Beschouwing De zinloze moord op Stan Storimans

RTL herdenkt cameraman Stan Storimans met nieuwe documentaire

Op zondag 12 augustus 2008 kwamen RTL-cameraman Stan Storimans en elf Georgische burgers om bij een Russische raketaanval in het Georgische stadje Gori. De zinloze moord op Stan Storimans, een documentaire van Vincent Verweij, reconstrueert die dag en toont hoe het tien jaar later met de nabestaanden gaat.

Cameraman Stan Storimans. Foto ANP

‘Voor mij was dit een uniek project, omdat ik normaal nooit zo diep in de menselijke emotie graaf’, zegt Verweij, als freelance onderzoeksjournalist onder andere bekend door zijn reportage over Volkert van der G. voor het KRO-programma Brandpunt Reporter. Verweij laat niet alleen collega’s van Storimans, maar ook zijn weduwe en dochter vertellen hoe ze die dag minuut voor minuut hebben beleefd. ‘Toch is de documentaire meer dan een feitelijke reconstructie’, zegt Verweij. ‘Ik wil het menselijke verhaal vertellen. Wat doet het met je wanneer je een echtgenoot, een vader, een collega verliest? En hoe ga je daar na tien jaar mee om?’

Stan Storimans en Jeroen Akkermans, correspondent Duitsland en Oost-Europa voor RTL Nieuws, arriveren op 11 augustus in de Georgische hoofdstad Tbilisi. Een slepend conflict tussen Rusland en Georgië over de afvallige Georgische provincie Zuid-Ossetië leidt in die zomer tot een kortstondige oorlog. Akkermans en Storimans vernemen dat Gori, een Georgisch stadje op ruim 20 kilometer van de frontlijn, uit angst voor Russische troepen goeddeels geëvacueerd is. Ze besluiten een reportage te maken over de achterblijvers en waarom die weigeren te vluchten, en stappen de volgende dag met de Israëlische journalist Tsadok Yecheskeli in een taxi naar Gori.

Dochter Amber en weduwe Marjolein bij het graf van Stan Storimans. Foto Still uit de docu

In juli 2018 rijdt Akkermans opnieuw over de weg die Tbilisi met Gori verbindt. Het zijn beelden die in De zinloze moord op Stan Storimans fel contrasteren met het materiaal uit 2008. De kapotgeschoten tank aan de kant van de weg is verdwenen, en Akkermans zit, zichtbaar ouder geworden, zonder Storimans in de wagen. Aangekomen in Gori vertelt hij hoe ze destijds een verlaten ziekenhuis bezochten. Hoe Storimans het monument voor de in Gori geboren Jozef Stalin en de lege straten filmde. En hoe plots die Russische Iskanderraket insloeg. Gevolgd door talloze ontploffingen van clustermunitie die Storimans fataal werden.

Akkermans maakte al eerder een film over Storimans. In Onderzoek in Gori: de dood van Stan Storimans, zijn documentaire uit 2009 over de ware toedracht van de raketaanval was hij in de eerste plaats nog onderzoeker en journalist. Met De zinloze dood wil hij als betrokkene opnieuw aandacht vragen voor de zaak. ‘Het gaat ons allemaal aan, en niet alleen de slachtoffers op dat plein in Gori’, legt Akkermans uit. ‘Er was geen militair doel in de buurt, wat van de raketaanval een oorlogsmisdaad maakt. En oorlogsmisdadigers mogen het laatste woord niet hebben.’ De raketaanval komt aan bod in drie lopende rechtszaken. Ondertussen blijft Rusland elke vorm van betrokkenheid ontkennen.

Terwijl Akkermans nog altijd via juridische wegen gerechtigheid zoekt, halen Marjolein en Amber Storimans herinneringen op aan de echtgenoot en vader die Storimans was. ‘Als kind dacht ik dat mijn vader onsterfelijk was’, vertelt Amber, nu een jonge vrouw. ‘Toen de mensen van RTL ons vertelden wat er gebeurd was, bleef ik maar vragen: weet je het zeker?’

De zinloze dood van Stan Storimans is boven alles een eerbetoon, klinkt het bij RTL. ‘Stan was geen jongen die enkel naar conflictgebieden ging. Hij deed alle klussen’, vertelt Pieter Klein, in 2008 adjunct-hoofdredacteur bij RTL Nieuws. ‘Dat Stan het leven liet op een plek waar eigenlijk niet gevochten werd, was voor ons het grootste trauma.’ Sindsdien professionaliseerde RTL de procedure om journalisten naar het buitenland te sturen, met een verplichte training en een vaste checklist met wat geregeld moet worden als journalisten naar het buitenland trekken. Maar toch: ‘Wanneer je iemand op pad stuurt, zit het duiveltje van de angst en de twijfel altijd in je achterhoofd.’

Zondag 12 augustus om 23.00 uur bij RTL 4, maandag 13 augustus om 21.30 uur bij RTL Z en vanaf zondag 12 augustus te zien bij Videoland.

Meer over

Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.