Reportagecoronaproof theater

Sensationeel, beladen en emotioneel: Guido Weijers treedt op voor 500 man uitgehongerd publiek

Het eerste grote culturele testevenement van Fieldlab, een show van Guido Weijers voor vijfhonderd man, was beladen en emotioneel. ‘Misschien wordt het leven ooit weer normaal.’

Guido Weijers staat voor het eerst sinds lange tijd weer met zijn show voor een groot publiek. Beeld Joris van Gennip
Guido Weijers staat voor het eerst sinds lange tijd weer met zijn show voor een groot publiek.Beeld Joris van Gennip

Het zijn rare vragen, die theatergangers dezer dagen zomaar gesteld krijgen als zij een zaal binnenwandelen. ‘Goedemiddag, bent u van de groene bubbel?’, wil een opgetogen gastheer van het Utrechtse Beatrix Theater weten. Nog merkwaardiger: iedereen begrijpt wat hij bedoelt en knikt ‘ja’ of kijkt verschrikt op zijn kaartje en rent naar de gele bubbel. Of de blauwe bubbel.

Alles aan de voorstelling van Guido Weijers op zaterdagmiddag is exceptioneel. Natuurlijk vooral de opkomst: vijfhonderd man. Geen dertig, zoals gedurende de coronamaatregelen in 2020 eens was bedacht. Ook geen nul, zoals Nederland de laatste maanden moest doorstaan. Nee: vijfhonderd man. Alleen dat al is een sensatie.

Aan Weijers de eer om het eerste grote culturele evenement sinds mensenheugenis op te voeren voor een gretig, of liever gezegd: uitgehongerd publiek. Zijn show Masterclass Geluk, een vrolijke beschouwing op levensvreugde, is het eerste theatrale ‘Fieldlab’: een mengvorm van ontspanning en noeste arbeid, omdat zo’n beetje álles wat vandaag door het theater loopt, druppelt of zweeft wordt getest door een groep wetenschappers. Het Fieldlab ‘vergaart kennis en data in tijden van corona’, zegt de club zelf. Zodat een sector in nood hopelijk snel veilige evenementen kan organiseren, zelfs als het virus nog onder ons is. Eerder deze week werd een congres gehouden. Zaterdag wordt het theater onder de loep gelegd en zondag volgt een voetbalwedstrijd met publiek waar een deel van de supporters elkaar zelfs jankend in de armen mag vallen. Daarna volgen nog grote popshows en dancefestivals.

Opwinding

De Fieldlab-groep is een solide samenwerkingsverband van evenementenbouwers, wetenschappers en onderzoeksbureaus, met steun van de overheid. De eerste test-events werden al eerder aangekondigd maar moesten na oplopende besmettingscijfers weer van de agenda worden geveegd. Nu is het dan zover, en boven de stoeltjes van het musicaltheater bubbelt ook de opwinding. Ja, dit is een feest. Voor het publiek, en voor de zielsgelukkige Weijers die straks voor een volle zaal mag spelen. Maar ook voor bijvoorbeeld die gastheer van de groene bubbel, wiens blijdschap de professionaliteit verre overstijgt. ‘Wij keken hier zo naar uit’, zegt Youri Verheul. ‘Het is zo ontzettend leuk om weer gasten te mogen ontvangen.’

De uitverkorenen die een kaart hebben bemachtigd, moesten zich in bochten wringen. Een coronatest vooraf. Ellenlange vragenlijsten in een speciale app. Dan bij binnenkomst opnieuw vragen, temperatuurmeters, gehannes met mondkappen. En dan volgt na de voorstelling nog vervolgonderzoek: nóg een test, weer die staaf in de neus. Maar wie je het ook vraagt: iedereen heeft het er voor over. Iedereen wil uit die culturele kaalslag stappen, koste wat het kost. Dus moet er onderzoek worden gedaan, zodat het in de nabije toekomst misschien weer wat makkelijker kan.

En na alle staafjesgedoe volgt de beloning van de gezellig volle zaal. En de verwondering: de bij verschillende testbubbels ingedeelde publieksgroepen kijken elkaar schaapachtig aan. Voor in de zaal zit een groep die niet van de plek mag, ook niet in de pauze. Zonder mondkap. De gasten hebben een ‘borrelbox’ meegekregen: een hapje en een drankje. Boven in de zaal zit rechts een groep gasten zonder lege stoelen tussen de zitplaatsen, maar dat publiek moet urenlang een mondkapje ophouden. Links een groep zonder mondkap maar met spatschermen. Beide groepen mogen in de pauze wel naar de bar. Maar eerst zit de bubbel met verplichte mondkap de groep zonder verplichte mondkap nijdig aan te staren.

Het publiek voor aanvang van de voorstelling. Beeld Joris van Gennip
Het publiek voor aanvang van de voorstelling.Beeld Joris van Gennip

Bezoekersdynamiek

Laat één ding duidelijk zijn, zegt onderzoeker Iris Kamphorst van het kenniscentrum Logistics Community Brabant. Vandaag wordt niet onderzocht of bij een grote theatervoorstelling besmettingen optreden. ‘Iedereen is getest, het is veilig.’ Het gaat om bewegingen van publiek in verschillende samenstellingen en contactmomenten. Iedereen heeft een ‘tag’ om de nek, die onderlinge contacten detecteert. ‘We brengen de bezoekersdynamiek in kaart.’ Met de data kan worden gekeken hoe grotere publieksgroepen op een zo veilig mogelijke manier toch bij elkaar kunnen komen. Bovendien wordt de luchtkwaliteit gemeten boven alle hoofden.

Vanmiddag mogen vijfhonderd theaterbezoekers in de zaal helemaal los gaan. Hoe losser, hoe beter, want dat helpt het onderzoek. Keihard schreeuwen bij een staande ovatie? Graag. De metertjes lopen. Bries de frustratie van de afgelopen maanden er maar eens lekker uit.

Totale anarchie

En als cabaretier Weijers opkomt, dan krijgt hij ook echt een orkaan over zich heen. Deze voor coronabegrippen totale anarchie voelt als opnieuw ademhalen na een lange verstikking. Weijers drukt het mooi uit: ‘Wij zijn hier nu geen onderdeel van een probleem, maar van de oplossing.’ Aan het einde van zijn show moet hem iets van het hart. Weijers heeft Mark Rutte brieven geschreven, zegt hij. Met oplossingen, over hoe Nederland volgens hem veilig naar het theater zou kunnen gaan. Hij kreeg geen antwoord. ‘Theaters zijn nooit serieus onderzocht op veiligheid,’ zegt Weijers. En er zit hem meer dwars. ‘Straks gaan we met duizenden mensen per dag stemmen in hetzelfde stemhokje. Maar de Ziggo Dome is al een jaar dicht.’ Cultuur is van levensbelang, vindt hij. ‘Volksgezondheid is meer dan de afwezigheid van corona.’ En hij richt zich tot cultuurminister Ingrid van Engelshoven. ‘Ik weet dat u in de zaal zit.’

Zijn slotbetoog maakt de zaak nog zwaarwichtiger. Dat is ook te merken aan het publiek dat na twee volle uren theater de zaal uitloopt. Nancy Göbel bijvoorbeeld heeft de tranen haast in de ogen staan. ‘Ik ben er emotioneel van’, zegt ze. Van de show, zeker, maar ook van het gevoel weer in contact te staan met anderen, in één groot saamhorig verband. ‘Veel kwetsbare mensen zijn gevaccineerd en nu hebben we deze voorstelling meegemaakt. Er is wat perspectief.’

Dat zegt ook Pim Veldhuizen, een 22-jarige student in het laatste jaar van zijn opleiding. ‘Het was een heel lastig jaar. Vandaag heeft me hoop gegeven. Misschien wordt het leven ooit weer een beetje normaal.’

Bezoekers bij de ingang van het Beatrix Theater in Utrecht. Beeld Joris van Gennip
Bezoekers bij de ingang van het Beatrix Theater in Utrecht.Beeld Joris van Gennip

LEES OOK:

Eerste proefevenement afgerond midden in lockdown met honderden bezoekers

Midden in de tweede lockdown is maandag in Utrecht het eerste van acht experimenten afgesloten die grote evenementen weer mogelijk moeten maken. Een groep van vijfhonderd bezoekers kwam bijeen om te kijken wat er nodig is om een groot congres veilig te laten verlopen.

Even zonder grappen: welke conferences kunt u op Oudjaarsavond kijken?

Hoe gaat het dit jaar met de oudejaarsconferences? Zijn er andere onderwerpen dan corona? En als 30 man al een lastige horde was, hoe moet dat zonder publiek? De Volkskrant sprak met een aantal doorzetters.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden