Recensie Skalar

Skalar is een adembenemende, verhalende licht- en geluidsshow die je na afloop het liefst nóg een keer ondergaat ★★★★★

De installatie in de Amsterdamse Westergasfabriek is alleen al vanwege de omvang baanbrekend.

De installatie Skalar Beeld Tim Buiting

Dat licht en muziek samen indrukwekkende kunst kunnen opleveren, wisten we. We zien het al jaren in de concertzalen, bij geavanceerde visuele shows. Het licht is daarbij vaak dienend bij de muziek, hoewel je de laatste jaren soms bijna het omgekeerde kunt denken, zó artistiek hoogstaand zijn de moderne lichtshows.

In een museale omgeving, bij het werk van Brian Eno en Ryoji Ikeda, trekken beeld en geluid meer samen op. En dat kun je ook zeggen over de installatie Skalar, van de technoproducer Kangding Ray en de lichtkunstenaar Christopher Bauder. Toch is Skalar ook in dit verband bijzonder, om niet te zeggen baanbrekend. Allereerst vanwege de omvang. De installatie vult de hele koepel van de Amsterdamse Westergasfabriek en slaat de toeschouwer alleen daarmee al achterover. Dan de beleving. Loop je bij installaties van Eno of Ikeda vaak naar eigen goeddunken langs het werk, dat als een perpetuum mobile kunst staat uit te stralen, bij Skalar kun je een complete voorstelling van drie kwartier ondergaan. Bijna als bij een concert.

En dat moet tot het einde worden uitgezeten, want Skalar is verbluffend. De Duitser Bauder laat zijn zachtgroene en felgele lichtbundels architectonische lijnen tekenen, alsof er een nieuw fysiek binnenwerk in de fabriek wordt gebouwd. Na een rustgevende inleiding, bij ambientachtige en donker bassende techno, komen vanuit het plafond - en voor het gevoel van de toeschouwer overal om hem heen - tientallen ronde spiegels langs zeilen. Die de bundels op onnavolgbare wijze laten kaatsen en aldus nog schitterender geometrische lijnen tekenen.

Christopher Bauder en Kangding Ray Beeld Tim Buiting

Skalar is een verhalende licht- en geluidsshow, waarbij het overigens (en gelukkig) zoeken is naar een diepere betekenis. Na een opening rond machinale technoritmes, waarbij de groene lichtbundels als Star Wars-zwaarden door het gebouw schieten, volgt contemplatie bij de golvende ronde spiegels, die dansen als hemellichamen in een eindeloze sterrennevel, bij haast orkestrale elektronische muziek. Adembenemend, vooral als tientallen lichtstrepen bij iets dat lijkt op een finale op een soort moederspiegel in een brandend middelpunt gericht worden, en je het gevoel krijgt op te gaan in het onmetelijke licht van de zon. Je ervaart iets groots en machtigs en eigenlijk wil je niet eens weten wát precies. De muziek en de zwierende lichten hypnotiseren en na afloop van de voorstelling wil je eigenlijk maar één ding: de hele cyclus nog eens ondergaan.

De installatie Skalar, die eerder te zien was in de oud-industriële Berlijnse krachtcentrale Kraftwerk, is naar Amsterdam gehaald door danceondernemer en Westergasfabriek-eigenaar Duncan Stutterheim en het Amsterdamse collectief Audio Obscura. Zij mogen dit vaker doen.

Skalar

Dance/ beeldende kunst

★★★★★

Christopher Bauder en Kangding Ray, studio Whitevoid, Audio Obscura en Westergas. Te zien t/m 5/2, Westergasfabriek, Amsterdam. Er volgen nog live-optredens rond de installatie. Kaarten en programma: skalar.audio-obscura.com.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden