FilmrecensieThe Invisible Life of Eurídice Gusmão

The Invisible Life of Eurídice Gusmão is elegant en rauw ★★★★☆

Je treft zelden films die de leefwereld van de personages zo tastbaar maken.

Beeld Filmbeeld

Onzichtbaarheid heeft meerdere gedaanten, voor de jonge Eurídice. Ze hoopt op een carrière als concertpianist, maar in het patriarchale Rio de Janeiro van de jaren vijftig blijft het vooralsnog bij dagdromen. Niemand kan Eurídice echter verbieden om tijdens het musiceren aan haar dierbare zus Guida te denken, die in rook lijkt te zijn opgegaan sinds ze met haar Griekse geliefde naar Europa is vertrokken. Terwijl haar handen over het klavier glijden, stelt Eurídice zich voor hoe ze met Guida danst en lacht, op de veranda van hun ouderlijk huis – gekleed in de trouwjurk die Guida nooit heeft gezien. Flashbacks van een gefantaseerd leven zijn het, en alleen de toeschouwer mag meekijken, in The Invisible Life of Eurídice Gusmão.

De toeschouwer krijgt sowieso een geprivilegieerd perspectief in deze nieuwe film van de Braziliaanse cineast Karim Aïnouz (Madame Satã). Anders dan Eurídice (Carol Duarte) weet je dat Guida (Julia Stockler) allang naar Rio is teruggekeerd, verbitterd en hoogzwanger. Hun aartsconservatieve vader (António Fonseca) houdt dit voor Eurídice geheim; tegenover Guida liegt hij dat haar zus nu een beroemd pianist is in Wenen. De talloze brieven die de in een sloppenwijk gestrande Guida aan Eurídice schrijft, bereiken haar niet. 

Terwijl hun lotgevallen parallel lopen – de verblekende liefdes, de ongewenste kinderen, de teleurstellingen en gemiste kansen – cirkelen de zussen eindeloos om elkaar heen. Hun wederzijdse gemis, dat met de jaren alleen maar pijnlijker wordt, krijgt perfect gestalte in het voortreffelijke, doorleefde spel van hoofdrolspelers Duarte en Stockler. The Invisible Life of Eurídice Gusmão (oorspronkelijke titel: A Vida Invisível) is in de eerste plaats hún film, ook al delen ze slechts enkele scènes. En ook al brengt het Braziliaanse acteericoon Fernanda Montenegro een daverend slotakkoord, als de oude Eurídice.

Regisseur Aïnouz giet dit relaas, naar de gelijknamige roman (2016) van Martha Batalha, in een hoogst eigenzinnige stijl. The Invisible Life of Eurídice Gusmão, dat op het Filmfestival van Cannes de hoofdprijs won in de Un Certain Regard-sectie, is elegant maar ook broeierig, zinnelijk en soms verrassend rauw. Het beheerste camerawerk en het hevig verzadigde kleurpalet brengen de gevoelens van de zussen bijna letterlijk aan het oppervlak, maar zetten er ook de rem op. 

Diezelfde tweespalt kenmerkt Benedikt Schiefers muziek, die volop zindert en intussen een zekere raadselachtigheid en afstandelijkheid behoudt. Je treft bovendien zelden films die zo onnadrukkelijk een tijdsbeeld schetsen en daarmee de leefwereld van de personages extreem tastbaar maken. Dat alles maakt The Invisible Life of Eurídice Gusmão wonderlijk aangrijpend, bijna zonder dat je het doorhebt.

The Invisible Life of Eurídice Gusmão

★★★★☆

Drama

Regie: Karim Aïnouz.

Met Carol Duarte, Julia Stockler, Fernanda Montenegro, António Fonseca, Flávia Gusmão, Nikolas Antunes, Maria Manoella, Gregório Duvivier.

139 min., in 33 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden