Slotweekend Julidans

Met gedurfde hoogvliegers als Jan Fabre en Sharon Eyal & Gai Behar blijft Julidans een festival om naar uit te zien. Toen Julidans als een nachtkaars leek uit te doven, was er het zinderend originele en extreem precies uitgevoerde OCD Love.

Annette Embrechts
OCD Love door Sharon Eyal & Gai Behar. Beeld Regina Brocke
OCD Love door Sharon Eyal & Gai Behar.Beeld Regina Brocke

Het publiek praatte nog lang na in getallen: 12, 16, 18, 24... Het ging niet om het aantal succesvolle edities van het jubilerende Julidans - deze zomer 25 jaar - maar om het aantal uur dat iemand de 24-uursperformance Mount Olympus van Jan Fabre had bijgewoond, vorig weekend. Dit hypnotiserende en verslavende etmaal was zonder meer het hoogtepunt van deze Julidans. Daar kon een ander moeilijk overheen. Het was dan ook even behelpen, dit slotweekend, met enkele voorstellingen waarin een sterk theatraal concept bleef steken in een herhaling van zetten.

De Portugese choreograaf Tãnia Carvalho liet in Weaving Chaos een clownesk geschminkt tableau van twaalf dansers in golfslag over het podium schuiven. Telkens bevroor één danser in een smalle spotlight: een alter ego van de reizende Odysseus (met oponthoud) of zijn wachtende Penelope (met of zonder kleren). De rest stoof van rechts naar links in gemarkeerde klassieke balletposes. Licht en geluid brachten donder en bliksem en in het vallen, opstaan en rusteloos heen en weer vlieden waren getijden, storm, wind en obstakels te herkennen. Maar de uur durende reis die het gezelschap aflegde bleef toch vooral een fraai aangeklede pas op de plaats, met horizontale uitschuivers naar recht en links.

Ook performer David Mambouch, zoon van de Franse choreografe Maguy Marin, maakte in Singspiele (gecreëerd met zijn moeder en decorontwerper Benjamin Lebreton) eigenlijk niet meer dan één lange beweging van rechts naar links en terug - maar dan voortdurend als ander personage.

Slotweekend Julidans

Singspiele

Dansers in Weaving Chaos. Beeld Margarida Dias
Dansers in Weaving Chaos.Beeld Margarida Dias

Rake typeringen

Met zijn mond klemde hij een gezichtsbedekkende scheurkalender vast. Daarvan trok hij het ene na het andere zwart-witportret, onderwijl zijn witte (over)hemd verruilend voor een stofjas, jurk, sjaal of boxershort, om zo vloeiend te transformeren van man in vrouw, van bejaarde in kind en van beroemd (Churchill, Chaplin) in anoniem. Met gedetailleerde veranderingen in motoriek en houding trof Mambouch rake typeringen van de schrijvende journalist, de hippe dandy, de verwarde zwerver en het zelfverzekerde staatshoofd.

Waarom al die 'schematisch-papieren' personages voorbijtrokken bleef onduidelijk. Singspiele ontsteeg uiteindelijk niet een willekeurige portrettengalerij op brave soundscape van geroezemoes en stadsgeluid.

Net toen Julidans als een nachtkaars leek uit te doven, was daar op de valreep het Israëlische duo Sharon Eyal & Gai Behar met het zinderend originele en extreem precies uitgevoerd sextet OCD Love, door hun gezelschap L-E-V (Hebreeuws voor hart). De voorstelling begon met een tikkende tijdbom die langzaam werd opgezogen door een aanzwellende wolk van beats en grooves (gemixt door vaste dj Ori Lichtik).

Schouder aan schouder

Een danseres opende OCD Love solo, in zwarte body, met een messcherpe mix van kraanvogelmotoriek en spinnengedrag: hoog optrekkende benen, priemende armen, hoekige ledematen. Even tippelden twee dansers voorbij , onderwijl luchtgitaar spelend. Vervolgens pikten ze met een kaarsrecht lijf van een danseres in hun armen in de zij van de openingsdanseres. Dat bleek opmaat voor een spannend en trillend sextet, met slechts af en toe een flard verwijzing naar die typisch Israëlische groepsdans - kameraadschappelijk, schouder aan schouder.

Hoewel verbonden, bewogen in OCD Love de gespierde dansers (helft vrouw, helft man) op gepaste afstand van elkaar. In cirkelvorm namen ze langzaam bezit van het donkere podium. Elke beweging, elke pose kreeg een verrassende en vervreemdende wending, bijna dwangmatig exact getimed en geplaatst in de rookkegel door de verder lege ruimte. Het slot bevroor in verblindend wit zijlicht. En ontdooide toen choreografe Sharon Beyal bij het applaus bijna de grond kuste uit dankbaarheid voor deze sensationele vertolking door haar dansers. Het kan niet anders of onder het eigengereide OCD Love sluimert haar persoonlijke gevecht met dwangneuroses.

Nu is het aftellen tot 2016 (de eerste editie zonder oprichter Jaap van Baasbank, vorig jaar gelauwerd als beste internationale programmeur). Hoe wisselend van kwaliteit ook, met zulke gedurfde hoogvliegers blijft Julidans een dansfestival om naar uit te zien.

Slotweekend Julidans. 10 en 11/7, Stadsschouwburg Amsterdam en Theater Bellevue

Singspiele van Maguy Marin & David Mambouch
Weaving Chaos van Tãnia Carvalho
OCD Love door L-E-V/Sharon Eyal & Gai Behar

Festivals vechten om internationale premières

Waarom Fabre wel en Vandekeybus niet te zien was op Julidans.

Wim Vandekeybus is met zijn gezelschap Ultima Vez al vanaf het eerste uur (1991) vaste gast op Julidans. Maar zijn Speak low if you speak love ging dinsdag niet in Amsterdam maar in Bergen in première, omdat hij deze stad de primeur had beloofd vanwege de status van Culturele Hoofdstad 2015. Nu is dit werk hier pas in augustus te zien, als opening van Theaterfestival Boulevard. Dat was slikken voor Julidans-oprichter Jaap van Baasbank: hoe graag had hij deze grote naam geprogrammeerd naast de andere Vlaamse grootheden Jan Fabre en Anne Teresa de Keersmaeker.

De 24-uurs-marathon van Jan Fabre (Mount Olympus) bleek onbetaalbaar voor Boulevard (bijna 80 duizend euro) maar kwam na de première in Berlijn direct naar Amsterdam. Het sobere Partita2 van De Keersmaeker en Boris Charmatz beleefde zijn Nederlandse première reeds in Maastricht, tijdens Tefaf, en stond alsnog op Julidans. Wie komend seizoen nog een vleugje Julidans wil proeven kan terecht in drie steden. De vrolijk-ironische blik op relaties van de Canadese Virginie Brunelle is in maart te zien in Heerlen en Groningen. De circusdansperformance Plexus, tussen 15 duizend (!) draden, staat in juni in Arnhem en Groningen. Dan is het ook weer bijna tijd voor Julidans 2016.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden