Nieuws Dansprijs de Zwaan

Redouan Ait Chitt, geboren met flink wat fysieke beperkingen, wint belangrijkste dansprijs

Redouan Ait Chitt Beeld Ferry Verheij

‘Redo’ zet de kroon op zijn doorzettingsvermogen: vrijdagavond won hij de Zwaan ‘voor de meest indrukwekkende dansprestatie van het seizoen’ tijdens de Nederlandse Dansdagen in Maastricht. 

‘Wil je alsjeblieft niet als kop gebruiken: ‘Gehandicapte danser wint hoogste dansprijs?’’ Redouan Ait Chitt (30) vraagt het bescheiden, als reactie op de vraag waarvan hij het meeste hinder ondervindt. Daarvan dus. ‘Ik ben als danser niet gehandicapt. Ik ben een prof, treed wereldwijd op en kan alles met mijn lichaam wat ik wil. En meer. Ik heb mijn eigen unieke bewegingskwaliteiten ontwikkeld. Alleen ben ik geboren in een lichaam dat om medisch onverklaarbare redenen zes onderdelen mist. Ik kwam, zeg maar, met 0-6 achter op deze wereld. Die achterstand heb ik inmiddels wel goedgemaakt. Er staat een danser op het podium, geen danser-met-beperking.’

Vrijdagavond won Redo, zoals iedereen in de danswereld hem noemt, de Zwaan voor de meest indrukwekkende dansprestatie van het afgelopen seizoen. Hij kreeg de onderscheiding voor zijn optreden in de solo REDO, speciaal voor hem gechoreografeerd door Shailesh Bahoran. Hij liet twee virtuoze danseressen nipt achter zich, de ‘prachtig kwetsbare’ Adi Amit in BROOS van Conny Janssen Danst en de ‘exceptioneel danstechnische’ Chloé Albaret van Nederlands Dans Theater, voor haar openingssolo in Start to finish van Sol Léon en Paul Lightfoot. De danswereld overwint met deze uitverkiezing ook haar eigen preoccupatie met fysieke perfectie. Of zoals Redo het in zijn dankwoord zei: ‘Deze prijs is revolutionair, een overwinning voor iedereen die een droom heeft en zijn passie wil najagen’.

Redouan Ait Chitt. Beeld BAKI Photography

Redo werd geboren in Giessenburg, een dorp bij Gorinchem, als oudste zoon van een Marokkaanse vader en Nederlandse moeder. Twee jaar later kwam zus Nora. Zijn ouders waren kort in shock door de complicaties waarmee Redo ter wereld kwam. Hij werd subiet bij hen weggehaald. Maar zijn moeder, een kleuterjuf, wilde haar kind per se zelf vasthouden. ‘Toen heb ik blijkbaar een lief geluidje of lachje gemaakt, want ze was direct verkocht.’ Redo kwam als vanzelf terecht in een medische molen van operaties, fysiotherapie en protheses. ‘Ik kreeg zo’n hekel aan die koude gangen met hun automatische deuren, dat ik recalcitrant werd. Gaan deze vreemde mannen in een witte jassen mij vertellen hoe ik moet lopen? No way, dat weet ik zelf beter. Ik stribbelde altijd tegen. Ik heb geen vrienden gemaakt onder instrumentenmakers.’

Die eigenwijze drang om het met vallen en opstaan zelf te ontdekken, heeft wel gezorgd dat hij nu, zonder rechterheup, ellebooggewricht en vijf vingers, en met slechts één prothese voor zijn ontbrekende onderbeen, tot de allerbeste breakdancers van Nederland behoort. Met een uniek gangsterloopje (vanwege zijn missende heup) waar jongeren soms jaloers op zijn. Hij toert wereldwijd met de internationale crew van ILL-Abilities. In binnen- en buitenland is hij een veelgevraagd ‘inspirator’. ‘Dat betaalt stukken beter dan dans.’ En het grotere publiek kent hem van de televisietalentenjacht Every Body Dance Now; daar liet hij in 2014 de jury sprakeloos achter – Redo werd tweede. Hij is medeoprichter van een dansschool in Gorinchem, waarvan hij begin dit jaar door een relatiebreuk afstand moest doen. En nu is daar die Zwaan, de meest prestigieuze prijs voor een individueel dansoptreden, voor zijn solo REDO.

In onderstaande video vertelt Ait Chitt over een van de nieuwe bewegingen die de danser voor zijn winnende solo leerde van choreograaf Shailesh Bahoran.

‘Niet zeuren, opnieuw proberen’

Zijn doorzettingsvermogen zit in de familie, zegt hij. ‘Mijn vader is geboren in een schapenstal in een Marokkaans dorp, ging op zijn 15de aan boord om geld te verdienen en kwam in de Twentse industrie terecht. Daar heeft hij zich ontwikkeld tot tolk en specialist integratieprojecten. Toen ik een aangepaste driewieler weigerde, kocht hij een mountainbike voor mij, en liet mij tot bloedens toe van een heuvel racen en op mijn bek gaan. Niet zeuren, opnieuw proberen, zei hij. Daar heb ik veel van geleerd. Ik ben nooit naar speciaal onderwijs gegaan.’

Ook aan zijn vierjarige studie Creative Business (Hogeschool Inholland, Rotterdam) heeft hij veel gehad. ‘Ik ken het belang van een website en marketingplan. Ik organiseer events en battles. En ik weet hoe ik mijzelf als merk moet neerzetten. Dat is belangrijk wanneer je je wilt onderscheiden.’ Zijn motto No Excuses, No Limits staat getatoeëerd op zijn linkerbovenarm. Met die positieve levenshouding en de zelfspot waarmee hij zijn handicaps benadert weet hij wereldwijd een groot publiek te verbazen. ‘Ik vind die optimistische toon zelden moeilijk. Behalve vorig jaar, toen mijn relatie uitging en ik daardoor mijn dansschool kwijtraakte.’ Of het niet dubbel voelt, om als motiverend spreker zijn fysieke handicaps te benadrukken en als danser juist niet? ‘Ik wil als danser niet daarop worden beoordeeld. Ik weet dat deze prijs geen kwestie is van een grote gunfactor. Ik vind het mooi dat de jury spreekt van een ‘doorwrocht en uitgesponnen bewegingsvocabulaire van een uitzonderlijk fysiek’.’

REDO is samen met Heritage, van de Illusionary Rockaz Company, te zien t/m januari 2020.

‘Golvende beweging van de dansers’

Choreograaf Arno Schuitemaker (1976) won met zijn intens golvend geluidskwintet The Way You Sound Tonight de Zwaan voor de meest indrukwekkende dansproductie van het afgelopen seizoen. ‘Alles begint en eindigt met de golvende beweging van de dansers.’ aldus de VSCD-jury (Vereniging van Schouwburg- en Concertgebouwdirecties). ‘Schuitemaker slaagt erin alle elementen van zijn choreografie te laten kloppen: de dans, de enscenering van dansers en publiek en de onafgebroken muziekstroom.’ Conny Janssen (1958) ontving de Gouden Zwaan voor haar oeuvre en haar rol ‘als gezichtsbepalende speler in het Nederlandse dansveld.’ Connor Schumacher (1987) won de Prijs van de Nederlandse Dansdagen Maastricht en choreograaf Cecilia Moisio (1978) ontving de Prijs van de Nederlandse Dansdagen Jong Publiek (€ 10.000). Zij mogen ieder nieuw werk maken voor de 23ste editie van de Nederlandse Dansdagen, volgend jaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden