Schapenboeren hebben wat beeldvorming betreft een streepje voor

De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid bepaalt. Deze week: schapen zijn goed in demonstreren.

Protesterende schapen in Lyon. Beeld afp
Protesterende schapen in Lyon.Beeld afp

Schapen zijn door de wol geverfde betogers. Ik had geen idee tot afgelopen week, toen ik me naar aanleiding van een foto uit Lyon eens ging verdiepen in het dierenprotest. En dan bedoel ik niet de vaak shockerende demonstraties van PETA-aanhangers of als laboratoriummuizen verklede volwassenen, agerend tegen bont of dierproeven, ik bedoel het dier als demonstrant. De paden op de lanen in en dan vreedzaam de boel verstoren, dat werk. Blijken schapen goed in te zijn.

Honderden witte schapen

Het was de eerste foto uit een reeks 'foto's van de week' van NBC News en ik bleef er meteen een tijdje hangen, dromerig uitkijkend over honderden witte schapen (en één bruine) die zich op 9 oktober op een plein in Lyon hadden verzameld om te protesteren tegen de welwillende houding van de Franse overheid ten opzichte van de oprukkende wolf. Goed, die schapen waren natuurlijk niet uit eigen beweging naar dat plein gelopen. Ze waren meegenomen door hun eigenaren, boeren die er genoeg van hebben dat hun vee bijna dagelijks wordt verschalkt door bloeddorstige roofdieren. Op de achtergrond van de foto staan ze met witte vlaggen te zwaaien, maar ze zijn duidelijk in de minderheid. Hier maken de schapen voor even de dienst uit en gelijk hebben ze. In doodsangst leven omdat de vijand meer bewegingsvrijheid krijgt dan jij - men is voor minder de straat op gegaan. De lucht is grijs en dreigend, alsof zich daar een heleboel boze schapenwolkjes hebben verenigd.

Ik begrijp wel waarom persfotograaf Jean-Philippe Ksiazek deze foto maakte. Wie zijn Instagram-archief bekijkt, ziet dat hij houdt van demonstraties en mensenmassa's. Hij weet precies hoe hij die in beeld moet brengen: het liefst van dichtbij zodat de menigte het grootste deel van het beeld vult. Die aanpak werkt bij schapen extra goed. Schapen komen vaak met veel en ze blijven dicht en wollig op elkaar staan. Andere demonstrerende boerderijdieren doen dat niet, die laten gaten vallen waardoor hun samenzijn ongestructureerd oogt. Ik zocht op koeien, varkens, geiten, struisvogels en kangoeroes (het boerenbedrijf staat niet stil) en vond een incidentele protestfoto, maar overtuigend was het niet.

Beeldvorming

Verontwaardigde schapenboeren hebben wat beeldvorming betreft gewoon een streepje voor. En daar zijn ze zich volgens mij donders goed van bewust. Vooral uit Spanje en Frankrijk komen foto's waarop tevreden herders de afgelopen jaren hun kuddes door drukke straten, ja zelfs tot onder de Eiffeltoren drijven. Zeeën van witte schapen. Dat fotografeert lekker, weten die boeren, en beeld is aandacht en aandacht is macht. Weg met de wellustige wolf.

Schapen hebben natuurlijk ook hun stemgeluid mee. Het is jammer dat die foto van Ksiazek dat er niet bij levert, maar daar is een oplossing voor. Zoek op YouTube naar 'sheep protest' en het eerste filmpje van de lijst levert de juiste soundtrack bij het stilstaande beeld. Een Australische man ontdekt tot zijn genoegen hoe geëngageerd schapen eigenlijk zijn - of laat ik het anders zeggen: hoe makkelijk ze zijn te porren voor een gezamenlijke opstand tegen wat dan ook. De man roept namen van Australische politici en op al die namen reageert de groep onmiddellijk met een welgemeend 'bwèèèèh'. Schapengeblaat is blijkbaar multi-inzetbaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden