Media in Italië

Romeinse krant voert met succes campagne tegen megafiliaal van McDonald’s

Waarover winden de media in Italië zich op? Over fastfoodfilialen op historische plekken, die ook de cucina Italiana in het nauw drijven, merkt onze correspondent Jarl van der Ploeg.

Als alle publiciteit goede ­publiciteit is, dan kan McDonald’s zich inmiddels rijk rekenen in Italië. Al acht dagen op rij prijkt de fastfoodketen op de voorpagina van de Romeinse editie van La Repubblica, donderdag zelfs in combinatie met de landelijke voorpagina.

Waarom? Omdat de linkse krant koste wat kost wilde voorkomen dat een mega-McDonald’s-filiaal van 800 vierkante meter, inclusief Drive-Through, een McCafé en een parkeerplaats voor 180 auto’s zou verrijzen tussen de Aureliaanse stadsmuur en de Thermen van Caracalla, een badcomplex dat in de 3de eeuw na Christus het meest prestigieuze bouwproject in de antieke wereld was en inmiddels, als Unesco-werelderfgoed, dienst doet als opvoerlocatie voor La Traviata en Aïda van Giuseppe Verdi – volgens de krant niet bepaald een plek waar kortgebroekte toeristen straks een Big Tasty en een halve liter Coca-Cola dienen te verorberen.

Als vleesgeworden representant van de overzeese barbarij stuit McDonald’s wel vaker op verzet in Italië. De teerbeminde cucina Italiana dient immers te allen tijde te worden beschermd, waardoor er een vrijwel continue strijd gaande is tussen de kritische burger en de hamburger.

In Venetië is het sinds 2017 verboden restaurants te openen waar voedsel voor op straat wordt gemaakt – fastfood dus – en is het in Florence sinds kort alleen toegestaan een fastfoodzaak te openen indien 70 procent van de gebruikte ingrediënten lokaal is. Een aantal jaren geleden brak in Napels een bescheiden volksopstand uit toen in een reclamespotje een Italiaans knulletje een traditionele pizzeria betrad en vroeg om een Happy Meal. ‘Godslastering’, was de algemene kritiek.

Toch zijn de Romeinse protesten vooralsnog het memorabelst. Toen McDonald’s voor het eerst voet aan wal zette in Rome, eind jaren tachtig, was de tegenstand dusdanig imposant dat de wereldberoemde Slowfoodbeweging er uit voortkwam. Dat is een beweging die sinds dat eerste protest schoon, eerlijk, traditioneel en lokaal geproduceerd voedsel propageert – eigenlijk alles wat het Amerikaanse symbool van massaconsumptie niet is, aldus de club.

Vaticaanstad

Ook memorabel was de McDonald’s-rel van 2016, toen de hamburgertent zijn ogen had laten vallen op een statig pand in Vaticaanstad. Het protest – dat breed uitgemeten werd in alle kranten en televisiejournaals – werd aangevoerd door zeven kardinalen die in de aangrenzende appartementen woonden en vreesden dat hun vrome levensstijl niet te rijmen was met de opstijgende geur van een McChicken Deluxe.

Toch werd de pauselijke zegen uiteindelijke gegeven aan de Mac, mede omdat zelfs het Vaticaan de lokroep van maandelijks 30 duizend euro te innen huur niet kon weerstaan. Dat is geheel volgens de trend. Nog ­altijd kent Italië met 578 restaurants minder vestigingen dan Duitsland (1.489), Frankrijk (1.463) en het Verenigd ­Koninkrijk (1.292), maar toch is de ­keten een niet te negeren speler geworden. Zelfs de Eeuwige Stad heeft inmiddels 43 filialen, waaronder eentje bij de Thermen van Diocletianus, de Trevifontein, de Spaanse Trappen én Piazza Navona, en ze stuiten bijna standaard op protesten.

Toch komt nummer 44 er definitief niet. Mede door de harde campagne van La Repubblica, liet het ministerie van Cultuur woensdag weten dat de vergunning waar de Amerikanen al sinds 2015 op zitten te azen, definitief is ingetrokken. Het was Gino Famiglietti, de hoogste archeologische baas van Italië, die de laatste werkdag voor zijn pensioen begon, besloot dat in Italië weliswaar veel, maar toch zeker niet alles te koop is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden