INTERVIEW

Peter Bogdanovich: 'Ik kan niet zonder acteurs'

Na de moord op zijn minnares schreef filmlegende Peter Bogdanovich met haar zusje een comedy. Vijftien jaar later is het script alsnog verfilmd.

Regisseur Peter Bogdanovich komt aan bij de première van The Darjeeling Limited in Beverly Hills, 2007. Beeld AP
Regisseur Peter Bogdanovich komt aan bij de première van The Darjeeling Limited in Beverly Hills, 2007.Beeld AP

Peter Bogdanovich (75), wankel, bleek en broos, oogt als een man uit een ander tijdperk. Starend in het niets schuifelt de ooit fameuze cineast over het terras, ondersteund en geleid door een pr-medewerker. Pas als hij zit, en hij de journalisten aan tafel een voor een opneemt, blinkt er leven in zijn gelaat: de alwetende, tikje hautaine Bogdanovich-blik, nu met wat spot en berusting, herinnert aan de bravoure van de man die zich in de jaren zeventig door niemand - en zeker niet door een producent of journalist - liet vertellen hoe je moest filmen.

Acteur

Peter Bogdanovich (75) is naast cineast ook acteur: in de jaren negentig speelde hij een kleine rol in The Sopranos als psychotherapeut van Dr. Melfi, die dan weer de psychotherapeut was van maffiabons Tony Soprano. Ook verleende hij zijn stem aan de radio-dj in Kill Bill 1 en -2 van Quentin Tarantino, de regisseur die een cameo heeft als zichzelf in Bogdanovich' nieuwste film She's Funny That Way.

Comeback

Iemand aan tafel noemt She's Funny That Way, Bogdanovich' eerste bioscoopfilm in veertien jaar, een comeback. Pats. Verkeerde woord.

'Dát woord? Echt? Comeback? Ja, dit is mijn eerste speelfilm sinds The Cat's Meow - die niet zo succesvol was als ik hoopte. Maar daarna maakte ik twee volgens mij ambitieuze producties voor televisie (o.a. The Mystery of Natalie Wood, red.). Ik schreef een boek: Who the hell is in it? - interviews met 25 steracteurs die ik kende of waar ik ooit mee werkte. En ik maakte een vier uur lange documentaire over Tom Petty and the Heartbreakers, waarvoor we een Grammy wonnen. Ik heb dus nog geen Oscar, maar wel een Grammy - damn. Ik heb ook nog even lesgegeven aan de kunstfaculteit van de Universiteit van North Carolina. Niet mijn roeping, overigens: ik schrok van het gebrek aan kennis van studenten over oudere films. Als je refereert aan zwijgende cinema, is het alsof je praat over Sanskriet.'

Gemoedelijke glimlach. 'Afijn. Ik was dus best druk.'

Met Barbra Streisand tijdens de opnames van What's up, Doc? Beeld Getty Images
Met Barbra Streisand tijdens de opnames van What's up, Doc?Beeld Getty Images

Vier sterren

Volkskrantrecensent Berend Jan Bockting geeft She's Funny That Way drie sterren. De sappige klucht van Peter Bogdanovich heeft de typische spitsvondigheid van Amerikaanse jaren dertig- en veertig-films. Dat maakt She's Funny That Way een beetje een film uit verloren tijden. Lees de volledige recensie hier.

Cinefiele filmmaker

Ook privé waren er sores. Zijn relatie met actrice/playmate Dorothy Stratten kende een horrorafloop: haar jaloerse echtgenoot schoot eerst haar en vervolgens zichzelf door het hoofd. Bogdanovich, die Stratten kort voor de moord regisseerde in zijn comedy They All Laughed (1981), legde vijf miljoen dollar op tafel voor de filmrechten toen de studio zijn film wilde dumpen vanwege de negatieve publiciteit. De comedy flopte, Bogdanovich ging failliet. Enkele jaren later trouwde hij met het zusje van de playmate, dat 14 was ten tijde van de moord. Dat huwelijk hield geen stand, maar de twee verkeren nog op goede voet: Louise Stratten schreef mee aan het script van She's Funny That Way, dat ruim vijftien jaar op de plank lag. 'We gingen door een moeilijke tijd', zegt Bogdanovich, 'dus besloten we samen een comedy te schrijven, als afleiding'.

In hun farce geraakt een hoertje met acteerambitie (Imogen Poots) in een driehoeksrelatie met een toneelregisseur (Owen Wilson) en diens scenarist (Will Forte). Als extra stoorzender is er nog een neurotische psychotherapeut: Jennifer Aniston.

Bogdanovich instrueert Audrey Hepburn voor They All Laughed. Beeld AP
Bogdanovich instrueert Audrey Hepburn voor They All Laughed.Beeld AP

Knolraap

'Comedy is veel moeilijker dan drama', meent de regisseur. 'Tallulah Bankhead (Amerikaans actrice, red.) had ooit een geweldige quote: een ui kan je aan het huilen maken, maar toon me de groente die je laat lachen.' Hij laat een korte stilte vallen. 'Hmm, misschien knolraap.'

Ook Quentin Tarantino duikt op in de film, in een bijrol. Hij en Bogdanovich zijn vrienden: toen de oudere cineast even zonder woning zat, betrok hij het gastenhuis van zijn collega. 'Quentin houdt van mijn films, dat maakt de vriendschap makkelijker. Ik meen dat hij een zeer goede regisseur is, al geniet ik niet van gewelddadige films. Ik zat naast hem bij de eerste vertoning van Jackie Brown. Na afloop dankt hij mij op de aftiteling. Hij zei: kon je niet zien dat ik beïnvloed was door They All Laughed? Ik zei: nou nee.'

Hollywood is flink veranderd sinds hij voor het laatst een speelfilm presenteerde, stelt Bogdanovich. 'Dit is de eerste film die ik maakte zonder Amerikaanse distributeur. Ze gaan 'm pas ná de première verkopen - wonderlijk. In het Hollywood van nu moet je eigenlijk dure films maken, iets wat ik nooit wilde. Zoveel budget levert geen betere films op. Toen James Cameron 150 miljoen spendeerde aan Titanic zei iedereen: dat wordt een flop. Ik zei: als het een hit wordt, dán zitten we pas in de problemen. Dat model is de standaard geworden: geef 150 miljoen uit en je verdient het vijfvoudige. We verliezen het contact met het fundament van de kunstvorm. Als ik kijk naar de acteur in Batman-kostuum, voel ik medelijden: dan moet je dat stomme pak aan, met die oren erop.' Stoppen met regisseren is geen optie. 'Ik kan niet zonder acteurs. Het zijn gestoorde mensen, maar ik houd van ze.'

Op de set van What's up, Doc? met acteur Ryan O'Neal. Beeld Getty Images
Op de set van What's up, Doc? met acteur Ryan O'Neal.Beeld Getty Images

Screwballcomedy

Bogdanovich' lievelingsgenre is en blijft de screwballcomedy: de vooral in de jaren dertig en veertig populaire en in hoog tempo gesneden lichtvoetige noirs met veel strijd tussen de seksen. 'Preston Sturgess maakte ze, Ernst Lubitsch ook. Die films leunden niet op grappen over lichaamssappen of over aanhangsels die vastraken tussen een rits - zoals je tegenwoordig zo vaak ziet in de bioscoop. Ik houd niet van die humor. Te makkelijk.'

Toch: in Venetië, waar She's Funny That Way in wereldpremière gaat, lacht de zaal het hardst als Aniston in gezelschap een tamponwissel aankondigt. 'Die grap kwam van mijn mede-auteur Louise, niet van mij. Je hebt een vrouw nodig om zoiets te bedenken. En Aniston zegt dat hè. Dat scheelt: je weet dat zij zoiets normaal nooit zou zeggen.'

Niettemin: lichaamssap. 'Een klein beetje. Maar die tampongrap is de enige van dat vulgaire kaliber in mijn film. Noem het mijn hommage aan de hedendaagse cinema.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden