Sail Rome!

Landrotten op zee


De oude Romeinen waren liever landrot dan zeeman, schrijft conservator René van Beek van het Amsterdamse Allard Pierson Museum in Sail Rome!, maar zij konden niet om de zee heen. Ze moesten handel drijven en oorlogen voeren, dus schepen bouwen en havens aanleggen. En dat deden ze.


Talrijke grote vracht- en oorlogsschepen liepen van stapel. De slagschepen beveiligden de vaarroutes van de koopvaardij in de Middellandse Zee, die haar thuishavens had in Ravenna aan de oostkust, Misenum aan de westkust en in Ostia bij Rome.


Sail Rome!, een titel met een knipoog naar Sail Amsterdam (19-23 augustus), is geschreven voor de gelijknamige tentoonstelling in het Allard Pierson Museum over de Romeinse scheepvaart. In het boekje laat Van Beek zijn licht schijnen over schepen en havens in de oudheid. Emeritus-hoogleraar oude geschiedenis Fik Meijer schrijft over Rome en de zee. En Mark Driessen van het Amsterdams Archeologisch Centrum van de UvA legt uit hoe het zat met Rome en onze waterwegen.

Van de Romeinse scheepvaart, zee- en binnenvaart, is veel teruggevonden in geschriften, zeeën en rivieren. Een groot aantal wrakken met soms duizenden olie- en wijnamforen aan boord is boven water gehaald.


Graan was verreweg het belangrijkse product dat over zee naar Rome werd vervoerd. Fik Meijer beschrijft in een interessant hoofdstukje hoe de stad zich in de twee eeuwen voor Christus ontwikkelde tot een metropool met een kleine miljoen inwoners. De behoefte aan brood nam navenant toe. Graan werd met grote hoeveelheden geïmporteerd uit Sicilië, Sardinië, Corsica en in de 2de eeuw vooral uit Noord-Afrika. Wijn, olijfolie en vissaus (garum) kwamen uit Gallië en Spanje.

De scheepvaart was voor Rome kortom van groot belang, schrijft Meijer. Dankzij de Middellandse Zee kreeg de stad een omvang en betekenis die bij een wereldrijk hoorden.



* * *

Fik Meijer e.a.: Sail Rome! Athenaeum, Polak & Van Gennep; 79 pagina's; € 9,95. ISBN 978 90 253 6774 9.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden