Rondje 33.0

'Ik werk bij een bowlingbaan, maar ik ben er uitgekegeld.' (Belastingdienst) 'Krasse gebeurtenissen met Karel Kras.' (Krasloten) 'U moet de groenten van Hak hebben.' 'Grolsch gaat al een eeuw door de beugel.' 'Veilig Telefoonverkeer Nederland.' (PTT Telecom) Wie wel eens een geslaagd sinterklaasgedicht heeft geschreven, heeft een grote kans op...

De woordspeling grijpt om zich heen in de reclame. Tientallen miljoenen reclameguldens moeten het hebben van het snelle grapje. KLM, die in zijn reclame zijn helse vliegmachines probeert te verzachten tot gracieuze zwanen, had al 'Zwaanzinnige' aanbiedingen en gaat daar nog eens overheen met 'Swansational' aanbiedingen. Bedacht door PMSvW/Y & R, in grootte het derde reclamebureau in Nederland. TBWA/Campaign Company bouwt voor uitzendbureau TempoTeam een hele televisiecampagne rond de dubbelzinnige betekenis van woorden als glazenwasser, staffunctionaris, junior-secretaresse en parketmedewerker in personeelsadvertenties. Let wel, het gaat hier niet om een zelfbediening of slager op de hoek, maar om grote Nederlandse ondernemingen, 'merkenbouwers' die een reputatie hoog te houden hebben en daarvoor miljoenen spenderen bij reclamebureaus uit de toptien. Dagblad Trouw zet zich in een tv-spotje af tegen leedvermaak, kouwe kak en sensatie ('geen zin onzin', zeggen ze dat er in hun krant staat) met de slogan 'Bekijk 't eens van de andere krant.' Hoe verzinnen de reclamemakers van Trouw, eveneens een toptien-bureau, Benjamens Van Doorn-Euro RSCG, het. Waarschijnlijk lezen ze dagelijks De Telegraaf, waarin ook op de redactionele pagina's niks of niemand ontsnapt aan geinige woordspelletjes. Niet de Amsterdamse die zich opwindt over de onverschillige behandeling van haar man in het ziekenhuis ('Mevrouw Van der Meer heeft 't niet meer'), en niet de aerodynamische rubberstrips van de schaatsers in Nagano: 'Opwindende striptease Romme' en 'Stars and Stripes . . .'.

Ook reclamebedenkers zijn verzot op evenementen als de Winterspelen. Dat pakt nogal verschillend uit, zoals blijkt uit enkele advertenties in een zaterdagkrant. Nuon sponsort Rintje Ritsma, dus onder een foto van Rintje Ritsma staat: 'Wij leveren ook energie in het buitenland'. In de volgende paginagrote Nagano-inhaker roept NOCNSF-sponsor Randstad in koeienletters 'hup sake' Nauwelijks denkbaar dat die advertentie gemaakt is door reclamebureau PPGH/JWT (nummer zes van Nederland), dat even verderop voor zijn klant Heineken laat zien wel te begrijpen dat wie de lezer wil verleiden niet zonder humor kan: naast een paginavullend Heineken-etiket, afgebeeld als een ovale ijsbaan, verzonnen ze 'Rondje 33.0'. Reclamemakers zijn dol op de korte baan.

Erwin Wijman

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden