Schneider houdt anderhalf uur lang een spanningsboog vast

Scène uit Moesson. Beeld Ben van Duin
Scène uit Moesson.Beeld Ben van Duin

'Veel mannen die je hand net te lang vasthouden om niet te hoeven omvallen van ouderdom.' Het antwoord van de bejaarde Alice op de vraag hoe het haar verging op de begrafenis van haar man, schetst in een klap een treffend beeld; en is niet gespeend van enige droogkomische humor.

Het zijn dit soort zinnen die de dialogen in Moesson zinderend maken. Niet in de laatste plaats geholpen door de drie oudere acteurs op het verder sober ingerichte toneel.

Geslaagde bewerking

Moesson is een geslaagde bewerking van de novelle Een tropische herinnering, waarmee acteur en auteur Eric Schneider vorig jaar op latere leeftijd debuteerde. Schneider maakte in opdracht van Hummelinck Stuurman Theaterproducties zelf de theaterbewerking. Ger Thijs regisseerde.

Schneider koos niet voor de gemakzuchtige verteltheatervorm die zo veel boekbewerkingen al heeft doen veranderen in ongelofelijke gaapfeestjes. Hij kiest als theaterman voor de pure dialoog. Schneider schrijft gesprekken die geestig zijn, onderkoeld en die drie kleurrijke personages onthullen. Hiermee weet hij anderhalf uur lang een spanningsboog vast te houden, totdat uiteindelijk de trauma's naar buiten klotsen.

Die drie, dat zijn Alice Aronius, haar zoon Ferdy en hoteleigenaar Mees Stork. Al vijfenveertig jaar komen zij in augustus bij elkaar in het hotel van Mees om te vieren dat de atoombom viel op Japan. Die bom betekende het einde van de jappenkampen, waarin Alice en haar kinderen verbleven, en voor allen een vrij leven. Een leven waarin desalniettemin de echo van die allesverwoestende dreun voor altijd zou naklinken.

Impotent en incontinent

Op de avond waarop Moesson zich afspeelt augustus 1990 staat Mees, de gewezen donjuan, maar inmiddels impotent en incontinent, op het punt zijn minnares Alice ten huwelijk te vragen. Het kan eindelijk, nu haar man is overleden. Alice wijst hem in eerste instantie af.

Bram van der Vlugt en Kitty Courbois spelen een mooi stel, dat elkaar overduidelijk al jaren kent. Hij morsig en lomp, zij gesloten als een vrouw die de bezetting nog altijd in zich draagt. De vele grapjes in de tekst over de ongemakken van ouderdom zijn aan deze oude rotten goed besteed. Overigens was de souffleur in de coulissen op de première slechts één keer hoorbaar.

Zoon Ferdy is ambassadeur en wordt gespeeld door Thom Hoffman. Om deze stijve en correcte figuur kracht bij te zetten, maakt Hoffman gebruik van een soms wat eigenaardige dictie en hypercorrecte accenten. Mooi is zijn anekdote over een overdadig diplomatenfeest bij Farah Diba en de sjah, voordat de revolutie uitbrak. Vergane glorie is een terugkerend thema.

Eric Schneider is de broer van Carel Jan Schneider, beter bekend als F. Springer. Behalve een logische overeenkomst in onderwerpkeuze tussen de twee (een Indisch verleden, diplomaten, onbereikbare liefde) is ook de kenmerkende ironie van Springer volop aanwezig in de zinnen van Moesson.

Gek genoeg op het einde na, als de grote onthullingen naar buiten komen. Alle acteurs staan dan opeens statig en met hun blik op oneindig de diepste roerselen van hun personages op te zeggen. Hier krijgt de voorstelling op de valreep toch nog iets ouderwets. Terwijl dat sluimerende gevaar daarvoor nu net zo knap was ontweken.

Scène uit Moesson. Beeld Ben van Duin
Scène uit Moesson.Beeld Ben van Duin
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden