Regisseur François Ozon laat mensen twijfelen tussen droom en werkelijkheid - als een echte Buñuel

Seks, spiegels, tweelingen, therapie en kannibalisme - François Ozon gooit alle remmen los in zijn aangenaam zotte erotische thriller L'Amant double. De Volkskrant sprak de Franse cineast.

Jérémie Renier en Marine Vacth in L'Amant double. Beeld
Jérémie Renier en Marine Vacth in L'Amant double.Beeld

François Ozon - zonnebril, goed pak, gesoigneerd - staat een halve cirkel journalisten op z'n Ozons te woord. Plagerig, quasi-verveeld, alert, slim. 'Oh my God', mompelt de Franse cineast, het Engels voorzien van zwaar accent. 'Ik ben niet in vorm. I am tired.' ('tei-jurd')

We praten over L'Amant Double, zijn aangenaam zotte erotische thriller over een verward ex-fotomodel (Marine Vacth) dat zich laat analyseren, en iets meer dan dat, door twee psychiaters. Zielenknijpende tweelingbroers zijn het, de een behoudend en zachtaardig, de ander bepaald niet (Jérémie Renier, dubbelrol). Het speelse Franse antwoord op die toch behoorlijk tuttige Fifty Shades of Grey-hype, noteerden diverse journalisten in Cannes, waar L'Amant double afgelopen mei in wereldpremière ging. 'Niet gezien', zegt Ozon over de verfilming van de bestseller van E.L. James. 'Maar als mijn film half zo succesvol is, ben ik tevreden.'

Het erotische genre

En, gevraagd naar de hernieuwde belangstelling voor het erotische genre: 'Misschien hebben we meer seks nodig in cinema? Voor mij was het wel opwindend, zeker na een zo klassieke film als Frantz. Die was zeer zedig.'

Ozon, op z'n 49ste al goed voor een zeventien speelfilms rijk oeuvre (onder meer 8 femmes, Swimming Pool) , sloeg vorig jaar een nieuwe weg in, met het ingetogen en aangrijpende zwartwit WOI-drama Frantz. 'Met elke film probeer ik iets nieuws uit.'

Als een vrouwelijke journalist een scène uit L'Amant double met orale seks tijdens de menstruatie aanhaalt, en die 'hilarisch' noemt, reageert de regisseur met milde spot. 'Dat was hilarisch voor u?'

François Ozon. Beeld Reuters
François Ozon.Beeld Reuters

Regisseur Ozon is hier heer en meester: een over-de-topverhaal dat prikkelt en provoceert

L'Amant double is een feest van dramatische doorkijkjes. Verduiveld plezierig is het, dit over-de-topverhaal met die pittige seksscènes. Lees hier de recensie van Floortje Smit.

Hij heeft zichzelf op geen enkele wijze gecensureerd, stelt Ozon. 'In Frankrijk is deze film onder de 12 jaar verboden. En in andere landen... ik weet het nog niet. Er was een buitenlandse distributeur die me vroeg: alstublieft, kunt u er nog een beetje in knippen? Voor in de bioscoop ben ik daartoe niet bereid. Mogelijk wel voor vertoning op televisie, of in het vliegtuig. Curieus overigens, waarover ze vallen. Voor sommige landen is het die scène aan het begin, voor andere die met de dildo.'

In die scène aan het begin van L'Amant double snijdt Ozon van close-up van een vagina naar een gekanteld oog; de twee ovale vormen gaan naadloos in elkaar over, beeldvullend en majestueus.

null Beeld
Beeld

Visueel

'Waarom ik dat zo film? Wel... ik denk dat ik in de eerste seconden puur visueel wilde vertellen wát deze film is, een film over het binnenste van iemands lichaam. Op een of andere manier vormt die overgang van het geslacht van deze vrouw naar haar oog het skelet van de film. Zal de kijker dat meteen begrijpen? Misschien niet. Maar aan het slot wel, denk ik. Of hoop ik.'

Film een oog van nabij en elke cinefiel denkt subiet aan Un chien andalou, de sublieme surrealistische beeldenreeks van kunstenaar Salvador Dalí en cineast Luis Buñuel uit 1929. Ozon, naast veelfilmer ook fervent filmkijker, knikt enthousiast: 'Mijn broer en ik waren geobsedeerd door deze korte film. Ik herinner me een grote tentoonstelling over het surrealisme, die we met onze ouders bezochten. Daar werd Un chien andalou geprojecteerd, mijn broer en ik zagen 'm wel tien keer. Dat shot van een oog dat wordt doorgesneden met een scheermes, dat is iets... Nu zou het me choqueren, maar als kind hield ik ervan. Buñuel zei dat hij de werkelijkheid als droom wilde filmen en de droom als werkelijkheid. Dat probeer ik ook met deze film, zodat het publiek twijfelt tussen wat echt is en ingebeeld.'

null Beeld
Beeld

Gebaseerd op het boek

L'Amant double is gebaseerd op een novelle van de Amerikaanse schrijver Joyce Carol Oates, Lives of the Twins uit 1987. Ozons filmversie zit tjokvol psychologische verwijzingen, van spiegelreflecties en dubbelgangers tot een plotwending rondom embryonaal kannibalisme - het medische fenomeen waarbij de helft van een tweelingfoetus in de baarmoederde andere helft consumeert. 'Weten jullie dat het écht voorkomt?', vraagt de regisseur. 'Ik las erover tijdens mijn research over tweelingen, het zat niet in het boek van Joyce Carol Oates. Ik was gechoqueerd, maar achtte het meteen bruikbaar voor de film. Veel mensen die de film al zagen, denken dat ik het verzon, maar het monstrueuze in de natuur verslaat dat in onze fantasie met gemak.'

Wat zijn, volgens Ozon, de benodigdheden voor een goede seksscène? 'Hangt er vanaf. Wil je lust of angst opwekken bij het publiek? In deze film ontdekt het hoofdpersonage haar seksualiteit. Ze experimenteert, ze zoekt. De verborgen kanten van de mens, die intrigeren mij. We hebben allemaal behoefte aan een geheim leven. Ik wel, in elk geval. Want het dagelijks leven is zwaar.'

null Beeld
Beeld

Van de twee varianten therapie die Ozon in zijn film laat zien, lijkt de behoudende hem in de praktijk toch de beste. 'Haar eerste psychotherapeut is in elk geval oprechter. Die man is ook eerlijk als hij verliefd wordt op zijn patiënt, dan staakt hij de behandeling. Dat komt voor hoor, heus. Met de tweede psychiater permitteerde ik me meer vrijheden. Deze man gaat ver, ja. Maar ook dat soort therapeuten bestaat. Er zijn genoeg charlatans.'

Marine Vacth

De 26-jarige actrice Marine Vacth (26) speelt een ex-fotomodel in François Ozons L'Amant double en brak zelf op haar 15de door als fotomodel. Ze was onder meer het gezicht van Yves Saint Laurent en Chloé. Ze speelde al vaker een hoofdrol onder regie van haar landgenoot Ozon, als tienerhoertje in zijn film Jeune et jolie (2013).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden