Solodebuut van Ruud Houweling bezingt het land van klei en water

Onze polders in het Engels

Ruud Houweling, voormalig frontman van Cloudmachine, heeft een nieuw album. Over het Nederlands licht, zoals dat klinkt met koperblazers en gitaar.

Ruud Houweling Foto Stef Nagel

In deze verkiezingsweken ben je gauw geneigd termen als 'moederland' en 'Nederlandse identiteit' politiek te interpreteren. Maar heus: daaraan dacht Ruud Houweling (48) niet toen hij het prachtige Motherland schreef.

Het liedje, van zijn pas verschenen soloplaat Erasing Mountains, gaat over het land, over de klei en het water, over de patchwork acres with small towns sticking out. 'Het gevoel van onze zomervakanties vroeger, met de stacaravan aan de Westeinderplassen bij Aalsmeer', zegt Houweling, gezeten aan zijn eettafel in Zandvoort.

De kiem voor het album werd gelegd in 2013, toen Houweling de muziek schreef voor tv-serie De Gouden Eeuw: hij gaf een eigen draai aan de volksmuziek die je je bij de Nederlandse 17de eeuw kunt voorstellen. Ondertussen twijfelde hij over de toekomst van Cloudmachine, zijn gitaarband, waarmee hij tussen 1998 en 2014 in eigen beheer vier albums uitbracht. Begin 2015 maakte hij bekend dat de groep was opgeheven.

Voor zijn solodebuut probeerde Houweling te bedenken 'hoe mijn liedjes zouden klinken als ze beïnvloed waren geweest door een lange folktraditie', die Nederland, anders dan in Schotland, Ierland of Zweden, niet kent.

Hij wilde het Nederlandse licht verklanken, met accordeon en koperblazers naast zijn eigen akoestische gitaar. Zijn muzikale vrienden Egon Kracht en Sebastiaan Koolhoven waren belangrijke 'klankborden' bij de totstandkoming van arrangementen en partituren.

'Muziek met Nederlandse roots, dan denken veel mensen meteen aan iets uncools. Maar waarom eigenlijk? Ik wilde dat weerleggen', zegt Houweling, die aanvankelijk overwoog Nederlandse teksten te schrijven. 'Toch koos ik voor het Engels. Aan Cloudmachine heb ik een beetje publiek in het buitenland overgehouden. Ik dacht ook aan Nits en The Cats, twee Nederlandse groepen die in het Engels zingen, maar wel op muziek die heel Nederlands is.'

Foto Stef Nagel

Die taalkeuze pakte goed uit: juist de Engelse woorden leverden Houweling een van de bijzonderste, emotioneelste momenten uit zijn muzikale loopbaan op. 'In augustus 2015 raakte hier in Zandvoort een jonge vrouw zoek. Ze liep op een kalme zomerdag over een zandbank, maar maakte een misstap en werd door de stroming gegrepen.'

Dagenlang werd vergeefs gezocht. Na drie dagen spoelde ze aan: de 20-jarige Jessica Phiri uit Zambia.

'Tijdens die zoekdagen ervoer ik het als onwerkelijk dat alles gewoon doorging: mensen aten ijsjes, toeristen flaneerden. Aan het eind van de dag sleepte de reddingsbrigade de boten het strand op, want in het donker kun je niet zoeken. Dan ging Zandvoort slapen, terwijl dat meisje nog op zee was.'

Daarover schreef hij Night Falls on the Town. Toen hij via een lid van de reddingsbrigade vernam dat de familie naar Zandvoort zou komen, besloot hij dat hij hen moest ontmoeten, om zijn liedje aan te bieden en te laten weten dat ook de plaatselijke bevolking treurde.

'Ik ontmoette hen in een bovenzaaltje van het Zandvoorts Museum: vijftien familieleden uit Zambia en het gastgezin uit Duitsland waar ze had gewoond in het kader van een uitwisseling. Dat Duitse gezin had gevraagd of ze nog een wens had voor ze terugging naar Zambia. Ik heb de zee nog nooit gezien, had ze geantwoord.

'Ik wist meteen dat mijn keus voor het Engels de juiste was geweest. Alleen zo kon het lied iets betekenen voor die familie. Die geldigheid had het in het Nederlands niet gehad.'

De nabestaanden waren ontroerd door Houwelings lied over de Noordzeebranding bij Zandvoort, 'taking a sagging sandcastle down'. De zee kan wreed zijn. Ook dat is Nederland.

Ruud Houweling: Erasing Mountains. Arland/PIAS. Live: 23/3 W2, Den Bosch (gratis). 26/3 Gigant, Apeldoorn (middag, gratis).

Houwelings werk

1. De Gouden Eeuw (NTR/VPRO, 2013)
(soundtrack voor de documentaireserie, te vinden op Spotify)

2. The New York Connection (AVRO, 2009)
(soundtrack voor de documentaireserie)

3. Villa Achterwerk: Coupe Troep (VPRO, 2005)
(muziek bij kinderserie, 30 afleveringen)

4. Monster in de kast (2003)
(liedje voor Kinderen voor Kinderen 24)

5. Efteling Sprookjes Luisterboek, deel 1 t/m 6 (2004-2006)
(9 liedjes voor luisterboekenreeks)


Houweling in opdracht

Naast de elf songs op Erasing Mountains is onlangs nog een vers Ruud Houwelingnummer verschenen. Hij schreef een liedje voor What The World Needs Now, het platform waarop muziekjournalisten Leo Blokhuis en Guuz Hoogaerts idealistische liedjes verzamelen. Watch out for the Coward gaat over 'de lafbek die in ieder van ons aanwezig is, die niet opstaat en dingen maar laat gebeuren'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.