

Het lijkt een boud statement, maar eigenlijk is het heel plausibel te beweren dat niet The Beatles maar The Kinks de invloedrijkste band uit de Engelse rockgeschiedenis zijn. Telkens wanneer de Britse gitaarrock een hoogconjunctuur beleefde (rond 1977, rond 1994, rond 2005) wezen toonaangevende muzikanten naar de Londense band rond de gebroeders Ray en Dave Davies.

Punkbands noemden You Really Got Me. The Jam coverde The Kinks. De beste tekstschrijvers van de britpop (Damon Albarn van Blur, Jarvis Cocker van Pulp) eerden Ray Davies, niet Lennon en McCartney. The Libertines? The Kaiser Chiefs? Kinks. Zelfs de broers Gallagher van Oasis, toch erkende Beatlesfetisjisten, leken eigenlijk meer op Ray en Dave Davies, compleet met gescheld, getreiter en geknok.

Niet zo gek dus dat elk gerucht over een Kinksreünie in Engeland opwinding veroorzaakt, maar voor 2015 lijkt de kans groter dan ooit. Ray Davies (70) bevestigt dat hij, Dave (67) en drummer Mick Avory (70), de drie nog levende leden van de sixtiesbezetting, er serieus over nadenken en 'het wel zien zitten'.

Voorlopig moeten we het doen met een paar jubileumboxen bij de vijftigste verjaardag van de legendarische, door een verminkt versterkertje uitgehoeste gitaarriff van You Really Got Me: de schitterende cd-box The Anthology 1964-1971 en een dvd-box met concertbeelden, Uncut Fifty Years On The Road.

Beeld van een optreden van The Kinks in het Utrechtse Muziekcentrum Vredenburg. Op de foto Ray Davis. Beeld ANP
Beeld van een optreden van The Kinks in het Utrechtse Muziekcentrum Vredenburg. Op de foto Ray Davis.Beeld ANP

Vereren

Jonge muzikanten die The Kinks vereren, doelen zonder uitzondering op de jaren die The Anthology centraal stelt, al zou de band na 1971 nog 22 jaar bestaan. Tussen 1964 en 1971 waren The Kinks actief op het Pye-label en kende de groep ruwweg twee muzikale gedaanten: eerst die van de 'kinky' woestelingen van de Britse beatboom (You Really Got Me, All Day And All Of The Night), daarna die van chroniqueurs van de 'Englishness' in briljante popsongs als het kek-ironische Dedicated Follower of Fashion (1966), de bittere schets van de arbeidersklasse Dead End Street (1966) en natuurlijk Waterloo Sunset (1967), Davies' meesterlijke muzikale schilderij van Londen.

The Anthology serveert er de mooiste albumtracks bij, maar ook onuitgebrachte demo's, afwijkende mixen, B-kantjes en werk van vóór You Really Got Me, toen The Kinks dansvloervriendelijker waren dan de protopunkband die ze in 1964 zouden worden.

Over de vraag van de Volkskrant, in 2008, welke liedjes Ray Davies als zijn beste beschouwt, hoefde hij niet lang na te denken: You Really Got Me en Waterloo Sunset, de hoogtepunten van de twee fasen die de groep in de jaren zestig kende.

Ná 1971 bleek Ray Davies ook 'shit records' te kunnen maken, zoals hij ze zelf noemt. Hij moest en zou theatrale conceptalbums en musicals maken en dat mislukte nogal eens.

Het kantelpunt was Lola (1970), het lied over een nacht met een Parijse travestiet, dat overal behalve in Engeland de grootste Kinks-hit werd, ook in Nederland. Meteen daarna houdt The Anthology het voor gezien: pal voor de uitglijders.

(Tekst loopt door onder video)

Incarnaties

De vierde en meest omstreden incarnatie, die zich vanaf het einde van de jaren zeventig op de Amerikaanse markt stortte met straffe hardrockplaten, blijft dus buiten beschouwing. Europa en vooral Groot-Brittannië haalden hun neus ervoor op, maar het leverde The Kinks de Amerikaanse successen op die ze in de jaren zestig misliepen omdat ze dat land niet in mochten wegens uit de hand gelopen optredens.

De vorige prestigieuze Kinks-box (Picture Book uit 2008) bestreek de héle carrière van de groep, tot mislukte albums als UK Jive (1989) en de zwanenzang Phobia (1993) aan toe. The Anthology gaat dieper in op de beste jaren en dat maakt het wel zo prettig de rit uit te zitten. Bijzonder prettig zelfs.

Dat The Kinks zo vaak bewierookt worden als de ultieme Engelse gitaarband is paradoxaal genoeg te danken aan Amerika, het land dat The Kinks niet wilde ontvangen. Davies zegt dat de boycot hem in 1964 deed besluiten om dan maar 'very English' te worden. Dat zullen The Kinks tijdens een eventuele reünietournee ook zijn.

Komt het ervan in 2015? In Engeland kun je er uiteraard op wedden. Toen Ray zei dat de kans aanzienlijk is, schoten de odds omhoog, waarna Dave ze eigenhandig weer omlaag drukte: 'Ik kan beter met mijn broer opschieten dan vroeger, maar nog altijd hooguit een uurtje, dus dat zou wel een heel korte reünie worden.'

The Kinks: The Anthology 1964-1971 (vijf cd's, vinylsingle en boekje). Sony Legacy/Bertus.

The Kinks: Uncut Fifty Years On The Road. (vier dvd's en gebonden boek). Blitz Books.

THE KINKS NÁ 1971
Na de gloriejaren 1964-1971 verscheen af en toe nog een mooi Kinksliedje. De tien mooiste volgens Menno Pot

1 20th Century Man (1971)
2 Celluloid Heroes (1972)
3 Sweet Lady Genevieve (1973)
4 The Hard Way (1975)
5 Juke Box Music (1977)
6 Give The People What They Want (1982)
7 Better Things (1982)
8 Do It Again (1984)
9 Now and Then (1989)
10 Did Ya (1993)

Elf toptienhits in Nederland op een rij

Nov 1965 A Well Respected Man (8)

Dec 1965 Till the End of the Day (4)

Mrt 1966 Dedicated Follower of Fashion (1)

Jul 1966 Sunny Afternoon (1)

Okt 1966 Dandy (3)

Dec 1966 Dead End Street (5)

Apr 1967 Mr. Pleasant (2)

Mei 1967 Waterloo Sunset (1)

Nov 1967 Autumn Almanac (6)

Apr 1968 Wonder Boy (6)

Jul 1968 Days (7)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden