Publieke rouw

Wat acteurs, artiesten en liedjeszangers met gewone stervelingen gemeen hebben, is dat ze op den duur allemaal dood gaan. Om een paar betreurde kunstenaars van de afgelopen maanden te noemen: actrice Sacha Bulthuis ging heen, na een kort en slopend ziekbed....

Hein Janssen

De geruisloosheid waarmee Bulthuis, een van Nederlands grootste actrices, van het toneel verdween, staat in schril contrast met de dood van Shaffy. Daarbij gaat het niet om wie van de twee een groter kunstenaar was, dat zijn immers onmeetbare grootheden.

Het gaat erom wie het meest bekend was bij het grote publiek, en dat is onmiskenbaar Shaffy. Bulthuis heeft zich met inzet van heel haar talent volledig overgeleverd aan het vak van toneelspelen – de schijnwerpers van de roem waren simpelweg te fel voor haar.

Acteurs, artiesten en aandacht – is het daarom dat Josine van Dalsum aan haar sterfbed Privé-journaliste Wilma Nanninga uitnodigde? Een dag na de ‘crematie in stilte’ pakte Nanninga paginagroot uit: ‘Er rolt een traan over haar wang. Dit is een van de merkwaardigste gesprekken van mijn carrière. Ze huilt, ik streel haar hand.’ Om met nog meer pathos te eindigen: ‘Josine doet haar ogen dicht. Ze is moe, wil eigenlijk niet meer praten. Zachtjes zegt ze: ‘Ik zeg tot ziens tegen je. Ik zie je over een hele tijd in de hemel. En dan vertel ik je hopelijk dat sterven reuze meevalt’.’

Wilma Nanninga aan je sterfbed, en daarna Wilma Nanninga wellicht in de hemel – hoe vreselijk kan het leven, en de dood, zijn.

Deze huiveringwekkende apotheose is uiteraard op de eerste plaats een zelfgekozen vorm van herdacht worden. Maar de gretigheid waarmee de journaliste zich op haar onderwerp stort, mag er ook wezen. In het geval van Shaffy geldt dat overigens niet alleen voor de entertainmentjournalistiek als Privé, de roddelbladen en tv-rubrieken als Shownieuws en RTL Boulevard. Van links tot rechts, van elitair tot populistisch, van kwaliteitspers tot massamedia – alle omarmden de dood van Ramses.

Het leverde mooie ‘In Memoriams’ op, maar de dagen erna ging het in volle vaart door – de stoet bij Carré haalde Het Journaal en de voorpagina van deze krant, in KRO’s Kruispunt werden Shaffy’s liedteksten langs de spirituele meetlat gelegd en in Op zoek naar Mary Poppins zongen elf musicalmeisjes een intens brave Shaffy-medley. ‘Sms Bente, Sms Rosalie’ stond onder in beeld, want er moet op de eerste plaats natuurlijk worden gestemd.

Daags voor de begrafenis eindigden alle artikelen en rubrieken met de standaardopmerking ‘Morgen wordt Ramses Shaffy in besloten kring begraven’. And the rest is silence, zou Hamlet zeggen, maar nee: beelden van rouwende vrienden, het gepaste stilzwijgen van Liesbeth List werd in RTL Boulevard (Albert Verlinde: ‘Liesbeth, jij bent toch eigenlijk Ramses’ artistieke weduwe’) en afgelopen dinsdag in Pauw & Witteman doorbroken. Gerard Alderliefste, met wie Shaffy tot op het laatst op tournee ging, kwam al in datzelfde programma vertellen dat je met Ramses twaalf uur onderweg was om een half uurtje op te treden. Het ging daarbij vooral over Ramses en de drank – drank, de ontembare. Alderliefste bleek behalve artiest ook verslavingsarts te zijn. Misschien kan hij binnenkort antwoord geven op de vraag of dit volk nog te genezen is van zijn rouwverslaving.

Hein Janssen

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden