Review

Sterke beelden tijdens festival Cultura Nova

De voorstellingen op het Zuid-Limburgse locatietheaterfestival Cultura Nova vallen vooral op door sterke beelden. Inhoudelijk zijn er nog wel wat verbeterpunten te noemen.

Opening van Cultura Nova met de schoorstenen Lange Lies en Lange Jan.Beeld Luc Lodder

Veertig jaar na hun ongelukkige val herrezen ze even uit hun as, de iconische schoorstenen Lange Lies en Lange Jan op het voormalige terrein van de Oranje-Nassaumijn. Decennialang vormden ze een van de markantste herkenningspunten van Heerlen. Toen de mijnen sloten, blies de stad in 1976 de werkeloze restanten op. Lange Jan wankelde een moment alvorens de verkeerde kant op te vallen, ironisch genoeg op het Bureau voor Mijnschade. Een beeld dat zich inbrandde op het netvlies van Zuid-Limburg. Mooi dat Festival Cultura Nova, ter ere van de 25ste editie en het Jaar van de Mijnen, dat beeld tijdens de opening nieuw leven in blies.

De schoorstenen zijn nagemaakt door de Franse ballonfigurengroep Plasticiens Volants. Ze werden omringd door in de lucht dansende handen en huisjes en opnieuw gevloerd, nu door een draak, die daarna als Rattenvanger van Heerlen 30 duizend toeschouwers op sleeptouw nam door het centrum. De pyromanen van Group F maakten het kleurrijke beeld af met een vuurwerkshow, maar al met al bleef het openingsspektakel vooral een visueel feestje.

Sterke beelden

Ook andere voorstellingen op het Zuid-Limburgse locatietheaterfestival vallen vooral op door sterke beelden. Mariël Vaartjes en Joris Erwich spelen en zingen in De Mijne een persoonlijk relaas van een demente vrouw die herinneringen bij elkaar scharrelt aan haar leven als mijnwerkersdochter en haar huwelijk met een Italiaanse koempel. Fraai hoe de makers met vitrage en gehaakte spreidjes aan een waslijn een brokkelig verleden weten op te roepen. De schlagers worden volop meegezongen door bejaarden in het verzorgingshuis. Het tempo is op de doelgroep afgestemd, maar inhoudelijk kan De Mijne wel wat peper gebruiken. Het verhaal bevat te veel nostalgische clichés en te weinig weerhaakjes.

Theatermaakster Lieke Benders zet haar toeschouwers in Verdrietfabriek in kermiskarretjes die achter flikkerende megatranen een route rijden door een weiland vol blauwe tenten - eveneens een prachtig plaatje. Onder zeil hoor je mensen praten over alle soorten verdriet en rouwverwerking. Aandoenlijk, maar de aantrekkingskracht schuilt vooral in de vorm, minder in de teksten. Die zijn tamelijk alledaags.

(tekst gaat verder onder de foto)

Opening van Cultura Nova 2015.Beeld Luc Lodder

Alledaags, maar tegelijk bijzonder is Jongens van Toen - Onze Grond, waarin Het Laagland twintig jongeren het schoolleven laat naspelen uit de jaren vijftig in Heerlen: meisjes in uniformen en jongens, oefenend voor ondergronds mijnwerk. Toeschouwers trekken langs korte scènes in lokalen, aula en schoolbar. Miniatuurtjes over orde, tucht, schoolregels en materiaalkennis, en dat éne lampje als houvast in het donker. Zo herrijzen mijnwerkersleerlingen even uit het gruis.

Festival Cultura Nova

De mijmeringen van Lange Lies en Lange Jan Door: Group F en Plasticiens Volants. Voormalig terrein Oranje Nassaumijn 1
Jongens Van Toen - Onze Grond Door: Het Laagland. Arcus College
De Mijne Door: Mariël Vaartjes. Theater Sevagram/Verzorgingshuis
Verdrietfabriek Door: Lieke Benders/Hoge Fronten. Businesspark C-Mill
Voorstellingen gezien op 28 en 29/8, diverse locaties in Heerlen. Daar t/m 6/9. Culturanova.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden