Sotheby's veilt kunst ex-baas

Sotheby's veilt de enorme kunstcollectie van zijn voormalige eigenaar Alfred Taubman. Hij redde het veilinghuis, maar ging de cel in wegens prijsafspraken met Christie's.

Taubman in 2002, na zijn veroordeling wegens prijsafspraken.Beeld AP Photo/Robert Mecea

Het wordt mogelijk de grootste verkoop ooit van een private kunstcollectie. Meer dan vijfhonderd werken - van oude meesters als Raphaël en Thomas Gainsborough tot modernist Mark Rothko - worden vanaf november geveild in New York uit de nalatenschap van de Amerikaanse ondernemer Alfred Taubman. De verkoper is het internationale veilinghuis dat zijn eigendom was; Sotheby's. Dat schat de opbrengst van de verkoop op meer dan 500 miljoen dollar.

Waarschijnlijk zullen het abstracte werk Untitled XXI (1976) van de Nederlands-Amerikaanse Willem de Kooning en Modigliani's Portret van Paulette Jourdain (1919) het meeste geld opbrengen. Elk stuk zou 22 tot 30 miljoen dollar waard zijn. Andere toppers zijn The Great Florida Sunset (1887) van Martin Johnson Heade en Vrouw met gitaar op een stoel (1915) van Pablo Picasso.

Taubman stierf in april op 91-jarige leeftijd na een hartaanval. De winkelcentrummagnaat kocht Sotheby's in 1983, toen het veilinghuis in slechte staat verkeerde. Hij zette het bedrijf weer op de rails, maar in 2001 werd de hoogbejaarde Taubman veroordeeld voor prijsafspraken met Anthony Tennant, de directeur van aartsrivaal Christie's.

Hoewel hij beweerde onschuldig te zijn, bracht Taubman negen maanden in de gevangenis door. Ook moest hij 7,5 miljoen dollar aan boetes betalen. 'Ik verloor een stuk van mijn leven, mijn goede naam en ongeveer 13,5 kilo', schreef hij daarover in zijn memoires.

Winkelcentra

Als zoon van Joods-Duitse immigranten moest Taubman tijdens de Grote Depressie knokken om te overleven. Op zijn negende al, moest de jonge Taubman een baan zoeken. Na de Tweede Wereldoorlog studeerde hij architectuur en vergaarde een fortuin met de bouw van grote winkelcentra. Aan de Universiteit van Michigan, waar Taubman studeerde, doneerde hij later meer dan 150 miljoen dollar.

'Taubman begon kunst te kopen in de jaren vijftig', zegt Christopher Tennyson, de woordvoerder van de familie in The New York Times. 'Hij hing de werken op in zijn huizen en verkocht er erg weinig van.' Als de verzameling haar geschatte opbrengst haalt, dan steekt Sotheby's haar rivaal Christie's voorbij, die in 2009 met de veiling van de verzameling van mode-icoon Yves Saint Laurent 422 miljoen euro ophaalde.

Christie's aasde ook op de Taubmancollectie - beide veilinghuizen proberen elkaar al sinds de 18de eeuw de loef af te steken. Experts van beide huizen hebben de collectie onderzocht, maar Sotheby's won de slag door het afgeven van een garantieprijs voor elk stuk van de collectie. Dat betekent dat de erven Taubman mogen rekenen op een minimumbedrag, omgeacht de hamerprijs. Sotheby's is op die manier aan een grote vernedering ontkomen. Vooral omdat Robert Taubman (zoon) en Tiffany Dubin (stiefdochter) nog steeds bij het bedrijf werken.

Belasting

Wat Taubman bij leven niet in huis kwijt kon, leende hij aan musea. Al deze werken gaan op 26 januari 2016 alsnog onder de hamer, inclusief de werken die werden ondergebracht in het Detroit Institute of Arts (DIA), waar een vleugel naar hem genoemd is. Daarbij zitten ook twee werken van Nederlanders uit de Gouden Eeuw; Hendrick Martensz. Sorgh en Matthias Stom.

De belangrijkste werken van de Taubmancollectie worden eerst tentoongesteld in Londen, Hong Kong en Los Angeles voor ze verkocht worden in New York, in een gebouw van Sotheby's dat Taubman zelf nog heeft laten restaureren. Met de opbrengst wil de familie onder meer belasting betalen op haar vastgoedportefeuille en wetenschappelijk onderzoek ondersteunen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden