Recensie Theater

Roosen, Rijxman, Muizelaar en Groot voeren een intrigerend rollenspel op met soms pijnlijk herkenbare momenten ★★★★☆

Linene Rijxman en Adelheid Roosen Beeld Leendert Vooijce

Flarden van een vioolconcert van ­Vivaldi knallen uit de speakers. De vier acteurs dartelen in het rond, als frivole lentenimfen – de handen en haren (voor zover aanwezig) wapperen. Och hemel, wat een wulpse ­vrolijkheid! Direct daarna wordt de muziek abrupt stopgezet en zien we verwoede gezichten, die allerlei verdrongen gedachten verraden. Tussen deze vier mensen valt het nodige te verhapstukken – dat is duidelijk.

Die vier zijn theatermakers Adelheid Roosen, Lineke Rijxman, Titus Muizelaar en George Groot. Ter informatie: Roosen en Muizelaar zijn al twintig jaar een stel, maar vroeger was Muizelaar samen met Rijxman. Roosen en Groot zijn zielsverwanten (soms tegen wil en dank) en hebben samen memorabele en vaak zeer persoonlijke voorstellingen gemaakt.

Over al die onderlinge verbanden en onderliggende gevoelens hebben zij nu een voorstelling gemaakt, met de nogal aanstellerige titel Rijsen & Rooxman, de dikke Muiz & Sjors. Hun namen zijn dus door elkaar gehusseld, en de verhaallijnen zijn dat ook. Gelukkig maar, anders zou dit te particulier en te therapeutisch beken­tenistheater hebben opgeleverd.

En dat is het niet. Het autobiografische is omgezet naar thema’s en omstandigheden waarmee we vroeg of laat allemaal te maken krijgen. Hoe om te gaan met je exen, bijvoorbeeld? Hoe je te verhouden tot een vader die er niet was, of gewoon een nare ­vader? Waarom alles benoemen, als benoemen pijn doet? Waar zit de wond in je hart? Is gewone pijn iets anders dan actuele pijn? Is zoenen intiemer dan neuken?

Over dergelijke vragen (en de antwoorden daarop) gaat deze productie. Vooral Roosen en Rijxman nemen daarin het voortouw, deze heerlijk uitbundige vrouwen zijn wat inzet, daadkracht en theatraliteit betreft ­superieur aan de mannen. Zij duiken vanuit zichzelf soms ook een ander personage in, worden ineens stoere zussen die het niet meer pikken. Aldus ontstaat een intrigerend en soms ook meedogenloos rollenspel.

Genante momenten zijn er ook. Zelf kon ik niet goed ­kijken naar een spoedcursus tongzoenen. Ook Rijxmans snoeiharde oerkreet tegen een vaderfiguur vond ik hemeltergend en angstaanjagend. Daarentegen viel ik (sorry voor het ge-ik, het reflecteren op dit soort theater vraagt erom) zeer voor de kalme bijdrage van Groot, die al heel lang zijn grote gevoelens kleiner maakt, en voor de stoïcijnse berusting van Muizelaar.

Het publiek zit op losse stoeltjes, verspreid door de ruimte. De acteurs bewegen zich daartussendoor, en soms gaat het er fysiek behoorlijk heftig aan toe – van een harde duw tot troostende streling.

Tijdens een wandeling na afloop ben ik op zoek gegaan naar de actuele pijn in mijzelf. Niet gevonden. Wel een voorzichtig voorjaarszonnetje, en een rode poes, die ergens op een balkon aan de gracht lag te spinnen.

Theater

Rijsen & Rooxman, de dikke Muiz & Sjors 

Door Adelheid Roosen, Lineke Rijxman, Titus Muizelaar en George Groot, regie Luk Perceval. 27/3, Theater Bellevue Amsterdam. T/m 13/4, daarna tournee.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden