Profiel Danser Sergei Polunin

Sergei Polunin – danser met allure van popidool – moet nog uitzoeken wat hij eigenlijk wil

Sergei Polunin. Beeld Getty Images

De sterdanser Sergei Polunin treedt op in Amsterdam en Groningen.

Het is een opvallend verschil: in de artiestentent op Lowlands staan enkel flesjes water, maar in zijn kleedkamer bij The Royal Ballet in Londen stonden destijds potten pillen en andere oppeppers. Danser Sergei Polunin had in die tijd nogal wat hulpmiddelen nodig om te kunnen presteren. Maar nu, vijf jaar later, is hij helemaal schoon – geen drank, geen drugs meer, zijn passie voor de dans is nu zijn motor, zijn reden voor bestaan. Op Lowlands werd hij deze zomer gefilmd voor een documentaire van Brecht van Hulten en Evelien Vehof, en in Londen voor de film Dancer, waardoor hij ook in Nederland bekend werd.

Zal die jongen ooit nog dansen, of belandt hij in de goot? Dat was de vraag die zich na afloop van de film Dancer aandiende. Deze week staat Sergei Polunin (28) drie keer in een uitverkocht theater Carré in Amsterdam en daarna nog in Groningen. Hij danst daar zijn voorstelling Sacré op muziek van Stravinsky’s Le sacre du printemps. Carré noemt hem een ‘balletsensatie’ en een ‘controversiële, charismatische ballerino’. Hij is bezig een wereldster te worden, een danser met de allure van een popidool. Toch had het weinig gescheeld of de wereld had na zijn bliksemcarrière destijds in Londen nooit meer van hem gehoord.

Uitzonderlijk talent

Sergei Polunin in het kort: hij wordt in 1989 geboren in een arm gezin in het Oekraïense stadje Cherson. Als hij 5 jaar is, sturen zijn ouders hem naar de balletschool in Kiev, waar hij al snel geldt als een uitzonderlijk talent. In 2003 wordt hij op 13-jarige leeftijd toegelaten tot de prestigieuze Royal Ballet School in Londen, in 2009 is hij de jongste eerste solist ooit bij The Royal Ballet, een van de belangrijkste klassieke dansgezelschappen ter wereld. Hij wordt vergeleken met de legendarische Rudolf Nurejev, en eigenlijk is hij ook de Oekraïense Billy Elliot, het jochie dat in de gelijknamige film en musical vanuit een Engelse achterbuurt op de grote danspodia belandt.

In Londen danst Polunin de hoofdrol in grote klassieke balletten, maar het gaat langzaamaan mis. Hij kan maar moeilijk tegen de strenge regels en lichamelijke discipline. Een danser op dat niveau moet dag en nacht met zijn vak bezig zijn, elke dag trainen en lessen volgen. Polunin zoekt zijn heil in pillen en drank, feesten en cocaïne, hij mist een mentor, raakt depressief en kapt ermee. ‘Party boy quits Royal Ballet’, staat er in de kranten, hij wordt de bad boy of ballet genoemd. Maar de bad boy is vooral intens eenzaam, mist zijn familie en kan niet meer op tegen de werkdruk en de roem die hij tegen wil en dank heeft vergaard. Hij is dan 23.

Sergei Polunin Beeld Getty Images

Breakdown

Over dat dramatische leven maakte de Amerikaanse regisseur Steven Cantor in 2015 de film Dancer. Door gesprekken met zijn familie, voormalige docenten en met Polunin zelf werd dat een ontluisterend portret van een gefnuikte carrière. In die film zit ook een clip waarin Polunin danst op Take Me to Church van Hozier. Vriend en vijand zijn het erover eens dat wat hij daar laat zien, van grote klasse is. Bovendien verbindt hij hierin het klassieke ballet met popmuziek. Het wordt een enorme hit op sociale media, maar de carrière van Sergei Polunin als klassieke, dansende sprookjesprins lijkt voorbij.

Na zijn breakdown heeft Polunin naar eigen zeggen van verschillende kanten hulp gehad. Zo hielp acteur Mickey Rourke hem van zijn drank- en drugsverslaving af te komen. Eenmaal weg bij The Royal Ballet heeft hij van alles en nog wat gedaan – een paar filmrollen, modellenwerk voor Vogue, dansen op modeshows in Milaan, reclame voor Diesel, tv-dansshows in Rusland. Vooral om erachter te komen wat hij nu werkelijk wil.

Lowlands

Dan verschijnt Brecht van Hulten in beeld, programmamaker bij BNN-Vara. Zij ziet Dancer, raakt gefascineerd door Polunin, reist naar zijn optredens in München en Zwitserland en komt met hem in contact. Van Hulten ziet op een klein festival in Zwitserland zijn solo Sacré en wil hem bewegen daarmee naar Lowlands te komen. Hij stemt erin toe en zijn succes in Biddinghuizen is enorm. Daar is ook de programmeur van Carré aanwezig met wie meteen contact wordt gelegd. De drie voorstellingen die Polunin deze week in Carré geeft, waren binnen een dag uitverkocht.

Van Hulten: ‘De komende jaren wil hij zich vooral richten op festivals, maar tegelijk mist hij ook de discipline en collegialiteit binnen een gezelschap. Eigenlijk is hij op zijn 23ste in een verlate pubertijd terecht gekomen, pas nadat hij zich uit zijn keurslijf heeft bevrijd. Tot die tijd was hij van kinds af aan alleen maar met dans bezig. Hij is nauwelijks de studio en het theater uit geweest. Dat moet ook om op dat niveau te kunnen presteren.’

Ted Brandsen, directeur van Het Nationale Ballet, beaamt dat. Hij kent Polunin en vindt hem een van de grote dansers van deze tijd. ‘Pas geleden zag ik hem in München dansen in het klassieke ballet Raymonda en dan merk je dat hij de zaal kan elektrificeren. Maar ik zag ook dat hij beter kan. Dat is zijn probleem: als je aan de top wilt blijven, zal je iedere dag les moeten nemen, zoals bij een gezelschap.’

Zowel in Take Me to Church als in Sacré is Polunins dans een combinatie van klassieke technieken en atletisch hoge sprongen. Brandsen: ‘Wat hij doet, is zichzelf in een half uur kapot dansen, als in een offer. Daarmee weet hij een groot publiek te imponeren. Ook in München stonden de mensen na afloop bij de artiestenuitgang in drommen op hem te wachten. Hij is een geweldige danser en een fenomeen; van belang is nu wat hij nog met zijn talent wil bereiken, en vooral hoe.’

‘Ik was het gelukkigst toen ik kind was en dansjes deed voor mijn moeder en oma. Toen ik in de natuur kon ronddolen en met dieren spelen, insecten vangen enzo. Dat was de mooiste tijd van mijn leven. Wij waren arm, maar iedereen daar was arm. Dat scheelt.’ Dat zei Sergei Polunin in de Volkskrant toen Dancer vorig jaar in de Nederlandse bioscopen uitkwam. Deze week wachten in Carré 4500 mensen op hem.

Sacré is te zien op 16, 17 en 18 oktober in theater Carré, Amsterdam, en op 21 oktober in de Stadsschouwburg Groningen.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden