Column

Redden van Damon wordt duur betaald

Matt Damons personages laten zich uit onherbergzame gebieden redden alsof het niets kost. Nee, dan de realiteit.

Matt Damon op Mars in The Martian.

Je kunt als acteur nog zo veel verschillende filmrollen aannemen om typecasting te voorkomen, toch sluipt het er soms in. Neem Matt Damon, die ongemerkt een carrière blijkt te hebben opgebouwd als mannelijke 'damsel in distress'. Als een militair in een film ronkt dat 'geen man achtergelaten zal worden', kun je op je vingers natellen dat Damon weer ergens achter de vijandelijke linie zit te simmen. Strandt er een ruimteschip, weet je wie erin zit.

Als Damon daadwerkelijk telkens opgepikt moest worden uit onherbergzame gebieden, had dat een lieve duit gekost. De Australische wetenschapper Kynan Eng heeft op een rijtje gezet wat de wereld daaraan kwijt zou zijn geweest. De totale kosten van de reddingsmissies uit Courage Under Fire (Damon zit vast tijdens de Golfoorlog), Saving Private Ryan (Damon zit vast tijdens Tweede Wereldoorlog), Titan AE (Damon zit vast in de ruimte), Syriana (in het Midden-Oosten), Green Zone (weer in het Midden-Oosten), Elysium (in de ruimte), Interstellar (in de ruimte) en The Martian (ja hoor, in de ruimte) schat hij op 900 miljard dollar. Dat is, zoals Time Magazine concludeerde, net zoveel als de militaire budgetten van Rusland, China en de Verenigde Staten samen.

Ongeloofwaardig

Gek eigenlijk, dat die hoeveelheid nooit storend ongeloofwaardig wordt bij het kijken naar die films. Deels komt dat natuurlijk door Damons blauwe puppy-ogen. Hij is sympathiek en kan hulpeloos zijn zonder een watje te worden. Zo iemand wil je wel komen halen. Bovendien is hij uniek in zijn gewoonheid. Dat men Damon altijd probeert op te pikken, heeft daarom een geruststellende boodschap: mensen zullen kosten noch moeite sparen om je te halen, ook als je niet heel bijzonder bent.

Dat is een illusie. Natuurlijk, officieel is elk mensenleven onbetaalbaar. Maar in de films gaat het vaak niet zozeer om de waarde van Damon zelf maar om de waarde van het schuldgevoel van de redders. En als Damons leven zo veel waard is, hoe zit het dan met de levens die worden geofferd om hem te redden? Zijn die gratis?

Wat het rekensommetje van Eng vooral laat zien, is hoe vertekend de prijs van een filmleven is. In films accepteren we klakkeloos dat het ene leven duur is terwijl het andere niets kost. Bij peperdure reddingen zetten we net zo weinig vraagtekens als bij de duizelingwekkende hoeveelheid mensen die in rampenfilms het loodje leggen.

Beide staan mijlenver af van de werkelijkheid: een astronaut redden van Mars voor 200 miljard dollar zou protest opleveren. Maar een massaslachting gelukkig ook.

Beeld AP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.