FilmrecensieDa 5 Bloods

Spike Lee’s Da 5 Bloods over vijf zwarte oorlogsveteranen hoort thuis in de Vietnamfilmcanon ★★★☆☆

Niet alles in de onverhoedse vertelstructuur werkt even sterk, maar Lee’s aperte eigenzinnigheid dwingt bewondering af.

Da 5 Bloods.

Het zijn vertrouwde elementen in de films van Spike Lee: scherpe kantelingen van toon en stijl, de mix van bestaand en fictief beeld. Zo ook in zijn met historisch beeld van principieel dienstweigeraar Muhammad Ali ingeleide oorlogsfilm Da 5 Bloods, waarin vier Afro-Amerikaanse veteranen decennia na de verloren strijd terugkeren naar Vietnam. 

Terug naar de jungle, willen de eindzestigers Paul, Eddie, Otis en Melvin, om de stoffelijke resten van hun gesneuvelde mede-blood en teamleider Norman op te graven en thuis te brengen. Ook moet er nog een doos goudstaven liggen; restant van een mislukte CIA-missie.

Lee strikte een heerlijk stel fraai geconserveerde karakteracteurs (Delroy Lindo, Norm Lewis, Clarke Peters, Isiah Whitlock Jr.), deels bekend van bijrollen in eerdere films van de regisseur en uit de tv-serie The Wire. Hij laat de jong gebleven Norman vertolken door Black Panter-ster Chadwick Boseman.

Eerst drinken, dollen en mopperen de oorlogsmaten in hedendaags Saigon (Ho Chi Minh City). De onderlinge oorlogsband gaat diep, al lijkt de een meer gekweld door het doorstane oorlogsleed en de thuisontvangst (‘ze noemden ons babykillers!’) dan de ander. Vooral Trump-stemmer Paul uit z’n frustratie, hij schokt de anderen met zijn rode Make America Great Again-pet.

Lee lijkt de kijker te trakteren op het vertrouwde, als hij zijn eerste sprong terug in de tijd maakt. Zie die Huey-helikopter vliegen boven de jungle, als silhouet afgezet tegen de grote roodgele zon terwijl de filmmuziek tromroffelt – pure Vietnamfilm-iconografie. Maar dan ontwaren we ineens diezelfde oude koppen, nu in legeruniform. De 5 bejaarde bloods met die ene wél jonge soldaat Norman, vurend met machinegeweer en granaatwerper op de vijandelijke Noord-Vietnamezen, anno ’68. Huh?

Praktische keuze, stelt Lee in interviews: anders dan collega Martin Scorsese in misdaadepos The Irishman (ook bij Netflix), had hij geen budget om de acteurs digitaal te verjongen.

Het misstaat niet, in een film die zich wel vermaakt met slagveldscènes, maar wegblijft van heroïek. Da 5 Bloods zet de kijker voortdurend iets op afstand, de film wil vooral een commentaar zijn op de oorlog en al die eerdere Vietnamfilms. Lee laat de goudkoorts inwerken op zijn veteranen en confronteert de mannen met het morele ongelijk van de toenmalige strijd. En wrijft ons gruwelijk écht beeld op het netvlies, van het door de Amerikanen aangerichte bloedbad bij My Lai.

Niet alles in de onverhoedse vertelstructuur werkt even sterk. De verwikkelingen met een Frans mijnopruimteam (in het nu) zijn behalve kolderiek ook wat flauw. Enkele plotbochten worden wel heel makkelijk afgesneden door Lee en zijn (drie) mede-scenaristen. En dialoog dient soms nadrukkelijk voor de overdracht van historische context.

Maar Lee’s aperte eigenzinnigheid dwingt bewondering af. Da 5 Bloods hoort thuis in de Vietnamfilmcanon.

★★★☆☆

Da 5 Bloods

Regie: Spike Lee

Met Delroy Lindo, Norm Lewis, Clarke Peters, Isiah Whitlock Jr., Chadwick Boseman, Jonathan Majors, Mélanie Thierry, Johnny Tri Nguyen, Jean Reno.

154 min. Te zien op Netflix.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden