Religieuze scherpslijpers domineren Pakistaanse universiteiten

Pretstudenten bestaan niet op de Punjab Universiteit in het Pakistaanse Lahore. Wie rondloopt op de lommerrijke campus van een dikke zeven vierkante kilometer, treft nergens rondslenterende stelletjes....

Concerten zijn verboden. Toen de universiteitsbestuurders probeerden een faculteit op te zetten voor musicologie en uitvoerende kunsten, barstte het protest los. ‘Pakistan is een moslimland en onze instituties moeten dat weerspiegelen’, zegt Umair Idrees, die een masteropleiding volgt.

Hij is secretaris-generaal van de Islami Jamiat-e-Talaba (IJT), de grootste studentengroepering op de campus. ‘Zulke faculteiten zouden een aanval zijn op de islam en verraad aan Pakistan. Ze horen niet thuis op de universiteit.’

Time schetst een somber beeld van de Punjab Universiteit, niet in de laatste plaats omdat dit bolwerk van fundamentalisme een fiks deel van de toekomstige bestuurlijke elite van Pakistan gaat afleveren. Opmerkelijk is dat het conservatisme niet van bovenaf is opgelegd: het is juist afkomstig van de studenten. IJT heeft landelijk 20 duizend leden en tweemaal zo veel sympathisanten die actief zijn op de vijftig openbare universiteiten van Pakistan.

Wie protesteert tegen de strenge morele codes van IJT, kan niet alleen rekenen op kritiek binnenskamers, maar ook op een openbare schrobbering en zelfs fysiek geweld. ‘Als ik in de kantine in de rij sta en een meisje aanspreek, dan zeggen IJT’ers tegen me dat ik met mijn eten moet opdonderen’, zegt Rehan Iqbal (25). Zijn studiegenote Malkan Ikran (22) zegt dat er plaatsen zijn waar het verboden is met mannen te praten. ‘Ik ben gewoon bang.’

Volgens Time worden de universiteiten het slagveld van de strijd om de ziel van Pakistan. Omdat politieke organisaties op de campus al sinds 1992 zijn verboden, is de weg vrij voor de opkomst van religieuze clubs als IJT. En zolang vrije verkiezingen en campagnevoeren op de campus ook taboe blijven, zullen religieuze groeperingen als IJT in dat vacuüm stappen. Hetzelfde geldt eigenlijk voor het hele land, besluit Time.

Iets opbeurender nieuws komt uit het noord-Engelse Rotherham, het kiesdistrict van oud-eurocommissaris Denis MacShane. Van de bevolking is 15 procent moslim, veelal afkomstig uit het arme Kasjmir. In Newsweek schrijft MacShane dat de derde generatie immigranten zich voorgoed heeft losgemaakt van het land van herkomst, Ze dragen spijkerbroeken en T-shirts, en sommigen ook een hoofddoek.

Maar allemaal beschouwen ze de boerka als een ‘Batman-pak’. Het belangrijkste is dat ze zich steeds vaker in het openbaar uitspreken tegen fundamentalistische scherpslijpers. Ook Europese moslims doorbreken gelukkig oude taboes, schrijft MacShane.

Eric Outshoorn

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden