RecensieA Hidden Life

Politiek en natuur zijn onlosmakelijk en op unieke wijze met elkaar verbonden in A Hidden Life ★★★★☆

De parallellen met hedendaagse populisme maken Terrence Malicks film tot de meest actuele in zijn oeuvre.

‘Het masker is afgezet’, fluistert de Oostenrijkse boer Franz Jägerstätter op de voice-over van A Hidden Life. De burgemeester van zijn dorp heeft onlangs in het openbaar dronken staan oreren over de verkeerde verering van ‘buitenlandse Goden’ en hoe er inmiddels orde op zaken wordt gesteld. Het is 1939 en aan de sprookjesachtige harmonie in St. Radegund, een vallei aan de grens van Duitsland waar Jägerstätter met zijn vrouw en drie dochters woont en werkt, is een einde gekomen. Wat een tijd lang verborgen bleef, is nu zichtbaar. Het begint zelfs te onweren, boven het uitgestrekte groen. Een filmcliché, maar volstrekt acceptabel in A Hidden Life. Politiek en natuur zijn onlosmakelijk en op unieke wijze met elkaar verbonden, in dit epos van de enigmatische Amerikaanse filmer en filosoof Terrence Malick (The Tree of Life).

Jägerstätter, op wiens in de gevangenis geschreven brieven en verhalen Malick zijn film baseerde, is een eenvoudige man die zich ontpopt tot martelaar, een moderne Jezus zelfs, wanneer hij weigert zich naar het Duitse fascisme te schikken. Hij wordt in de cel gegooid en houdt zich tegenover het karikaturale schreeuwtheater van de nazi’s op de been met een imposante geesteskracht – een combinatie van moreel besef en een hogere roeping. En de liefde voor zijn gezin, voor zijn eenvoudige, idyllische leven, voor wat sommige mensen als God zullen omschrijven. Dáár ligt het hart van A Hidden Life. De parallellen met hedendaags populisme maken Malicks film tot de meest actuele in zijn oeuvre, maar zijn grote kracht ligt bij de inzichtelijke en poëtische verbeelding van het geloof.

De inmiddels 76-jarige Malick leek de afgelopen jaren zelfs de meest fanatieke liefhebbers van zijn werk van zich te vervreemden, naarmate zijn lyrisch vertelde en wonderschoon gefilmde verhalen over mijmerende mannen en vrouwen in existentiële crisis steeds fragmentarischer en experimenteler werden. Met A Hidden Life wint hij de afhakers vermoedelijk in één klap terug. Gebleven zijn de fluisterende voice-overs, de onafgebroken wiegende camera, de montage die louter flarden van scènes overlaat. Malick bezorgt je nog altijd het gevoel te kijken naar een verfilmde droom.

Nieuw is de overkoepelende spanningsboog waarin hij zijn bespiegelingen giet. Hoewel Malick gedurende zijn drie uur durende film hier en daar in herhaling dreigt te vallen, lardeert hij zijn film bovendien met prikkelende concrete gedachten. Schitterend is een terloopse scène waarin een door de Vlaamse acteur Johan Leysen gespeelde schilder, in wie de filmmaker zelf is te herkennen, filosofeert over zijn schilderingen van de lijdende mens. In hoeverre kan hij hun lijden afbeelden als hij dit lijden zelf nooit heeft ondervonden? Zal hij zich ooit aan Jezus zelf durven wagen?

De opnamen van Malicks echte Jezusfilm, The Last Planet, zijn overigens in december afgerond. De Hongaarse acteur Géza Röhrig (hoofdrolspeler in het Holocaustdrama Son of Saul) speelt Jezus, Engelsman Mark Rylance treedt op als Satan. De mogelijkheid bestaat dat A Hidden Life over een tijdje slechts zal worden beschouwd als voorstudie op Malicks definitieve levenswerk.

A Hidden Life

Drama

★★★★☆

Regie Terrence Malick

Met August Diehl, Valerie Pachner, Maria Simon, Matthias Schoenaerts, Johan Leysen, Franz Rogowski.

174 min., in 36 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden