Tegencultuur overspoelt Tilburg

Het Tilburgse festival Incubate presenteert ‘onafhankelijke cultuur’, die zich opvallend vaak uit als anti-establishment. Ook het publiek toont zich geregeld zo stug als een straatbezem....

Tilburg Ze ziet eruit als een orthodox Amerikaans christenmeisje: scheiding links in gekamd haar, grote bril. Maar dat uiterlijk is dwarsigheid: rapster Drowning Dog uit San Francisco maakt ‘anarchistische hiphop’, noemt haar muziek niet minder dan ‘Entartet’, en treedt op voor een projectiescherm waarop punkpamfletten worden afgedraaid. Foto’s van president Obama met de tekstballon: ‘I’m gonna hurt people and ruin lives.’

Over de bijtende liedjes van Drowning Dog is gelukkig iets langer nagedacht. Mooi vloeiende rhymes, transparante beats van dj Malatesta, best toegankelijke hiphop. Maar de fanatieke en overacted hiphopgebaartjes van Drowning Dog doen vermoeden dat deze anarchiste misschien ook wel graag in een musical had willen spelen. Een vreemd, maar lekker recalcitrant spektakel, uitgevoerd voor een man of vijfentwintig in de Tilburgse club Paradox.

Het festival Incubate, voorheen ZXZW, viert zeven dagen lang de tegencultuur in de Tilburgse binnenstad. Independent Culture, heet het op de festivalfolder, en die onafhankelijkheid uit zich opvallend vaak als anti-establishment.

Het publiek komt er gedurende de eerste dagen nog niet massaal op af, maar dat hoeft ook niet, volgens de organisatie betreft het hier de ‘opstartdagen’. En eigenlijk past het geschuifel in halfvolle zaaltjes, zoals de kelder met jeugdhonkallure V39, wel mooi bij het muzikale aanbod.

Zo brengt het Duitse duo Driver & Driver woensdag een soms tenenkrommend uur anti-electro-punk op drums en laptop. De pijnlijke pastiche, die ook de hardcore techno door de mangel haalt, werkt wel. Gaandeweg ga je begrijpen waar dit ‘Berlijnse tweelingfenomeen uit twee moeders’ met de vinger in staat te prikken: ‘Kauf, ins Culturkaufhaus.’

Dat het publiek voor dwarse tegencultuur ook zo stug kan zijn als een straatbezem, kreeg de Nederlandse thrashmetalband Expulsion te verwerken. De band speelde een pijlsnelle metalset die soms de lucht uit je longen drukte, maar niemand in de V39 vertrok een spier. Ook na het zoveelste staaltje topsport op drie gitaren: doodse stilte. ‘Nou, hártelijk bedankt’, zei de schreeuwzanger dan maar na het geagendeerde halve uurtje.

In dezelfde oorverdovende stilte mocht de band zelf het podium ontruimen – zoveel armoede hadden deze jongens echt niet verdiend.

Incubate wordt jaarlijks opgetrokken rond een thema, en deze editie stelt de organisatie de piraterij aan de kaak, prangende kwesties rond auteursrecht in een multidisciplinair kader. Vandaag speelt zich in het Midi-theater een conferentie af, met sprekers als de auteur en ‘piraat van het jaar’ (BusinessWeek) Matt Mason, en de Nederlandse beeldend kunstenaar Rob Scholte. De hele week al zijn in de Filmfoyer zogeheten ‘Mockbusters’ te zien: Turkse remakes van Star Trek, en een buitengewoon creatieve versie van Titanic, waarin een cruiseschip wordt achtervolgd door een ijsberg.

Aardig voor het argeloze Tilburgse koopavondpubliek zijn de projecties op de Heuvel en in de Telegraafstraat van kunstenares Hester Scheurwater: van internet geplukte, heel wild klaarkomende pornohoofden.

In een andere opwelling van tegendraadsheid werden gisteren Tilburgse standbeelden voorzien van illegaal gekopieerde merkkleding, in het project Sweatshop, genoemd naar de Aziatische naaiateliers. Zo probeert Incubate buiten de benauwde keldermuren van de underground te treden, en de discussie over auteursrecht naar de straat te tillen.

Bescheiden binnenskamers bleef het sympathieke cultboeken- en platenwinkeltje Wormshop in Paradox, waar onder andere te koop een ‘black metal overlevingsdoosje’, dat bij een druk op de knop eindeloos een blijde boodschap herhaalt: ‘Today I did not kill myself.’ Op de verpakking: ‘Ook handig voor onderweg.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden