TheaterrecensieDe Warme Winkel

Slim trapt De Warme Winkel de tijdgeest op zijn staart ★★★★☆

Marieke de Zwaan in Alleen samen van De Warme Winkel.Beeld Sofie Knijff

Je zou het een rite de passage kunnen noemen, de voorstelling Alleen samen van De Warme Winkel. Of een hoogmis voor de sterfelijkheid.

Slim trapt dit gezelschap de tijdgeest op de staart met een even groteske als geraffineerde vertoning die de valkuilen van het coronatijdperk meesterlijk blootlegt. Letterlijk bloot ook vaak, maar dat past wel bij een programma dat Peepshow Palace heet, en waarin we theater ervaren in peepshowopstelling, ieder in een privécabine met de tissues binnen handbereik. Zo hebben we zicht op een hagelwitte arena waar het er soms behoorlijk heet aan toegaat.

De voorstelling begint met een bevreemdende solo van Marieke de Zwaan. Zij komt op in wit overhemd en met blote benen, nestelt zich in een bureaustoel en bindt met tape een vloermop om haar arm. De mop wordt een handpop, en die weet precies wat De Zwaan lekker vindt. In een tergend lange, tamelijk ongemakkelijke scène bevredigt de handpop haar bedreven, terwijl zij steeds sneller rondjes draait in haar stoel.

Marien Jongewaard, Marieke de Zwaan en Ward Weemhoff in Alleen samen.Beeld Sofie Knijff

Steeds opnieuw gaat De Warme Winkel in Alleen samen op zoek naar de spanning tussen hygiëne en lichamelijkheid. Zo ook in een schitterend duet van Ward Weemhoff en een dweilstang. Weemhoff ligt op de grond, naakt, bleek en kwetsbaar, en laat zich volledig afsoppen door de dweil, terwijl hij droeve pirouettes draait om de stang. Tot slot wordt hij gedoopt in bleekmiddel.

Alleen samen speelt zich af in een ziekenhuis. In die klinische biotoop ontstaat een broeierige ménage à trois tussen twee flegmatieke artsen en hun assistent. Er zijn tekstflarden van Sartres Huis clos en Camus’ La peste, maar de tijd is een soort uitvergroot nu. Er is sprake van ‘een onzichtbare vijand’. ‘Co...’, begint Marien Jongewaard, waarop De Zwaan verzucht: ‘Zeg dat woord niet.’ Tussen elke handeling door ontsmetten de drie hun handen. De seks – met hilarische hulpmiddelen – vindt plaats op anderhalve meter afstand.

De metafoor is treffend: dit zijn wij, lamgeslagen door een tekort aan fysiek contact en een dwangmatige obsessie met hygiëne. Leven, dat is vuile handen maken, risico lopen, en, uiteindelijk: sterven. Toch proberen wij nu met een keur aan rigide veiligheidsmaatregelen – vergeefs – de dood te bezweren. Ondertussen vergeten we te leven. 

Marien Jongewaard, Marieke de Zwaan en Ward Weemhoff in Alleen samen.Beeld Sofie Knijff

In een hartverscheurend ritueel aan het slot nodigt De Warme Winkel ons uit de klinische afstand tussen ons op te heffen. ‘Verlaat die witte wereld’, schreeuwt Jongewaard. Met een schitterend stukje publieksparticipatie, op het ritme van Ravels Bolero, tonen de makers vervolgens wat het inhoudt om mens te zijn, en hoezeer lichamelijk verval, ziekte en dood daarbij horen. Die kunnen we niet ontlopen, en dat moeten we ook niet willen. ‘Laat het los, je hebt geen kans’, zegt Jongewaard, terwijl Weemhoff met toneelbloed prachtige patronen schildert op de vloer.

Ziekte en dood omarmen, dat is leven, zo laat De Warme Winkel indringend zien. Ze al te krampachtig bestrijden, dat is de dood.

Alleen samen

Theater

★★★★☆

Door De Warme Winkel.

7/7, Peepshow Palace Festival, De Brakke Grond, Amsterdam. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden