Postuum Acteur Elmore Torn Jr. (Rip Torn)

Rip Torn (1931-2019): Chief Zed uit Men in Black, Emmy-winnaar en messentrekker

Rip Torn in 2006. Beeld Reuters / Eric Thayer

De op 88-jarige leeftijd overleden Amerikaanse acteur Elmore Torn Jr., beter bekend als Rip Torn had een opvliegend karakter, dat hem nogal eens in de weg zat. In 1994 vertelde Dennis Hopper bij The Tonight Show with Jay Leno dat Torn op de set van Easy Rider een mes had getrokken. En dat dit hem de rol had gekost die uiteindelijk naar Jack Nicholson ging – en voor deze acteur zijn doorbraak betekende. Torn klaagde Hopper aan na dit verhaal en kwam met het verhaal dat het andersom zat: Hopper had een mes getrokken. De zaak sleepte jaren voort en uiteindelijk moest Hopper tonnen schadevergoeding betalen.

Torn, een acteur die decennia lang excelleerde in schitterende bijrollen, geholpen door een machtige stem, gortdroge timing en een karaktervolle kop, had in het begin van de jaren zeventig de bekende journalist Studs Terkel te woord gestaan voor zijn boek over de werkende mens in de Verenigde Staten. Torn noemde zijn opvliegendheid als een van zijn mindere karaktertrekken: ‘Ik ben snel kwaad. Ik ben snel verdrietig.’

Aan het eind van zijn carrière dook hij nog in een echte blockbuster op; hij speelde Chief Zed in Men in Black (1997), waarbij hij leiding geeft aan een ondergronds hoofdkwartier waar de aliens op aarde zich verschuilen. Ook hier kwam zijn uitgestreken speelstijl te midden van complete surreële chaos hem goed van pas.

Van 1992 tot 1998 speelde hij de rol die hem het meeste succes bracht, in de vorm van zes aaneengesloten Emmy-nominaties waarvan hij er een verzilverde (in 1996): die van Artie, de producer van The Larry Sanders Show. Deze legendarische comedyshow van Garry Shandling speelt zich voor en achter de schermen van een talkshow af, waar de sterren van toen uitvergrote versies van zichzelf spelen. Rip Torn speelde de man die alle ego’s in dit vlot ontvlambare universum binnenboord moet houden – en daar meesterlijk en schaamteloos alle middelen voor inzet.

Torn werd geboren in Texas, studeerde acteren aan de universiteit van Texas en maakte zijn filmdebuut in 1956 in de film Baby Doll. In deze periode ging hij naar New York, studeerde bij de invloedrijke Actors Studio onder Lee Strasberg en maakte deel uit van de oorspronkelijke cast van Sweet Bird of Youth van Tennessee Williams.

Gijs Groenteman gaat in onze illustere archiefkast in gesprek met mensen die hem hebben verwonderd. Rapper Pepijn Lanen, schrijver Paulien Cornelisse en kunsthandelaar Jan Six passeerden al de revue.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden