Snapchat: Tien tellen lachen om een gek plaatje

Het klinkt als een spionagefilmcliché: 'Deze foto vernietigt zichzelf binnen tien seconden'. Maar het Amerikaanse Snapchat, een controversiële smartphone-app voor het sturen van zichzelf vernietigende foto's en video's, heeft zich binnen anderhalf jaar ontpopt tot tienerfenomeen en Facebook-uitdager.

Beeld Screenshot Snapchat.com

Vijftig miljoen kiekjes worden dagelijks via Snapchat gedeeld, vooral door pubers. De populariteit van de gratis applicatie noopte Facebook tot een nauwelijks verhulde kloon: het vlak voor Kerstmis gelanceerde Poke.

Openingswoorden
'Welcome, Facebook. Seriously', luidde Snapchats persverklaring over de nieuwe Facebook-app. Daarmee knipoogde de 22-jarige Snapchat-bedenker Evan Spiegel naar het beroemde 'Welcome, IBM. Seriously'. Dat waren de openingswoorden van een paginagrote Apple-advertentie in de Wall Street Journal na de introductie van IBM's eerste personal computer in 1981. Het idee achter het in twaalf dagen gecreëerde Poke (wat zoiets betekent als porren, of aanstoten) is gelijk aan Snapchat: het verzenden van malle, pikante of andersoortige kiekjes die na maximaal 10 seconden weer in het niets verdwijnen.

De makers van Snapchat beweren dat de kortstondige foto's - in tegenstelling tot de foto's die gebruikers op hun Facebook of Hyves-pagina zetten - geen digitale sporen achterlaten. Ondanks aanzwellende kritiek op deze pretentie staat Snapchat al weken in de top-10 van iTunes' populairste gratis apps, terwijl Poke niet eens meer bij de eerste honderd staat.

Hoewel Snapchat nog geen winst heeft gemaakt met de gratis app, haalde het bedrijf eind vorig jaar een half miljoen dollar op bij een investeringsronde door zogeheten 'angel investors'. Beleggers zijn vooral gecharmeerd van Snapchat omdat het op eigen kracht, met aanvankelijk nauwelijks media-aandacht, een groot tienerpubliek aan zich heeft weten te binden.

Verdwijnmoment
Gebruikers van de Snapchat-app kunnen hun berichten versturen naar de door hen geselecteerde Snapchat-vrienden. Vooraf stellen ze in hoelang ze willen dat hun filmpje, foto of tekst is te zien: minimaal 1 en maximaal 10 seconden. Als de ontvangers het bericht hebben aangeklikt, begint een klok af te tellen tot het verdwijnmoment.

Critici vrezen dat veel tieners Snapchat zullen gebruiken als een middel voor 'sexting', het sturen van seksueel getinte berichten. Dat de applicatie minder veilig is dan gebruikers misschien denken, bewijst de vorige maand gelanceerde website 'Snapchat Sluts', gewijd aan via Snapchat verzonden naaktfoto's.

De makers bestrijden dat Snapchat een 'sexting-app' zou zijn. 'Ik ben er niet van overtuigd dat het hele sexting ding zo groot is als de media het maken', reageerde Evan Spiegel vorig jaar in een interview. 'Ik ken gewoon geen mensen die dat doen. Er lijkt me ook niet zo veel plezier aan te beleven vergeleken bij echte seks.' Spiegel voegde daaraan toe dat 80 procent van de Snapchat-berichten overdag worden verstuurd, met een piek tijdens de schooluren, wat eerder op hulp bij spieken dan op sexting lijkt te wijzen.

Onopgesmuktheid
Liefhebbers van de app roemen de snelheid en onopgesmuktheid van Snapchat, vooral in vergelijking met het gevestigde Facebook, dat al tot het digitale instrumentarium van menige opa en oma behoort. Tieners omarmen de applicatie als een tegengif voor de façade van netheid die gebruikers creëren op hun Facebook- en LinkedIn-pagina's. 'Het gaat niet alleen maar om dure vakanties, sushidiners of prachtige zonsondergangen', sneerden de makers van Snapchat eerder dit jaar naar Facebook, 'maar soms ook om een onderons grapje, een mal gezicht, of de groeten van je goudvis.'

Zelfvernietigende foto's nooit helemaal weg
Hoewel Snapchats populariteit te danken is aan de vermeende veiligheid van de zichzelf vernietigende foto's, valt er op privacygebied het nodige af te dingen op de applicatie. Het bedrijf zelf kan de foto's niet zien, zeggen de makers, en de foto's worden ook niet bewaard op een server. Maar de ontvangers van de snapshots kunnen - als ze snel genoeg zijn - wel een screenshot (schermopname) maken met hun telefoon. Een iets minder geavanceerde oplossing is om met een ander toestel binnen 10 seconden een foto te maken van het Snapchatbericht. Als ontvangers een screenshot maken van een foto, krijgen de verzenders daarvan automatisch een melding. Maar verhinderen of wissen kunnen ze de schermopname daarmee nog niet.

Bovendien staan er op internet stappenplannen hoe je Snapchats screenshot-alarm kunt omzeilen. Ook toonde de techsite BuzzFeed vorige week aan dat video's die via Snapchat worden verstuurd met een technische omweg wel degelijk bewaard kunnen worden - of ze zichzelf nu vernietigen of niet.

Beeld Screenshot BuzzFeed
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden