Pop op tv bedient vooral de fans

Zodrat het tijd is voor popmuziek haken veel kijkers af. Maar kijkcijfers zijn niet het enige criterium voor de netmanager....

Hoeveel mensen zullen zaterdagavond inschakelen op de finale van de Nederpopshow op Nederland 3? Zal het programma het eigen kijkcijferrecord van 340 duizend mensen verbreken?

Onwaarschijnlijk. De ‘late-night popquiz’ van de VPRO wordt uitgezonden na Studio Sport. Het laagterecord van 160 duizend kijkers werd volgens eindredacteur en medebedenker Fons Dellen gevestigd op een avond dat Studio Sport geen eredivisievoetbal bevatte. Net als zaterdag. Dellen: ‘Ik zie het positief: 160 duizend is drie uitverkochte Lowlands-festivals.’

Spetterende cijfers zijn het niet. De opkomst van televisie was in de vroege jaren zestig cruciaal voor de immense doorbraak van de popcultuur, maar nu lijkt het soms of pop en tv vijanden zijn, in elk geval in Nederland.

In een programma dat niet specifiek over pop gaat, is popmuziek voor een deel van de kijkers een reden om weg te zappen. Een gemiddelde aflevering van De Wereld Draait Door heeft 1,3 miljoen kijkers. Zodrat het kort na acht uur tijd is voor popmuziek (een kort gesprekje en een optreden van een krappe minuut) haken 200 duizend kijkers af.

René van Dammen, kijkcijferexpert van de publieke omroep: ‘Dat is een gegeven, al zijn er wel verzachtende omstandigheden: om acht uur beginnen het Journaal en Goede Tijden, Slechte Tijden. En 1,1 miljoen mensen blijven wél kijken.’

Shirien Elsaid, muziekredacteur van DWDD: ‘Het is waar dat een deel van de kijkers zapt als er popmuziek komt. Maar wij blijven die bandjes vragen. Omdat we het leuk vinden.’

In de popsector is DWDD niettemin omstreden, vooral omdat artiesten alleen welkom zijn als ze het uit te voeren nummer comprimeren tot een minuut. Een programma van de publieke omroep moet artiesten een volwaardige plek bieden en ze niet dwingen het mes in hun composities te zetten, luidt de veelgehoorde kritiek.

Elsaid: ‘Een minuut past bij het ritme en het format van het programma. En het enthousiasmeert heel veel kijkers. Bij Barend & Van Dorp mochten bands weliswaar een heel nummer spelen, maar pas tijdens de aftiteling. Bij ons staan ze tenminste midden in het programma. Ik vind die kritiek echt vreemd. We zijn nota bene het enige programma dat zo veel popmuziek een plek geeft. Dat er wat kijkers wegzappen? We don’t care.’

Toch klinkt uit de popsector het verwijt dat de publieke omroep weinig aan pop doet omdat er te weinig mensen naar kijken. Meld op Twitter dat je een artikel schrijft over pop op tv en de reacties van muzikanten, liefhebbers en platenmaatschappijen hopen zich op: ‘Pop op de Nederlandse tv? Nou, dat wordt een kort stukje.’

Fons Dellen: ‘De Nederpopshow is eigenlijk het enige specifieke popprogramma op de publieke zenders, en dat moet dan zaterdags tegen half twaalf. Dat is niet ideaal. Dan gaan mensen naar bed. Of naar de kroeg.’

Roek Lips, netmanager van Nederland 3, pareert: ‘Zaterdagavond na het voetbal is juist een prachtige plek in het schema. Popmuziek is voor Nederland 3 ontzettend belangrijk, in feite de rode draad: als de kijkers van Nederland 3 door één onderwerp verbonden worden, is het pop.’

Nederland 3 doet jaarlijks verslag van de grote festivals Pinkpop, Lowlands en Noorderslag. Sinds vorig jaar zit daar ook de Zwarte Cross bij. Aan het eind van het jaar is er ruime tv-aandacht voor de Top 2000. Allemaal tamelijk populaire programma’s, stelt Van Dammen: ‘De cijfers zijn laag in vergelijking met iets als een grote voetbalwedstrijd, maar naar de Pinkpop-registraties kijken op de beste momenten meer dan 400 duizend mensen. Dat is geen slecht cijfer.’

De publieke omroep schiet vooral tekort met kwalitatief hoogwaardige popdocumentaires voor een specifiek liefhebberspubliek betreft, zegt Fons Dellen, die tot 2002 voor het VPRO-documentaireprogramma Loladamusica werkte. Nu is er slechts af en toe ruimte in Het uur van de wolf.

‘Het zegt iets dat de Nederpopshow beslist een quizopzet moest hebben’, zegt Dellen. ‘Het is ook bij de publieke omroep allemaal erg gericht op scoren. Destijds werd trouwens met Loladamusica ook al geschoven tot het aan de randen van de nacht zat.’

Netmanager Lips: ‘Voor goede documentaires is ruimte. Ik erken dat het iets meer zou mogen zijn, maar we stimuleren de omroepen wel degelijk om zoiets te maken als de Classic Albums-reeks. De kijkcijfers zijn niet het enige criterium waarop we programma’s beoordelen. We willen er voor iedereen zijn.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.