Smokings met kanten behaatje, lakcentuur of pittige doorkijkblouse

Mannenkleren voor vrouwen zijn zo'n gewoon verschijnsel geworden, dat het nauwelijks voor te stellen is dat het nog geen dertig jaar geleden een revolutionair idee was: een smoking voor vrouwen....

Yves Saint Laurent kwam ermee in zijn wintercollectie1966/1967, een wat hippie-achtig pak met een slank, vierknoopsjasje, gedragen over een witte katoenen blouse met ruches,onder de kraag een flinke zwarte satijnen strik. Mijlenververwijderd van de hoekige smokings die Marlene Dietrich decenniaeerder al droeg, maar net zo stoer en vooral spannend - niets tenslotte dat vrouwelijkheid zo kan benadrukken als een typisch mannelijke outfit.

'Le smoking', zoals hij werd genoemd, was ondanks hetschokeffect meteen een groot succes, en is dat gebleven. SaintLaurent heeft zelden meer een collectie zonder gemaakt, en hetidee is inmiddels door vele anderen overgenomen. Viktor & Rolf hebben ieder seizoen wel een paar varianten, AlexanderMcQueen flirtte ermee in zijn nieuwe zomercollectie, en ookvrouwelijke ontwerpers als Veronique Branquinho en Phoebe Philo(van Chloé) grijpen er geregeld op terug.

In de Fondation Pierre Bergé Yves Saint Laurent, destichting die het werk van de gepensioneerde couturier beheert,is een tentoonstelling gewijd aan Le smoking. Er hangenschetsen, foto's en er speelt een pianola. Maar vooral zijn ervrouwensmokings van Saint Laurent te zien. Tientallen zwarte eneen donkerblauwe, gedragen door witte poppen op een zwart-witgeblokte vloer.

Eenduidig is de tentoonstelling zeker, maar saai? Verre van.Juist doordat de basis van de kledingstukken hetzelfde is, valtde nadruk op de veranderingen in details en proporties. En zovertelt Smoking Forever, zoals de expositie heet, niet alleenhet verhaal van 26 jaar Le Smoking (Saint Laurent maakte delaatste in 2002), maar ook dat van 26 jaar vrouwenmode in bredezin.

Kort na de eerste, nog vrij brave versie combineerde SaintLaurent zijn smoking met een pittige zwarte doorkijkblouse eneen knickerbocker of bermuda. Hét feministische kledingstuk vande jaren zeventig, de overall, kwam in 1975 terug als eenzwarte, hooggesloten smokingoverall met feestelijklakceintuurtje. Drie jaar later, tijdens de hoogtijdagen van dedisco, kreeg Saint Laurents smoking een kort jasje en eentoelopende broek met bandplooien en werd hij gedragen met enkel een kanten behaatje. De powerdressing van de jaren tachtig keerdeterug in rechtvallende jasjes met enorme schoudervullingen enenkellange getailleerde robe manteaus, de decoratieve mode vanhet einde van dat decennium vertaalde zich naar een kanten jasjeen met glimstenen bezette knopen.

Tot op het laatst bleef Saint Laurent experimenteren. In 1992 kwam hij met een lange halterjurk (die letterlijk werdgekopieerd door Ralph Lauren) en een pak met een oostersekamerjas, in 1999 met een smokingcape en een lange, wijde,geheel doorzichtige smokingjurk. Maar hoe ver Saint Laurent ookafweek van de oerversie, het resultaat blijft meteen herkenbaarals smoking. Wat net zoveel zegt over de kracht van de ontwerperals die van de klassieke smoking.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden