Rol Johan Simons als 'verbindingsofficier' nog lang niet uitgespeeld

De expansiedrift van beroemde theaterregisseurs kan wel wat minder

Beeld epa

In een volgend leven keer ik terug als baas van een groot Nederlands theatergezelschap. Of als intendant van een Duits stadstheater. Niet alleen kun je dan flink gesubsidieerd veel mooie dingen doen voor de naar kunst en cultuur snakkende medemens, maar je komt ook nog eens ergens.

Hét grote theaternieuws van deze week was natuurlijk de aanstaande benoeming van Johan Simons als intendant van Schauspielhaus Bochum. Een prachtbaan bij een prestigieus gezelschap, dat in het verleden werd geleid door befaamde theatermakers als Peter Zadek en Claus Peymann. Simons gaat zijn nieuwe aanstelling in Duitsland combineren met zijn werk bij NTGent en Theater Rotterdam, waar volgend jaar de beoogde fusie tussen onder meer Ro Theater en Rotterdamse Schouwburg gestalte moet krijgen. Dit en volgend jaar is hij bovendien ook nog artistiek leider van de Ruhrtriënnale.

Dacht ik dat Johans balboekje eindelijk zo ongeveer vol was, blijkt er toch nog meer in het vat te zitten. Met de driehoek Gent, Rotterdam en Bochum als steunpilaren moet Simons zoals dat heet 'verbindingsofficier' worden van een Europees theaterplatform. Internationaal, geëngageerd theater, met kansen voor talentvolle Nederlandse theatermakers.

Het klinkt allemaal groot, idealistisch, gedreven en ook stoer. Als je, zoals Simons, al zo veel hebt bereikt en je tekent op je 69ste kennelijk in volle bloei voor een aantal jaren bij, in een driedubbele baan nota bene, dan is dat iets bijzonders, iets in de buitencategorie van de kunst. Simons heeft een missie, zoals Jaap van Zweden en Ivo van Hove dat hebben.

Maar het roept ook vragen op. Bijvoorbeeld: hoeveel tijd ben je eigenlijk kwijt als intendant of directeur van een groot theatergezelschap? Ben je niet voortdurend onderweg van het ene repetitielokaal naar de volgende première? Hoe vinden de acteurs van al die groepen dat? En moet je op zeker moment niet plaatsmaken voor de nieuwe generatie?

En passant kwam ook nog het bericht binnen dat Ivo van Hove komend seizoen Ibsens Hedda Gabler gaat regisseren bij The National Theatre in Londen, een remake van de Hedda die hij eerder maakte in Amsterdam en New York. Waarmee er weer een belangrijke, buitenlandse speelplek bij komt voor de directeur van Toneelgroep Amsterdam. Zijn stuivende carrière voert hem dit jaar van New York via Avignon naar Londen.

Intussen staat Theu Boermans, ook behorend tot de Grote Drie, nog steeds op de nominatie om in Londen de regisseur van de theaterversie van The Hunger Games te worden, een megaklus, die overigens is verschoven van zomer 2016 naar mei 2017. Boermans is artistiek directeur van Het Nationale Toneel in Den Haag en regisseert tussen de bedrijven door nog steeds de nieuwe cast van Soldaat van Oranje, de succesmusical die ongetwijfeld nog jaren wordt verlengd. Nog even en ook Halina Reijn kan straks de rol van Wilhelmina spelen, als ze tenminste niet bang is ouder te worden.

Ik gun het de heren van harte, dus ik zal mijn ambivalente reserves over al die expansiedrift maar even laten voor wat ze zijn. Alle drie zijn zij, hoe verschillend ook en ieder op hun eigen manier, van groot belang voor het Nederlandse, Europese, en misschien wel wereldtheater. Al die jaren ben ik met ze meegegroeid, als toeschouwer, vanuit de donkere zaal. Ik zag het allemaal, en dat vergeet ik niet gauw.

Bovendien: er is helemaal geen volgend leven.


Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden