Boekrecensie J.K. Rowling

Rowlings schrijfplezier spat van het papier in haar nieuwe thriller (drie sterren)

De vierde thriller van J.K. Rowling – o nee, Robert Galbraith – is een lekker traditionele Britse whodunit, die het vooral van zijn kleurrijke personages moet hebben.

Beeld Typex

‘Ik heb altijd al klassieke whodunits willen schrijven in een moderne setting’, zei schrijfster J.K. Rowling een paar weken geleden in The New York Times. ‘Wat ik leuk vind aan het genre is dat je het mysterie, de puzzel die moet worden opgelost op een miljoen verschillende manieren kunt leggen, beschrijven en optuigen. Daarnaast kleeft er ook iets mythisch aan een eenzame detective – of in dit geval een duo – die het goede van het kwade scheidt, die rechtzet wat fout is en orde in de chaos probeert te brengen. Dat mysterie-element heb ik – denk ik – wel in al mijn romans verwerkt. Ook de Potter-verhalen waren afwisselend whodunits, whydunits en howdidits.’

Ruim tien jaar na het verschijnen van de laatste Harry Potter is J.K. Rowling flink op dreef met haar nieuwe cyclus, de thrillerserie rond privédetective Cormoran Strike, waarvan nu deel 4 is uitgekomen: Lethal White. Ze schrijft de boeken onder het pseudoniem Robert Galbraith. Het verhaal daarachter is bekend: bij het verschijnen van The Cuckoo’s Calling in 2013, Robert Galbraiths eerste thriller, schreef de uitgever op zijn website dat de auteursnaam een pseudoniem was voor een voormalige rechercheur van de militaire politie, die in 2003 ontslag had genomen om te gaan werken in de civiele beveiligingsindustrie. Een loslippige advocaat bracht kort daarop het gerucht in de wereld dat zich een bekende auteur achter dit pseudoniem verschool, waarna de Engelse krant The Times twee onafhankelijke linguïstische computerexperts benaderde, die op aanzienlijke overeenkomsten wezen tussen het werk van Galbraith en Rowling. 

The Cuckoo’s Calling bewees dat een bekende naam het verschil maakt tussen vergetelheid en bestseller. Toen The Sunday Times in juli 2013 onthulde wie de ware auteur was, sprong het boek binnen een paar uur van 4.709 naar plaats 1 van de Amazon-bestsellerlijst. Rowling zei dat ze van de anonimiteit had genoten. ‘Ik had gehoopt dit geheim wat langer te kunnen bewaren, omdat Robert Galbraith zijn zo’n bevrijdende ervaring was. Ik wilde weleens kijken of boeken het ook alleen op kwaliteit redden.’ Een jaar later verscheen de tweede Strike-thriller, Zijderups, ook een succes bij publiek en critici. Het slechte pad, deel 3 uit 2015: van hetzelfde laken een pak.

Successerie

De BBC besloot alle drie de delen te verfilmen. Tom Burke speelt de invalide privédetective, Afghanistan-veteraan Cormoran Strike. Holliday Grainger zet zeer geloofwaardig zijn secretaresse en wannabe-privédetective Robin Ellacott neer. De combinatie blijkt een schot in de roos. Niet alleen vertolken ze allebei hun personages doeltreffend en boven verwachting, ook hun onderlinge spanning weten ze te vangen en vast te houden. De serie werd een doorslaand succes.

Lethal White (geen dodelijke drug of cocktail, maar een paardenziekte) gaat verder waar deel 3 stopte: de bruiloft van Robin met haar accountant Matthew. Het eigenlijke verhaal begint een jaar later, in 2012. Londen is in de ban van de Olympische Spelen en een golf van nationalisme overspoelt de stad. Strike krijgt op kantoor bezoek van Billy, een verwarde jongeman die hem vertelt over een moord waarvan hij als kind getuige was. Bovendien krijgen hij en Robin de opdracht van de minister van Cultuur, Jasper Chiswell, om uit te zoeken wie hem chanteert.

Rowlings plezier in schrijven spat van de pagina’s in deze traditioneel opgezette thriller in de beste Britse traditie – denk aan Ruth Rendell of P.D. James. De plot is wijdlopig (de moord komt pas op pagina 282!) met veel kleurrijke personages, maar ook met aandacht voor details en het nodige tongue-in-cheeksarcasme, waarmee ze de bovenklasse en hun eigenaardigheden neerzet. Dat heeft niet alleen gevolgen voor de omvang (bijna 150 pagina’s meer dan de vorige ‘Strike’) maar gaat ook ten koste van de vaart en plotontwikkeling. Lethal White is geen plot-driven maar meer een character-driven thriller. Evengoed is het alweer een bestseller; de BBC liet onlangs weten te werken aan een vierdelige televisieserie naar het boek, opnieuw met Tom Burke en Holliday Grainger in de hoofdrollen. 

Robert Galbraith: Lethal White – A Strike Novel.
Sphere; 650 pagina’s; € 19,95. 

De Nederlandse vertaling verschijnt begin februari 2019 als De witte dood (Boekerij).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.