Spaanse Schans

In Spaanse Schans, een locatievoorstelling van het MUZtheater in samenwerking met het Zaans Museum en de vermaarde Zaanse Schans, tracht een locale bakker geld te slaan uit een verdwaalde Spaanse soldaat ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog....

Vanuit het Zaans Museum tuurt de kijker in de vroege avond over het oer Hollandse landschap met weiden, sloten en molens. Daarna volgt er een tocht achter bakker Claes Cornelisz aan die inmiddels de Spaanse soldaat Luis gevangen heeft genomen en in zijn roeiboot naar huis vervoert. In een Zaans huisje staan de kijkers op de lippen van de drie personages, zien ze bakkersvrouw Trijn als een baksteen vallen voor de charmes die de Spaanse gevangene inzet om vrij te komen. Daarna barst buiten de fysieke strijd tussen Claes en Luis los.

Het drama komt de bezoeker wel letterlijk dicht op de huid maar niet in figuurlijke zin. Moeten we lachen om deze historische types of ze serieus nemen? De realistische spelaanpak van de Britse gastregisseur Ben Harrison wringt met de uiterst Nederlandse ironie van auteur Rob de Graaf. Die deelt flink wat hedendaagse kwinkslagen uit. De vooroordelen die Claes en Luis over elkaar hebben klinken idioot. Claes houdt zijn vrouw op zijn zestiende eeuws dom. Met verwijzingen naar het nu onderstreept de Graaf ons perspectief en daarmee de afstand tot de handeling. Die ingreep krijgt echter geen vorm en lijdt dus nergens toen.

Spaanse Schans is in feite een historische poppenkast (Claes en Trijn) met de Spanjaard als boef. Trijn wijst in haar slotmonoloog naar de kern van dit spel: kerk, nationalisme en de behoefte aan brood op de plank staan vaak haaks op het individuele verlangen naar liefde en vrijheid. Maar die lading gaat grotendeels schuil achter de dreigende grijze wolken en de mismatch van vorm en inhoud.


T/m 16 oktober (www.muz.nu).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.