Nieuws Rijksmuseum

Rijksmuseum komt met Escape Game: slimme manier om nieuw publiek te trekken of goedkoop?

Bezoekers van het Rijksmuseum kunnen deze zomer een variant op escaperoom spelen. In deze Escape Game gaan bezoekers op zoek naar een geheime formule die in het museum is verborgen. ‘Het is geen escaperoom, want bezoekers zitten niet vast in een kamer. Het is een spel met puzzels waarbij ze door het museum worden geleid’, vertelt scenarioschrijver Luuk van Bemmelen. 

Overzicht van het Atrium, de entree van het Rijksmuseum. Beeld Anp

‘En dan niet door gebieden waar het sowieso al superdruk is, zoals voor de Nachtwacht’, benadrukt hij. ‘Het moet bezoekers iets extra’s bieden. Ze ervaren het museum daardoor op een andere manier.’ Volgens hem zit er geen educatieve boodschap in het spel verscholen. ‘Maar het is wel de bedoeling dat bezoekers door het spel naar kunstwerken kijken die ze anders voorbij zouden lopen. Het gaat om de verborgen schatten.’

Van Bemmelen werkte samen met de Israëlische goochelaar Magus Cagliostro, die in zijn eigen land al eerder escaperooms inrichtte voor musea. Er zijn twee varianten van het spel beschikbaar: een voor families met kinderen en een voor gevorderde spelers. Het spel is vanaf 11 juli beschikbaar en kost, boven op de normale toegangsprijs, €17,77 per groep van maximaal vijf personen.

‘In de museumwereld wordt steeds meer de nadruk gelegd op beleving’, signaleert hoogleraar Dolly Verhoeven van de Radboud Universiteit Nijmegen. Ze is gespecialiseerd in publieksgerichte geschiedenis en was zijdelings betrokken bij een escaperoom in Museum Het Valkhof. ‘Het gaat niet meer om een paar vitrines met wat objecten erin en een tekstbordje erbij, of wat schilderijen aan de wand. Mensen willen ondergedompeld worden en de geschiedenis ervaren. Daar spelen musea op in door dit soort activiteiten aan te bieden. Door mee te doen aan zo’n spel gaan bezoekers met andere ogen naar de collectie kijken.’

Nieuw publiek

Het is volgens Verhoeven belangrijk om te zoeken naar manieren waarop musea een nieuw publiek kunnen bereiken. ‘Ik snap dan ook dat het Rijksmuseum met deze vorm experimenteert. Vooral onder jongeren zijn escaperooms heel populair. Deze generatie is voor musea lastig te bereiken. Ik denk dat vooral jongvolwassenen en dertigers geïnteresseerd zijn in dit soort uitjes.’

Verhoeven plaatst wel een kanttekening. ‘Escaperooms zijn populair en het risico bestaat dat musea een slap aftreksel maken. Dat zie je ook met educatieve games op de computer: ze spreken de doelgroep net niet aan, omdat de nadruk te veel ligt op het educatieve. De kunst is om het zo in te richten dat het de doelgroep ook aanspreekt. Het moet niet vooral om educatie gaan met een escaperoomsausje eroverheen.’

Achterhuis

Twee jaar geleden veroorzaakte een jonge Brabantse ondernemer veel ophef door een escaperoom te lanceren met Anne Frank als onderwerp. Deelnemers moesten ontsnappen uit een bunker die was ingericht als het Achterhuis. ‘Het getuigt van weinig inlevingsvermogen voor de overlevenden van de Shoah om het Achterhuis als decor voor een spel als escaperoom te gebruiken’, zei de Anne Frank Stichting destijds. ‘Die escaperoom was geen enorm succes’, zegt universitair docent Nederlandse geschiedenis Jouke Turpijn van de Universiteit van Amsterdam. 

Het verbaast hem dat het Rijksmuseum ook inhaakt op de escaperoomhype. ‘Ik vind het een beetje goedkoop. Hebben ze dat nou werkelijk nodig om mensen bij hun museum te betrekken?’ Turpijn memoreert dat het museum voor de grondige verbouwing van plan was een beter evenwicht tussen kunst en geschiedenis weer te geven. ‘Dat is niet gelukt: kunst wint het de hele tijd van geschiedenis. En zo’n game maakt het er niet beter op.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.