Raad voor Kunst krijgt gewenste schokeffect

Wie niet horen wil, moet maar voelen, dacht de Rotterdamse Raad voor Kunst en Cultuur (RRKC). Als de opdracht van de politiek luidt om te bezuinigen, zal dat gebeuren ook.

De raad bracht vrijdag advies uit over de aanvragen van bijna 140 instellingen die van 2009 tot en met 2012 in het gemeentelijk cultuurplan willen. De aanbeveling om 5 miljoen euro te bezuinigen door onder andere geen subsidie meer te geven aan de Kunsthal en het Gergjev Festival, leidde tot woedende reacties. ‘Onbezonnen’, vindt directeur Wim Pijbes van de Kunsthal. ‘Te belachelijk voor woorden’, aldus directeur Jan Raes van het Rotterdams Philharmonisch Orkest, organisator van het Gergjev Festival. Zij vinden dat het aanzien van de raad is geschaad.

Het advies lijkt in ieder geval een pittige provocatie. Zo een als voorzitter Elco Brinkman van Bouwend Nederland zich onlangs liet ontvallen: laat het verkeer in Nederland maar een paar dagen volledig vastlopen. Dan wordt de politiek wel wakker en gaat er eindelijk iets aan de files gebeuren.

Zo wil de raad laten zien wat er gebeurt als er in Rotterdam niet meer geld komt voor kunst en cultuur. Opnieuw overal een klein beetje weghalen, had misschien minder ophef veroorzaakt. Maar na eerdere bezuinigingen zou dat het programma-aanbod te grote schade berokkenen, en nieuwe initiatieven geen kans geven. Dit keer hanteert de raad dus de cirkelzaag. En om optimaal effect te sorteren, ging die zaag in een beperkt aantal festivals (zoals Gergjev-festival, het Zomercarnaval en festival Dunya) en instellingen die tot buiten Rotterdam naamsbekendheid dragen, zoals de populaire Kunsthal.

Wethouder van Cultuur Orhan Kaya had zich vrijdag voorgenomen niet dezelfde dag al inhoudelijk te reageren, maar de shocktherapie van de RRKC schreeuwde om een reactie van het college van B en W. Burgemeester Opstelten (VVD) begreep dit en stuurde Kaya in de avonduren alsnog de boer op met het bericht dat het Gergjev-festival gewoon blijft bestaan en dat de Kunsthal echt niet dicht gaat.

De coalitiepartijen hadden vrijdag hun reactie al klaarliggen. PvdA, CDA, VVD en GroenLinks roepen het college op de budgetten voor kunst en cultuur ‘zeer fors te verhogen’. RRKC-voorzitter Micky Teenstra gebruikte bij de presentatie van de nota zelf de metafoor van de goochelaar en het doorgezaagde weesmeisje. De Raad had het meisje doormidden gezaagd en nu mocht de politiek laten zien dat alle toeschouwers in de zaal opgelucht kunnen ademhalen. De vraag is echter of het Rotterdamse college van B en W – dat meer leden telt dan alleen Opstelten en Kaya – er ook zo over zal denken.

De gang van zaken in Rotterdam verschilt sterk met die in Amsterdam. Daar bleef het vorige week nagenoeg stil in de politiek nadat de Amsterdamse Kunstraad zijn advies uitbracht. In Amsterdam hoeft officieel niet bezuinigd te worden. De facto wel, omdat het budget hetzelfde is als 4 jaar geleden, dus niet gecorrigeerd voor inflatie en stijgende kosten. Bovendien zijn er ook volgens de Amsterdamse Kunstraad miljoenen extra nodig voor de kunstsector.

Waarin beide steden overeenkomen: zowel Rotterdam als Amsterdam is steeds uitgesprokener in het belang dat ze hechten aan kunst en cultuur als sociaal bindmiddel en als voorwaarde voor een aantrekkelijke stad. En in beide steden is het de adviesraad die de noodklok luidt. Op 15 mei zal blijken welke keuzes de landelijke Raad voor Cultuur maakt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden