Plagiaat? Of te groot?

Waarom hebben de Obama’s het kunstwerk Watusi (Hard Edge) van de zwarte kunstenares Alma Thomas weer teruggegeven aan het Hirshhorn Museum?...

Maar sommige critici willen niet geloven dat dit de ware reden is. ‘Het kantoor is klein en het schilderij groot, maar het leek goed te passen tot een groepje rechtse idioten er een rel over trapte’, schreef Greg Allen.

Het klopt dat er onder conservatieve bloggers ophef is ontstaan over het schilderij uit 1964. ‘Saai en banaal’, schreef een van hen, Ben Shapiro. ‘Het ziet eruit als het papierknipwerkje van je kind van 3 op de kleuterschool – dat ene dat ze met de ronde schaar heeft gemaakt.’

Dit aloude verwijt klonk in diverse varianten. Maar erger vonden de bloggers dat het werk plagiaat zou zijn van een late collage van Matisse, l’Escargot. Op verschillende sites werden de twee werken gekanteld naast elkaar gezet om aan te tonen dat Thomas – en uiteraard dus ook Obama – een oplichter is.

Zoals kunstcritici meteen konden uitleggen, was het schilderij van Thomas geen plagiaat, maar een openlijke en bewuste adaptatie van de collage van Matisse, op dat moment een wereldberoemd kunstwerk. ‘Thomas’ schilderij werd voor het eerst tentoongesteld in de jaren zestig’, schreef Blake Gopnik. ‘In die tijd was plagiaat van Matisse zoiets geweest als de Mona Lisa voor je eigen werk uitgeven.’

Niet dat zoiets de rechtse bloggers deert. De hele collectie deugt in hun ogen niet. Shapiro: ‘Het lijkt wel alsof de Obama’s een opiniepeiling hebben gehouden naar wat de Amerikanen het minst graag in hun huiskamer willen hebben, en vervolgens de best scorende keuzes hebben genomen, met speciaal krediet voor zwarte kunstenaars gebaseerd op hun ras.’

Blijft de vraag waarom Michelle Obama het schilderij heeft teruggegeven. De enige manier waarop ze de controverse kan beëindigen, is het schilderij terughalen, stelt Gopnik, en ‘een grote muur vinden om het op te hangen, al is het maar om te bewijzen dat ze beter begrijpt hoe kunst werkt dan haar critici’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden